Thành phố Quảng Ninh trở thành nơi đầu tiên trên cả nước chính thức triển khai mô hình xe buýt điện miễn phí đưa đón học sinh đến trường.
Từ ngày 5/9, chính sách thí điểm miễn phí xe buýt điện đưa đón học sinh tại các phường Hạ Long, Hồng Gai và Hà Tu, thành phố Quảng Ninh, chính thức được triển khai. Đây là bước đi tiên phong nhằm cụ thể hóa Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, góp phần nâng cao chất lượng an sinh xã hội, giảm ùn tắc giao thông và hình thành thói quen giao thông xanh, văn minh cho thế hệ trẻ.
*Đảm bảo an toàn, linh hoạt theo khung giờ học tập
Trong giai đoạn thí điểm năm học 2026 - 2027, chương trình áp dụng cho học sinh vừa sinh sống, vừa học tập tại địa bàn 3 phường Hạ Long, Hồng Gai và Hà Tu. Đến nay, có trên 1.700 học sinh thuộc 14 trường học (với 21 cơ sở) đăng ký. Hệ thống xe điện phục vụ đưa đón các nhóm học sinh có quy mô 50 xe bus điện loại 29 chỗ, trong đó có 11 ghế ngồi, còn lại là ghế đứng, có trang bị thêm khu vực ghế cho người khuyết tật. Để đảm bảo không học sinh nào bị lỡ chuyến, lịch trình vận hành được phía đơn vị vận hành (Công ty VinBus) phối hợp cùng ngành giáo dục linh hoạt điều chỉnh sát thực tế từng trường.
Sáng sớm, chuyến xe bắt đầu xuất bến đón học sinh từ 6 giờ 10 phút với tần suất khoảng 5 phút/chuyến vào các khung giờ cao điểm. Buổi trưa, xe vận hành linh hoạt từ 11 - 12 giờ. Để học sinh tan từ tiết 4 không phải chờ đợi các học sinh tan tiết 5 mới được đón, đơn vị vận hành chủ động tăng cường thêm chuyến xe đón riêng cho khối học sinh tan trường sớm.
Đại diện đơn vị vận hành VinBus chia sẻ, lượng học sinh đông nhất vào buổi sáng, còn buổi trưa và buổi chiều lịch học của các cháu rất đa dạng. Có trường học 4 tiết, có trường học 5 tiết nên lịch di chuyển phải cực kỳ linh hoạt. Đơn vị phối hợp chặt chẽ với Sở Xây dựng, Sở Giáo dục và Đào tạo cùng các nhà trường tính toán chính xác tới 95% nhu cầu thực tế, từ đó bố trí phương tiện đưa đón thuận tiện nhất cho các cháu.
Khẳng định ý nghĩa chiến lược của chính sách, ông Bùi Văn Khắng, Chủ tịch UBND thành phố Quảng Ninh nhấn mạnh, đưa các tuyến xe buýt vào phục vụ ngay từ đầu năm học mới là việc làm cụ thể, thiết thực, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho học sinh đến trường, giảm áp lực đưa đón cho các gia đình. Đây không chỉ là chính sách hỗ trợ trực tiếp đối với học sinh và gia đình mà còn thể hiện định hướng phát triển giao thông xanh, hiện đại, khuyến khích sử dụng phương tiện công cộng, góp phần hình thành thói quen và văn hóa giao thông văn minh ngay từ lứa tuổi học sinh.
Đặc biệt, thành phố xác định triển khai thí điểm tại 3 phường (Hạ Long, Hồng Gai, Hà Tu) trong năm học 2026 - 2027 là bước khởi đầu quan trọng nhằm đánh giá, rút kinh nghiệm thực tế. Đây sẽ là tiền đề vững chắc để thành phố từng bước hoàn thiện hạ tầng, tuyến luồng và phương án vận hành, tiến tới nhân rộng mô hình đưa đón học sinh bằng xe buýt điện miễn phí trên toàn địa bàn thành phố trong những năm tiếp theo.
Sự chuyển biến rõ rệt này mang lại niềm vui lớn cho học sinh. Em Cù Thế Tùng, học sinh lớp 9A11 và em Vũ Việt An lớp 7A7, Trường Trung học cơ sở Trọng Điểm chia sẻ, đi học bằng xe bus điện giúp bố mẹ em không phải vất vả sắp xếp thời gian đưa đón, vừa giảm áp lực, chi phí. Đi xe bus, em thấy an toàn hơn, không sợ nắng mưa như trước.
Cùng chung cảm xúc, em Nghiêm Ngọc Hà, học sinh lớp 10 Anh 2, Trường Trung học phổ thông chuyên Hạ Long (ngụ phường Hạ Long) phấn khởi bày tỏ, trước đây, em thường được bố mẹ đưa đi hoặc tự đi xe đạp. Sau khi có xe buýt điện đưa đón miễn phí, việc đi học tiện nghi hơn, giảm bớt gánh nặng cho bố mẹ và giúp em chủ động trong sinh hoạt hằng ngày.
