Các làng nghề này góp phần gìn giữ, quảng bá những giá trị truyền thống đến công chúng và bạn bè quốc tế.
Tại Đà Nẵng, một không gian sáng tạo độc đáo tái hiện 12 làng nghề thủ công truyền thống của Việt Nam mang đến cho du khách những trải nghiệm văn hóa thú vị. Không chỉ là điểm đến du lịch mới, mô hình này còn góp phần gìn giữ, quảng bá những giá trị truyền thống đến công chúng và bạn bè quốc tế.
*Đưa văn hóa Việt đến gần du khách
Nằm trên trục đường Lạc Long Quân, phường Điện Bàn Đông, thành phố Đà Nẵng, không gian sáng tạo nghệ thuật thủ công The Hangart có diện tích 3.000 m2, tái hiện 12 làng nghề thủ công truyền thống của Việt Nam. Tại đây, 16 workshop thủ công được tổ chức thường xuyên, tạo điều kiện để du khách trực tiếp trải nghiệm nhiều loại hình văn hóa như xeo giấy dó, làm gốm lấy cảm hứng từ làng gốm Thanh Hà, chạm khắc gỗ mộc Kim Bồng (Hội An), thêu tay, in tranh dân gian và nhuộm vải bằng màu tự nhiên. Bên cạnh đó, du khách còn được tham gia các hoạt động gắn với đời sống truyền thống của người Việt như làm tinh dầu, cao thảo dược, xà phòng thảo mộc và các loại bánh truyền thống. Mỗi workshop được thiết kế theo hướng trải nghiệm thực hành, giúp du khách không chỉ quan sát mà còn tự tay tạo ra sản phẩm thủ công mang dấu ấn cá nhân.
Anh Phan Minh Toàn, thành phố Đà Nẵng chia sẻ, trải nghiệm các công đoạn làm giấy dó mang lại cho anh cảm giác thú vị. Theo anh, việc trực tiếp tham gia các công đoạn thủ công giúp người trải nghiệm tiếp cận văn hóa bằng chính đôi tay của mình, đặc biệt tạo cơ hội để giới trẻ tìm hiểu, học hỏi thêm về văn hóa truyền thống.
Không gian này có sức hút đặc biệt đối với du khách quốc tế. Bước chân vào The Hangart, du khách như lạc vào một quần thể thu nhỏ mô phỏng các làng nghề truyền thống với nhiều hoạt động thủ công đa dạng. Mỗi không gian mang đến một lát cắt văn hóa riêng, giúp hành trình khám phá văn hóa Việt Nam trở nên phong phú hơn.
Lần đầu đến Đà Nẵng và trải nghiệm tại The Hangart, chị Kuntida Juntarawong, du khách Thái Lan cho biết, chị rất ấn tượng với không gian này. Cách bài trí và các sản phẩm thủ công trưng bày mang lại cho chị cảm giác gần gũi với văn hóa Việt Nam, nhất là những trải nghiệm làm đồ thủ công như trang sức, đèn lồng.
Mô hình sáng tạo này xuất phát từ tâm huyết của những người trẻ với mong muốn đưa văn hóa truyền thống đến gần hơn với công chúng và bạn bè quốc tế. Thay vì giới thiệu di sản theo cách thức truyền thống, The Hangart lựa chọn đưa các giá trị văn hóa vào những hoạt động trải nghiệm gần gũi với đời sống đương đại.
Theo chị Kim Thảo Linh, Quản lý bán hàng The Hangart, khách quốc tế hiện chiếm hơn 80% lượng khách đến đây, chủ yếu đến từ Nhật Bản, Trung Quốc, Nga, Philippines, Thái Lan… Nhu cầu du lịch thay đổi khiến các dịch vụ gắn với yếu tố truyền thống ngày càng được du khách quan tâm, đón nhận. Khi đến trải nghiệm, du khách được giới thiệu về lịch sử các làng nghề, trực tiếp làm sản phẩm thủ công và mang thành quả theo mình như một món quà lưu niệm trong hành trình khám phá Việt Nam.
