Giáo dục

Hội nhập kinh tế trong kỷ nguyên AI: Nâng sức chống chịu của doanh nghiệp

Hội thảo quốc tế về Hội nhập kinh tế và Khả năng chống chịu của doanh nghiệp (CIECI & ICFBE 2026), diễn ra trong hai ngày 22-23/10, tại Hà Nội.

Các đại biểu trong nước và quốc tế tham dự hội thảo. 
Ảnh: TTXVN phát

rong bối cảnh trí tuệ nhân tạo, biến động thương mại và sự tái cấu trúc chuỗi cung ứng đang định hình lại môi trường kinh doanh toàn cầu, nâng cao khả năng chống chịu, năng lực đổi mới sáng tạo và tăng cường liên kết giữa trường đại học với doanh nghiệp trở thành những yêu cầu quan trọng để tận dụng hiệu quả các cơ hội từ hội nhập kinh tế quốc tế. Đây là những nội dung trọng tâm được các chuyên gia, nhà khoa học, nhà hoạch định chính sách và đại diện doanh nghiệp trong nước, quốc tế trao đổi tại Hội thảo quốc tế về Hội nhập kinh tế và Khả năng chống chịu của doanh nghiệp (CIECI & ICFBE 2026), diễn ra trong hai ngày 22-23/10, tại Hà Nội.

Sự kiện do Trường Đại học Kinh tế, Đại học Quốc gia Hà Nội phối hợp với Đại học President (Indonesia) cùng một số trường đại học trong nước và quốc tế tổ chức với chủ đề “Định hình lại quá trình hội nhập và khả năng chống chịu của doanh nghiệp: trí tuệ nhân tạo, chuỗi cung ứng, thương mại và quản trị doanh nghiệp gia đình”.

Phát biểu tại hội thảo, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Trúc Lê, Hiệu trưởng Trường Đại học Kinh tế, Đại học Quốc gia Hà Nội cho rằng, trong bối cảnh công nghệ thay đổi nhanh chóng và thị trường còn nhiều bất định, việc kết nối những động lực lớn đang định hình lại nền kinh tế toàn cầu với các quyết định của doanh nghiệp, doanh nhân và nhà hoạch định chính sách ngày càng trở nên quan trọng.

PGS.TS Nguyễn Trúc Lê, Hiệu trưởng Trường Đại học Kinh tế, Đại học Quốc gia Hà Nội, phát biểu khai mạc
Ảnh: TTXVN phát

Theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Trúc Lê, kết quả kinh tế gần đây của Việt Nam vừa mang lại những tín hiệu tích cực, vừa đặt ra những thách thức mới. Trong 9 tháng năm 2026, tăng trưởng GDP ước đạt 9,01%, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa tăng 24,5% so với cùng kỳ năm trước. Tuy nhiên, khu vực có vốn đầu tư nước ngoài, kể cả xuất khẩu dầu thô, chiếm 80,7% tổng kim ngạch xuất khẩu hàng hóa.

Thực tế này đặt ra yêu cầu tăng cường liên kết giữa khu vực có vốn đầu tư nước ngoài với doanh nghiệp trong nước, nâng cao giá trị gia tăng được tạo ra tại Việt Nam. Câu hỏi trọng tâm không chỉ là Việt Nam hội nhập nhanh đến mức nào mà còn là làm thế nào để quá trình hội nhập góp phần xây dựng các doanh nghiệp trong nước vững mạnh hơn.

Để làm được điều đó, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Trúc Lê nhấn mạnh, cần giải quyết đồng thời các vấn đề về ứng dụng công nghệ, kỹ năng của lực lượng lao động, quản trị và khả năng tham gia chuỗi cung ứng; đồng thời tăng cường các chính sách dựa trên bằng chứng và hợp tác giữa trường đại học với doanh nghiệp. Đặc biệt, trí tuệ nhân tạo mở ra nhiều cơ hội mới nhưng cũng đặt ra yêu cầu về bảo mật dữ liệu, độ tin cậy của các quyết định và sự giám sát của con người.

Từ góc nhìn quốc tế, Tiến sĩ Didiek Hartantyo, Chủ tịch Quỹ Đại học President nhận định, thế giới đang trải qua một giai đoạn chuyển đổi sâu sắc khi căng thẳng địa chính trị, sự thay đổi của chuỗi cung ứng toàn cầu, những bước tiến nhanh chóng của công nghệ và sự nổi lên của trí tuệ nhân tạo đang định hình lại cách thức các quốc gia cạnh tranh, doanh nghiệp vận hành và con người làm việc.

Trong bối cảnh đó, hợp tác và hội nhập kinh tế đã trở thành yêu cầu mang tính chiến lược. Đối với ASEAN và khu vực châu Á, vấn đề không chỉ là đạt được tăng trưởng kinh tế mà còn phải bảo đảm tăng trưởng tạo ra năng suất cao hơn, năng lực công nghiệp mạnh hơn, việc làm có chất lượng, đổi mới sáng tạo và sự thịnh vượng bao trùm.

Theo Tiến sĩ Didiek Hartantyo, trường đại học cần làm nhiều hơn việc truyền đạt kiến thức học thuật và cấp bằng, trở thành đối tác tích cực trong phát triển kinh tế, đổi mới sáng tạo và xây dựng đất nước; đồng thời đóng vai trò cầu nối giữa giáo dục, doanh nghiệp, nghiên cứu, khởi nghiệp và xã hội.

Đại học President đang theo đuổi mô hình “Đại học tích hợp công nghiệp”, kết nối hoạt động học tập với thực tiễn doanh nghiệp và nhu cầu của nền kinh tế. Sự hợp tác thực chất giữa trường đại học và doanh nghiệp có thể góp phần chuyển hóa tri thức thành đổi mới sáng tạo, nghiên cứu thành các giải pháp thực tiễn và nguồn nhân lực thành những giá trị kinh tế bền vững.

Đối với doanh nghiệp gia đình - một bộ phận quan trọng của nhiều nền kinh tế châu Á, các chuyên gia cho rằng, yêu cầu đặt ra không chỉ là duy trì hoạt động qua thế hệ kế tiếp mà còn phải nâng cao năng lực cạnh tranh trong dài hạn. Điều này đòi hỏi năng lực lãnh đạo, quản trị minh bạch, tư duy khởi nghiệp, khả năng thích ứng với chuyển đổi số, đồng thời duy trì những giá trị tạo nên bản sắc của doanh nghiệp.

Trong hai ngày diễn ra hội thảo, các đại biểu tập trung thảo luận về trí tuệ nhân tạo và thương mại số; tái cấu trúc chuỗi cung ứng và chuyển đổi xanh; hội nhập kinh tế và thực thi các hiệp định thương mại tự do; tính bền vững và kế thừa trong doanh nghiệp gia đình; quản trị và khả năng chống chịu của doanh nghiệp nhỏ và vừa; khởi nghiệp số, đổi mới sáng tạo, tài chính và tiếp thị khởi nghiệp.

Thông qua các phiên trao đổi học thuật, tọa đàm về trí tuệ nhân tạo và hoạt động kết nối doanh nghiệp quốc tế, hội thảo hướng tới gắn kết nghiên cứu với thực tiễn, đề xuất chính sách về hội nhập kinh tế và khả năng thích ứng của doanh nghiệp; đồng thời mở rộng hợp tác nghiên cứu, đào tạo và kết nối giữa trường đại học với cộng đồng doanh nghiệp./.

Vũ Việt Hà

Xem thêm