*Quản lý công nghệ hiện đại và mở rộng đăng ký theo nhu cầu
Bên cạnh tính linh hoạt về giờ giấc, toàn bộ quy trình vận hành xe buýt điện học đường đều ứng dụng công nghệ quản lý theo thời gian thực (real-time). Học sinh lên xe được phát thẻ điểm danh quẹt check-in. Hệ thống tự động gửi thông báo vị trí của con về ứng dụng (app) di động của phụ huynh và nhà trường. Phương tiện xe buýt điện được trang bị đầy đủ camera giám sát, thiết bị phòng cháy, chữa cháy, lối thoát hiểm. Đặc biệt, kết thúc mỗi chuyến đi, tài xế có trách nhiệm xuống tận cuối xe kiểm tra và bấm nút xác nhận, chống bỏ quên học sinh.
Đánh giá về mô hình kiểm soát an toàn đồng bộ, ông Bùi Hồng Minh, Phó Giám đốc Sở Xây dựng thành phố Quảng Ninh cho biết, địa phương là đơn vị tiên phong thí điểm mô hình này để rút kinh nghiệm và nhân rộng. Để vận hành an toàn, Quảng Ninh đã triển khai quy chế phối hợp đồng bộ giữa tất cả các bên: Đơn vị vận hành, thầy cô giáo, phụ huynh, Sở Giáo dục và Đào tạo, Sở Xây dựng, Công an và UBND các phường. Trách nhiệm của từng khâu, từng cá nhân đều được quy định rõ ràng, từ quản lý app đến kiểm tra an toàn cơ học trên lý xe.
Ông Bùi Hồng Minh cho biết thêm, chính sách không bó hẹp ở danh sách ban đầu. Trong suốt năm học 2026 - 2027, phụ huynh và học sinh tại 3 phường Hạ Long, Hồng Gai và Hà Tu nếu phát sinh nhu cầu vẫn có thể tiếp tục đăng ký tham gia dịch vụ xe buýt đưa đón.
Giải pháp đưa đón văn minh này đã tháo gỡ áp lực lớn cho các gia đình, đặc biệt là những phụ huynh bận rộn. Anh Nguyễn Văn Thành (ở tổ 8, khu phố 4, phường Hồng Gai) phấn khởi cho biết, anh là công nhân, đi làm theo ca, kíp nên việc đưa đón con rất vất vả. Việc thành phố quan tâm mở tuyến xe đưa đón học sinh giúp gia đình rất yên tâm công tác. Anh Thanh mong tuyến xe tiếp tục duy trì và phục vụ thêm nhiều điểm đón ở nhiều địa phương hơn.
Dưới góc độ phụ huynh trải nghiệm thực tế, anh Dương Tuấn Khanh, Trưởng Ban đại diện cha mẹ học sinh Trường Tiểu học Trần Hưng Đạo đánh giá, xe điện rộng rãi, sàn xe thấp dễ lên xuống và rất nhân văn khi có vị trí ưu tiên cho xe lăn. Trực tiếp trải nghiệm, anh Khanh thấy không gian thoáng mát, các con không còn phải chen chúc hay chịu cảnh nắng mưa trên đường tới trường.
Sự đồng thuận của người dân là nền tảng quan trọng khẳng định giá trị thực tiễn của Nghị quyết số 27 do HĐND thành phố ban hành. Việc vận hành thành công mô hình xe buýt điện học đường tại Quảng Ninh không chỉ bảo đảm an toàn cho thế hệ tương lai mà còn tạo tiền đề vững chắc cho mục tiêu xây dựng đô thị xanh, thông minh và bền vững.
Với việc thí điểm thực hiện chính sách này, thành phố Quảng Ninh trở thành địa phương đầu tiên trên cả nước chính thức triển khai mô hình xe bus điện miễn phí đưa đón học sinh đến trường.
Tuy nhiên, theo ghi nhận thực tế trong những ngày đầu triển khai, tại một số điểm dừng đón trước cổng trường trung học cơ sở và trung học phổ thông vẫn xảy ra tình trạng ùn tắc cục bộ do lượng phụ huynh chờ đón và học sinh đi xe cá nhân còn khá đông. Các đơn vị liên quan cần tiếp tục phối hợp, điều chỉnh linh hoạt để tối ưu nhất hiệu quả của chính sách, làm tiền đề đánh giá, rút kinh nghiệm và từng bước hoàn thiện hạ tầng, tiến tới nhân rộng mô hình ra toàn địa bàn thành phố trong những năm tiếp theo./.
