Ghi nhận thực tế tại các địa phương trọng điểm, từ những "thủ phủ" công nghiệp sôi động đến các vùng quê đang chuyển mình lên phường, một tinh thần quyết tâm cao độ đang lan tỏa mạnh mẽ.
Tỉnh Bắc Ninh đang đứng trước một cột mốc mang tính bước ngoặt lịch sử khi Đề án thành lập thành phố Bắc Ninh trực thuộc Trung ương đã chính thức được Chính phủ thông qua và trình Quốc hội xem xét. Ghi nhận thực tế tại các địa phương trọng điểm, từ những "thủ phủ" công nghiệp sôi động đến các vùng quê đang chuyển mình lên phường, một tinh thần quyết tâm cao độ đang lan tỏa mạnh mẽ.
Khát vọng chuyển mình từ cơ sở
Thực hiện lộ trình đưa Bắc Ninh trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, việc sáp nhập và nâng cấp các đơn vị hành chính cấp xã lên phường là nhiệm vụ then chốt để hoàn thiện tổ chức đô thị. Tại xã Hiệp Hòa, địa phương vừa được thành lập trên cơ sở sáp nhập các đơn vị hành chính có tốc độ đô thị hóa cao nhất của huyện Hiệp Hòa cũ (tỉnh Bắc Giang trước đây), không khí chuẩn bị đang diễn ra khẩn trương.
Đứng trước "ngưỡng cửa" trở thành phường trực thuộc thành phố Bắc Ninh tương lai, Bí thư Đảng ủy xã Hiệp Hòa Bùi Huy Khánh chia sẻ: "Chúng tôi đang nỗ lực để trả lời câu hỏi của người dân: Lên phường thì đời sống của nhân dân sẽ được hưởng lợi gì, thay đổi ra sao?". Để hiện thực hóa điều đó, Hiệp Hòa đã ban hành kế hoạch “100 ngày xử lý các điểm nghẽn về chuyển đổi số”, quyết tâm đưa địa phương dẫn đầu tỉnh về lĩnh vực này. Mỗi Chi bộ, mỗi thôn đều được trang bị máy tính, máy quét, triển khai họp trực tuyến xuống tận cơ sở để nâng cao năng lực điều hành. Cùng với công tác nâng cấp diện mạo đô thị khu vực nông thôn được quan tâm, xã đang rà soát nâng cấp toàn bộ đường làng ngõ xóm và các thiết chế văn hóa. Đặc biệt, xã đang xây dựng thí điểm 5 “Thôn toàn diện” (hay thôn thông minh). Đây là mô hình thôn phát triển mẫu mực về mọi mặt, từ kinh tế, hạ tầng số đến môi trường và an ninh trật tự.
Không chỉ có Hiệp Hòa, phường Nếnh, được ví như "động cơ kinh tế", có 4 khu công nghiệp hoạt động và tiếp tục triển khai các dự án lớn như, Quang Châu 2, Việt Hàn giai đoạn 2. Đóng góp tới 30% tổng sản phẩm (GRDP) của tỉnh, phường cũng đang thực hiện những bước đi táo bạo. Với đặc thù dân số tạm trú gấp đôi dân số thường trú, áp lực lên hạ tầng là cực kỳ lớn. Ông Lê Hoàng Bách, Chủ tịch UBND phường Nếnh cho biết, địa phương xác định quy hoạch theo mô hình "đô thị nén" với các khu chung cư cao khoảng 30 tầng để tối ưu hóa giá trị đất đai, đáp ứng tiêu chuẩn của một thành phố trực thuộc Trung ương. Ông Bách khẳng định, trong bối cảnh công việc ngày càng nhiều, biên chế giảm dần, chuyển đổi số là giải pháp sống còn. Phường dự kiến ứng dụng AI vào công tác điều hành để giảm tải áp lực cho cán bộ và nâng cao hiệu quả quản lý.
