Văn hóa

Kết nối di sản, kiến tạo tương lai qua dòng chảy âm nhạc Hà Nội

Hà Nội

Được dàn dựng như một vở diễn có cốt truyện xuyên suốt, chương trình sử dụng hình tượng “chuyến tàu xuyên không gian và thời gian” đưa khán giả qua những dấu mốc của âm nhạc Hà Nội.

Tối 19/9, tại Bảo tàng Hà Nội, chương trình nghệ thuật đương đại “Kết nối di sản - Kiến tạo tương lai” diễn ra trong khuôn khổ Festival Thăng Long - Hà Nội lần thứ II năm 2026, với chủ đề “Hà Nội – Dòng chảy di sản”. Chương trình kết hợp nghệ thuật truyền thống, âm nhạc đương đại, sân khấu kể chuyện và công nghệ trình diễn, tái hiện hành trình phát triển của âm nhạc Hà Nội từ truyền thống đến hiện nay.

Chương trình nghệ thuật đương đại “Kết nối di sản - Kiến tạo tương lai”
Ảnh: Tuyết Mai-TTXVN

Được dàn dựng như một vở diễn có cốt truyện xuyên suốt, chương trình sử dụng hình tượng “chuyến tàu xuyên không gian và thời gian” đưa khán giả qua những dấu mốc của âm nhạc Hà Nội, từ thanh âm dân gian Thăng Long xưa, sự hình thành của tân nhạc, âm nhạc thời kháng chiến, thời kỳ bao cấp và hội nhập đến nhạc trẻ, Rock Việt và các dòng nhạc đương đại. Chương trình gồm 9 chặng nghệ thuật liên hoàn. Mở đầu với “Thanh âm nguồn cội”, khán giả trở về không gian đình làng, ca quán, chợ cổ Thăng Long với Ca trù, hát Xẩm và những loại hình diễn xướng dân gian gắn với đời sống người dân. Từ nền tảng đó, chương trình chuyển sang giai đoạn hình thành tân nhạc vào cuối những năm 1930, khi âm nhạc Việt Nam tiếp nhận ảnh hưởng phương Tây và hình thành những sáng tạo mang dấu ấn riêng.

Các chặng tiếp theo tái hiện âm nhạc Hà Nội qua những năm tháng chiến tranh, khát vọng hòa bình và hành trình tái thiết đất nước. Những ca khúc gắn liền với nhiều thế hệ người Hà Nội được trình diễn trong không gian sân khấu kết hợp hình ảnh tư liệu, ánh sáng và hiệu ứng thị giác, tạo nên những lát cắt giàu cảm xúc về một Thủ đô kiên cường nhưng luôn lãng mạn.

Điểm đặc biệt của chương trình là việc tái hiện quá trình hội nhập văn hóa của Hà Nội từ cuối thế kỷ XX đến nay. Khán giả được trở lại ký ức về những băng cassette nhạc quốc tế đầu tiên, sự xuất hiện của Rock Việt, Pop, Indie, Jazz, Acoustic cùng sự phát triển mạnh mẽ của các cộng đồng âm nhạc trẻ trong những năm gần đây.

Một số hiện vật gắn với lịch sử âm nhạc đương đại được đưa vào không gian trình diễn như bộ trống từng sử dụng trong tour diễn đầu tiên của nhóm nhạc Boney M tại Hà Nội, bộ ampli bass gắn với RockStorm, bộ cabinet Marshall 1960 và cây đàn từng được sử dụng để thu âm album đầu tiên của ban nhạc Bức Tường. Những hiện vật này góp phần tạo nên sự kết nối giữa ký ức vật chất và đời sống âm nhạc đương đại.

Cao trào chương trình là chặng “Đi tìm căn cước”. Trong không gian Hà Nội giả tưởng sau một biến cố, nhân vật chính rơi vào trạng thái mất kết nối với ký ức. Những thanh âm truyền thống, trong đó có hát Xẩm, trở thành điểm tựa giúp nhân vật tìm lại ký ức và cội nguồn văn hóa. Chương trình khép lại bằng màn hòa diễn giữa nghệ thuật truyền thống và âm nhạc đương đại, với thông điệp sáng tạo tương lai cần được nuôi dưỡng từ những giá trị văn hóa bền vững.

Tham gia chương trình có nhiều nghệ sĩ, ban nhạc, câu lạc bộ và cộng đồng sáng tạo trẻ đến từ các trường học, cơ sở đào tạo và không gian nghệ thuật trên địa bàn Hà Nội cùng nhiều nghệ sĩ trẻ. Sự tham gia của các cộng đồng sáng tạo trẻ tạo nên màu sắc đa dạng cho chương trình, đồng thời cho thấy những cách tiếp cận mới của thế hệ trẻ đối với các giá trị văn hóa truyền thống. Từ âm nhạc dân gian đến Rock, Pop và các hình thức trình diễn đương đại, các nghệ sĩ trẻ tìm kiếm những phương thức khác nhau để đưa di sản đến gần hơn với công chúng hôm nay.

“Kết nối di sản – Kiến tạo tương lai” vì vậy không chỉ kể lại lịch sử âm nhạc Hà Nội mà còn đặt di sản trong mối quan hệ với đời sống sáng tạo đương đại. Qua đó, chương trình góp thêm một cách tiếp cận trong việc phát huy giá trị di sản, thúc đẩy sự tham gia của cộng đồng sáng tạo và góp phần hình thành những không gian kết nối giữa ký ức văn hóa với đời sống nghệ thuật của Thủ đô./.

Tuyết Mai

Xem thêm