*Hướng đi bền vững giữ gìn di sản
Bảo tồn di sản gắn với phát triển du lịch đang mở ra hướng đi mới cho các làng nghề truyền thống. Thông qua hoạt động trải nghiệm, những giá trị văn hóa không chỉ được lưu giữ mà còn có cơ hội lan tỏa, tạo sinh kế và đóng góp vào phát triển kinh tế - xã hội cộng đồng. Sức hút của mô hình 12 làng nghề thủ công truyền thống tại The Hangart nằm ở khả năng kết nối du khách với văn hóa Việt Nam vượt qua rào cản ngôn ngữ và địa lý. Khi trực tiếp làm ra sản phẩm, du khách không chỉ hiểu hơn về quy trình chế tác mà còn có thêm trải nghiệm gắn với câu chuyện văn hóa đằng sau mỗi nghề thủ công.
Trong nhịp sống hiện đại, không gian này lựa chọn cách tiếp cận chậm rãi, lấy trải nghiệm làm cầu nối giữa di sản và công chúng. Nghệ nhân Trần Thị Thu Trang, người có hơn 20 năm gắn bó với nghề tranh thêu lụa, vẫn miệt mài bên từng sợi chỉ, đồng hành cùng du khách qua từng đường kim, mũi chỉ. Chị Trang chia sẻ, bản thân chị cảm thấy vui khi được làm việc, truyền nghề cho các bạn trẻ và quảng bá văn hóa Việt Nam đến du khách trong nước, quốc tế. Khi du khách tự tay thêu trên lụa, túi hoặc nón lá và mang sản phẩm về làm quà lưu niệm, đó cũng là cơ hội để các sản phẩm thủ công truyền thống được biết đến rộng rãi hơn.
Khi người trẻ tìm được những cách thức mới để kể lại những câu chuyện cũ, các giá trị truyền thống sẽ có thêm cơ hội trường tồn và bước vào đời sống một cách tự nhiên nhất. Mô hình xưởng thủ công tại Đà Nẵng không chỉ làm phong phú thêm hệ sinh thái du lịch địa phương mà còn góp phần lan tỏa hình ảnh một đất nước Việt Nam giàu bản sắc, năng động và đầy sáng tạo trong mắt bạn bè quốc tế.
Theo chị Nguyễn Thị Thúy Hà, Giám đốc, đồng sáng lập The Hangart, Việt Nam có nhiều làng nghề truyền thống với những câu chuyện lịch sử, văn hóa có giá trị. Việc đưa mô hình làng nghề vào hoạt động du lịch giúp du khách tiếp cận, tìm hiểu văn hóa Việt Nam một cách gần gũi hơn.
Hiện nay, một số làng nghề đang gặp khó khăn, đứng trước nguy cơ mai một, trong đó có nghề tranh Làng Sình và nghề lụa Mã Châu với lịch sử hơn 300 năm. Khi lựa chọn các nghề đưa vào hoạt động trải nghiệm, The Hangart ưu tiên những nghề gần gũi với đời sống hằng ngày như làm gốm, làm mộc, thêu tay, làm tranh, chế tác đồ thủ công, đồ trang trí, dệt nhuộm… Theo chị Nguyễn Thị Thúy Hà, tìm ra cách thức phù hợp với đời sống đương đại là hướng đi để di sản tiếp tục được gìn giữ, phát huy và lan tỏa, qua đó góp phần duy trì sức sống cho những làng nghề có nguy cơ mai một.
Di sản không chỉ là ký ức lịch sử cần được gìn giữ mà còn là nguồn lực thúc đẩy du lịch, dịch vụ, công nghiệp văn hóa và kinh tế sáng tạo. Tại Đà Nẵng, việc các đơn vị, doanh nghiệp chủ động khai thác giá trị lịch sử, văn hóa truyền thống phục vụ hoạt động du lịch đang mở ra hướng phát huy di sản trong đời sống hiện đại; đồng thời tạo thêm cơ hội để các nghề thủ công truyền thống tiếp tục được gìn giữ và phát triển./.
