Từ những màn hình tương tác và giáo án điện tử, các tiết học tại Trường Phổ thông Dân tộc Bán trú Tiểu học và Trung học cơ sở Trung Chải (xã Pa Tần, tỉnh Lai Châu) trở nên sinh động hơn.
Việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, đổi mới phương pháp dạy học cùng sự tận tâm của đội ngũ giáo viên đang góp phần nâng cao chất lượng giáo dục, tạo thêm cơ hội để học sinh dân tộc thiểu số vùng cao phát huy năng lực và tự tin hướng tới tương lai.
*Cá nhân hóa việc dạy và học
Trường Phổ thông Dân tộc Bán trú Tiểu học và Trung học cơ sở Trung Chải năm học 2025-2026, có 20 lớp học với 558 học sinh, trong đó có tới 331 em học bán trú. Nhà trường không chỉ là nơi dạy chữ mà còn là ngôi nhà thứ hai, nơi chăm sóc nuôi dưỡng ước mơ của những đứa trẻ vùng cao chủ yếu là đồng bào dân tộc thiểu số như Mông, Mảng, trong đó dân tộc Mảng là một trong những dân tộc rất ít người (dưới 10.000 người). Với mục tiêu xuyên suốt "đổi mới để bứt phá", ngay từ những ngày đầu năm học, Ban Giám hiệu nhà trường đã chỉ đạo sát sao việc khảo sát chất lượng đầu vào.
Công tác phân loại đối tượng học sinh không phải để tạo áp lực, mà để xây dựng những lộ trình “cá nhân hóa” nhằm có phương pháp phụ đạo cho học sinh yếu, bồi dưỡng học sinh giỏi, đảm bảo không học sinh nào bị bỏ lại phía sau.
Theo thầy giáo Nguyễn Văn Minh, Hiệu trưởng nhà trường, xác định đổi mới phương pháp dạy và học là nhiệm vụ sống còn để nâng cao chất lượng giáo dục, trường tập trung bồi dưỡng đội ngũ giáo viên theo hướng phát huy tối đa năng lực học sinh, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin và tổ chức các hoạt động trải nghiệm thực tế. Điểm nhấn tại trường là việc sử dụng các thiết bị công nghệ trong từng tiết học. Giờ đây, mỗi giáo viên tại trường đều thành thạo sử dụng công nghệ, soạn giáo án điện tử. Quy định mỗi giáo viên giảng dạy ít nhất 2 tiết PowerPoint/tuần đã trở thành nền nếp.
*Đưa hình ảnh, âm thanh vào bài giảng
Các lớp học tại nhà trường đều là phòng học thông minh, được trang bị màn hình tương tác với tivi 65 inch. Giáo viên ứng dụng công nghệ thông tin để thiết kế bài giảng, giúp nội dung phong phú, sinh động và hấp dẫn hơn. Cô Lù Thị Chiên, giáo viên Trường Phổ thông Dân tộc Bán trú Tiểu học và Trung học cơ sở Trung Chải chia sẻ, trong thời đại bùng nổ công nghệ thông tin, nếu giáo viên không tự học, không làm mới mình qua các trang giáo án điện tử thì sẽ lạc hậu. Các giáo viên nhà trường luôn cố gắng lồng ghép các trò chơi trải nghiệm vào bài giảng. Khi kiến thức được chuyển tải qua hình ảnh, âm thanh và trò chơi, các em hứng thú và học rất nhanh, nhớ lâu hơn.
Em Lù Hà Thanh (học sinh lớp 4A1) hào hứng nói: “Con thích nhất là những giờ học có máy chiếu. Các cô dạy nhiều bài hay, hình ảnh đẹp lắm, con không thấy buồn ngủ mà ngược lại rất thích thú, tiếp thu bài cũng dễ hơn nhiều".
Với phương châm “học đi đôi với hành”, “công nghệ gắn cùng với tâm huyết nghề nghiệp” đã góp phần tạo chuyển biến về chất lượng giáo dục tại nhà trường. Năm học 2024-2025, ở cấp Tiểu học, 100% học sinh hoàn thành chương trình, 17,6% học sinh hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ học tập. Ở cấp Trung học cơ sở, 100% học sinh xếp loại rèn luyện khá, tốt; tỷ lệ học lực khá, tốt đạt 38,3%.
Chất lượng giáo dục mũi nhọn cũng từng bước được nâng lên. Các đội tuyển dự thi học sinh giỏi Toán, Tiếng Việt, IOE và Violympic cấp tỉnh đều mang về những giải thưởng cao quý cho nhà trường, khẳng định trí tuệ của học sinh vùng cao không hề thua kém nhiều so với miền xuôi. Tỷ lệ học sinh đi học chuyên cần luôn được giữ vững ở mức trên 99%. Đây chính là minh chứng rõ nhất cho sức hút của nhà trường.
*Nỗ lực tạo ra một hệ sinh thái giáo dục
Giai đoạn tới, không dừng lại ở những thành tích đạt được, Trường Phổ thông Dân tộc Bán trú Tiểu học và Trung học cơ sở Trung Chải đã đặt ra những mục tiêu lớn hơn như: Duy trì sĩ số ổn định, tạo bước bứt phá mạnh mẽ trong chất lượng giáo dục mũi nhọn và hoàn thiện các điều kiện để năm 2027 được công nhận trường Chuẩn quốc gia mức độ 1.
Với chiến lược tập trung vào “con người”, giáo viên tiếp tục được yêu cầu xây dựng kế hoạch bài dạy phát huy phẩm chất năng lực, tận dụng tối đa thiết bị dạy học hiện đại đang có. Đặc biệt, với học sinh cuối cấp (lớp 9), nhà trường chủ động phân loại nhóm đối tượng, tăng cường ôn tập các môn Toán, Ngữ văn, Tiếng Anh để các em tự tin thi đỗ vào các trường Trung học Phổ thông Dân tộc nội trú tỉnh.
Bên cạnh kiến thức sách vở, những kỹ năng mềm như: giao tiếp, làm việc nhóm, giải quyết vấn đề và tự học cũng được lồng ghép khéo léo trong các tiết học. Nhà trường đang nỗ lực tạo ra một hệ sinh thái giáo dục mà ở đó, mỗi học sinh đều được tôn trọng, được phát huy sở trường và trang bị đầy đủ hành trang để các em tự tin hơn. Sự chuyển mình của Trường Phổ thông Dân tộc Bán trú Tiểu học và Trung học cơ sở Trung Chải không chỉ đơn thuần là việc thay đổi phương pháp dạy học, mà là thay đổi cả tư duy giáo dục.
Sự đổi mới tại Trường Phổ thông Dân tộc Bán trú Tiểu học và Trung học cơ sở Trung Chải không chỉ thể hiện ở việc đưa thiết bị công nghệ vào lớp học, mà còn ở cách nhà trường chủ động đổi mới phương pháp, phân loại học sinh và phát huy năng lực từng em. Giữa vùng cao biên giới Pa Tần, những nỗ lực ấy đang từng bước tạo thêm điều kiện để học sinh dân tộc thiểu số tiếp cận phương pháp học tập hiện đại, nâng cao chất lượng giáo dục và tự tin hướng tới tương lai./.