Tại phường Việt Yên, trọng tâm lại được đặt vào việc hoàn thiện các tiêu chí đô thị loại II. Phó Chủ tịch UBND phường Việt Yên Trần Mạnh Xâm cho biết, địa phương đang tập trung thu hút đầu tư vào các khu công nghiệp quy mô lớn: Khu công nghiệp Song Mai - Nghĩa Trung (200 ha) và Khu công nghiệp Minh Đức - Thượng Lan - Ngọc Thiện (gần 300 ha). Phường phấn đấu đến năm 2027 sẽ không còn hộ nghèo để đảm bảo tiêu chí đô thị phát triển bền vững. Những nỗ lực từ cơ sở này chính là những viên gạch đầu tiên, vững chắc nhất để xây dựng nên diện mạo của một thành phố trực thuộc Trung ương.
Định hình đô thị thông minh và bản sắc trong kỷ nguyên mới
Theo Tờ trình của Chính phủ, thành phố Bắc Ninh trực thuộc Trung ương sẽ được thành lập trên cơ sở nguyên trạng diện tích tự nhiên và quy mô dân số của tỉnh Bắc Ninh hiện nay. Với quy mô dân số gần 4 triệu người và vị trí cửa ngõ phía Bắc Thủ đô Hà Nội, Bắc Ninh không chỉ là trung tâm của tam giác kinh tế Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh mà còn là hạt nhân của các hành lang kinh tế quan trọng.
Đề án số 576/ĐA-UBND của tỉnh Bắc Ninh xác định rõ mục tiêu xây dựng một đô thị xanh, thông minh, lấy khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo làm động lực tăng trưởng cốt lõi. Đặc biệt, tỉnh tập trung phát triển công nghiệp công nghệ cao, nhất là công nghiệp bán dẫn, sản xuất vi mạch và trí tuệ nhân tạo (AI).
Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh Phạm Hoàng Sơn khẳng định, Bắc Ninh đặt mục tiêu đến năm 2030 phát triển đô thị thông minh theo hướng lấy dữ liệu làm nền tảng, phấn đấu nằm trong Top 50 bảng xếp hạng đô thị thông minh uy tín toàn cầu. Để đạt được điều này, tỉnh đang tích cực triển khai Mô hình thông tin đô thị (CIM) hướng tới bản sao số đô thị (Digital Twin) để hỗ trợ ra quyết định và quản lý phát triển đô thị hiệu quả.
Bên cạnh đó, hệ thống hạ tầng chiến lược như đường vành đai 4, vành đai 5 và Cảng hàng không quốc tế Gia Bình đang được đẩy nhanh tiến độ để tăng cường kết nối liên vùng.
Tuy nhiên, song hành cùng sự hiện đại, Bắc Ninh vẫn kiên định giữ gìn bản sắc văn hóa Kinh Bắc, nguồn lực nội sinh quan trọng. Việc thành lập các phường mới như, Chi Lăng, Phù Lãng, Gia Bình... không chỉ nhằm mục đích quản lý đô thị mà còn để bảo tồn các giá trị di sản như, Dân ca Quan họ, làng nghề gốm truyền thống và các di tích lịch sử cấp quốc gia. Mô hình phát triển "đa cực, đa trung tâm" sẽ giúp lan tỏa sự phát triển đồng đều, từ các trung tâm logistics như, ga Kép đến các khu đô thị sinh thái, du lịch văn hóa...
Bước vào giai đoạn mới, Bắc Ninh không chỉ hướng tới các con số tăng trưởng kinh tế hai con số mà còn chú trọng vào chiều sâu của sự phát triển. Đó là một đô thị nơi người dân được thụ hưởng dịch vụ công trực tuyến toàn trình đạt trên 90%, 100% rác thải sinh hoạt được thu gom xử lý và thu nhập bình quân đầu người không ngừng nâng cao.
Với sự đồng thuận cao của nhân dân và sự vào cuộc quyết liệt của hệ thống chính trị, Bắc Ninh đang vững tin bước qua "cánh cửa" lịch sử để trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, một đô thị văn minh, hiện đại, đáng sống và đẳng cấp khu vực./.
