Từ ngày 13-17/7, Lào Cai thu nhận mẫu ADN của khoảng 3.434 thân nhân họ ngoại của các liệt sĩ chưa xác định được danh tính còn sống.
Sau nhiều thập kỷ kể từ khi chiến tranh kết thúc, vẫn còn nhiều gia đình chưa xác định được nơi yên nghỉ của người thân. Triển khai “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”, Lào Cai đã hoàn thành lấy mẫu sinh phẩm trực tiếp tại các phần mộ, đồng thời mở đợt cao điểm thu nhận mẫu ADN của hơn 3.400 thân nhân liệt sĩ chưa xác định được thông tin. Mỗi mẫu ADN mang theo hy vọng đoàn tụ, đưa các anh hùng liệt sĩ trở về với gia đình, quê hương.
*Mong muốn tìm lại người thân
Từ sáng 13/7, Lào Cai triển khai đợt cao điểm thu nhận mẫu sinh phẩm ADN của thân nhân liệt sĩ chưa xác định được danh tính tại 7 điểm ở các xã, phường Lào Cai, Yên Bái, Nghĩa Lộ, Văn Bàn, Bảo Yên, Đông Cuông và Khánh Hòa.
Tại Hội trường Ban Chỉ huy Quân sự phường Lào Cai, ngay từ sáng sớm, nhiều thân nhân liệt sĩ đã có mặt để khai báo thông tin, lấy mẫu, với mong muốn tìm lại người thân đã hy sinh vì Tổ quốc. Có người tuổi cao, sức yếu, có người là thương binh, nhưng đều chung một mong mỏi: sớm xác định được nơi yên nghỉ của người thân.
56 năm qua, ông Đào Văn Dũng, sinh năm 1961, trú tại phường Lào Cai, vẫn đau đáu mong tìm được người anh trai duy nhất, một chiến sĩ đặc công hy sinh tại chiến trường miền Nam năm 1970, khi mới 20 tuổi.
“Từ khi nhận được giấy báo tử năm 1973, gia đình luôn đau đáu làm sao để tìm đưa được anh trai trở về chôn cất tại quê hương. Đó cũng là niềm mong mỏi duy nhất của cha mẹ tôi lúc sinh thời”, ông Dũng xúc động chia sẻ.
Suốt nhiều năm, gia đình ông đã tìm đến nhiều nghĩa trang liệt sĩ ở miền Nam để nghe ngóng tin tức, tìm kiếm phần mộ nhưng chưa có kết quả. Ông hy vọng việc thu thập mẫu ADN lần này sẽ giúp gia đình và các thân nhân khác sớm tìm lại người thân để hương khói, thờ phụng.
Dù tuổi cao, đi lại khó khăn, bà Chế Thị Huế, xã Bảo Thắng, vẫn có mặt từ sớm để lấy mẫu ADN, mong tìm được phần mộ người anh trai Chế Công Vược. Ông Vược nhập ngũ năm 1967, hy sinh một năm sau trong chiến dịch Đường 9 - Khe Sanh. Sau 58 năm, gia đình vẫn chưa có thông tin về phần mộ.
Cùng tâm nguyện, bà Nguyễn Thị Tiệp, phường Lào Cai, mong tìm được người anh trai Nguyễn Văn Chiểu, nhập ngũ năm 1950, hy sinh năm 1953 tại Lai Châu. Không có di vật, không có phần mộ, nhiều năm sau bà cùng mẹ đi tìm nhưng vẫn không có tin tức.
“Đã trải qua bao nhiêu năm rồi, gia đình chúng tôi lúc nào cũng mong mỏi tìm được anh. Hôm nay được Nhà nước quan tâm, tổ chức lấy mẫu nên gia đình có thêm chút hy vọng sớm được đón anh trở về”, bà Tiệp xúc động.
*Thắp lên hy vọng đoàn tụ
Tại điểm lấy mẫu ở phường Lào Cai, bà Tạ Thị Lan, em gái liệt sĩ Nguyễn Đình Thuần (hy sinh năm 1970 tại mặt trận phía Nam) cho biết, quá trình lấy mẫu được diễn ra rất nhanh chóng, thuận lợi, Các bàn tiếp nhận, đối chiếu thông tin, hướng dẫn kê khai hồ sơ và lấy mẫu sinh phẩm được bố trí theo từng khu vực riêng biệt. Cán bộ công an, nhân viên y tế cùng lực lượng đoàn viên thanh niên liên tục hỗ trợ, hướng dẫn người dân hoàn thiện các thủ tục, thể hiện sự trân trọng đối với mỗi thân nhân liệt sĩ có mặt.
Theo kế hoạch, từ ngày 13-17/7, Lào Cai thu nhận mẫu ADN của khoảng 3.434 thân nhân họ ngoại của các liệt sĩ chưa xác định được danh tính còn sống. Các khu vực tiếp nhận thông tin, đối chiếu và lấy mẫu được bố trí riêng, bảo đảm quy trình.
Công an tỉnh Lào Cai thành lập các tổ công tác lưu động đến tận nhà những thân nhân tuổi cao, sức yếu hoặc không thể di chuyển. Thượng tá Lê Tiến Mạnh, Phó Trưởng phòng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội, cho biết lực lượng làm nhiệm vụ đối chiếu danh sách, xác định đúng thân nhân theo dòng họ bên ngoại của liệt sĩ. Quy trình từ xác thực căn cước công dân đến lấy mẫu được thực hiện khép kín, trung bình khoảng 10 phút cho mỗi trường hợp.
Ngày 14/7, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Lào Cai cho biết đã hoàn thành lấy mẫu xét nghiệm ADN tại các phần mộ chưa xác định được thông tin trên địa bàn, với 821 mẫu hài cốt được thu nhận để phục vụ giám định.
Đây là cơ sở để cơ quan chuyên môn tiếp tục đối chiếu mẫu hài cốt với mẫu thân nhân, từng bước xác định danh tính các liệt sĩ còn thiếu thông tin, trả lại tên cho các anh và thắp lên hy vọng đoàn tụ sau hơn nửa thế kỷ./.
