Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lạng Sơn tích cực ứng dụng công nghệ số để quảng bá, phát huy các giá trị di tích, giúp du khách tiếp cận dễ dàng hơn với các địa điểm di tích, các hiện vật trưng bày.
Toàn tỉnh Lạng Sơn hiện có 420 di tích lịch sử, văn hóa và danh lam thắng cảnh trong danh mục kiểm kê. Trong đó có 145 di tích đã xếp hạng các cấp (gồm 2 di tích quốc gia đặc biệt, 32 di tích quốc gia và 111 di tích cấp tỉnh), 275 di tích chưa xếp hạng. Để phát huy tối đa tiềm năng này, công tác số hóa đã và đang được tích cực triển khai.
Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lạng Sơn Lưu Bá Mạc cho biết, công tác bảo tồn di tích trên địa bàn đã và đang được triển khai đồng bộ. Bên cạnh việc ban hành hệ thống quy định quản lý chặt chẽ, Sở cũng tích cực ứng dụng công nghệ số để quảng bá, phát huy các giá trị di tích, giúp du khách tiếp cận dễ dàng hơn với các địa điểm di tích, các hiện vật trưng bày … Thay vì chỉ tồn tại dưới dạng tư liệu lưu trữ, thông tin về các di tích nay đã trở nên sinh động trên không gian số, thúc đẩy phát triển du lịch, hỗ trợ đắc lực cho công tác nghiên cứu và bảo tồn lâu dài.
Trực tiếp trải nghiệm tại di tích đền Kỳ Cùng, anh Trần Hoàng Bách, du khách đến từ Hải Phòng chia sẻ, chỉ với một chiếc điện thoại thông minh, tôi đã dễ dàng trải nghiệm về lịch sử, kiến trúc và những giá trị văn hóa đặc sắc của di tích. Khi truy cập vào hệ thống tham quan ảo, tôi không chỉ được cung cấp thông tin về lịch sử, kiến trúc của đền mà còn được tìm hiểu về các giá trị tâm linh, các hoạt động văn hóa, lễ hội nơi đây. Đặc biệt, tôi cũng có thể quan sát các góc độ của di tích một cách toàn diện ngay trên màn hình cá nhân.
Hiện nay, cùng với đền Kỳ Cùng, 30 di tích khác trên địa bàn tỉnh đã được tái hiện sinh động thông qua công nghệ 360 độ và thực tế ảo. Chỉ với một chiếc điện thoại thông minh, du khách có thể dễ dàng khám phá không gian di tích với đầy đủ hình ảnh sắc nét, video toàn cảnh và hệ thống thuyết minh tự động. Việc lưu trữ và trình diễn trên nền tảng số không chỉ giúp bảo tồn nguyên trạng hình ảnh di tích lâu dài mà còn tạo điều kiện cho người dân trên mọi miền Tổ quốc có thể trải nghiệm, tìm hiểu các giá trị lịch sử văn hóa xứ Lạng một cách chân thực ngay cả khi chưa có điều kiện đến tham quan trực tiếp.
Tại các xã, phường, việc số hóa di tích cũng đã giải quyết bài toán khó trong công tác bảo tồn thực địa. Bà Phạm Thị Thuận, Trưởng phòng Văn hoá - Xã hội phường Đông Kinh đánh giá, trước đây, việc quản lý hiện trạng di tích và hồ sơ đi kèm rất vất vả vì tài liệu giấy dễ hư hỏng, thất lạc. Từ khi có hệ thống quản lý số, chỉ cần vài thao tác là chúng tôi có thể truy xuất hồ sơ, theo dõi biến động của di tích để kịp thời báo cáo cấp trên có phương án bảo tồn kịp thời, đảm bảo tính nguyên trạng của di tích.
Với sự quyết tâm của các cấp, ngành, công nghệ đang trở thành "luồng sinh khí mới", giúp giá trị di tích của mảnh đất biên cương không chỉ được bảo tồn mà còn thu hút du khách bốn phương, đóng góp tích cực vào sự phát triển bền vững của tỉnh./.
