Giữa sắc cờ và niềm vui sum họp, những miền đất từng đi qua chiến tranh đang đón mùa Thu trong không khí của hòa bình, đoàn tụ và khát vọng vươn lên.
Tiếng trống hội dồn dập trên mặt biển Cảnh Dương, những con trải rẽ sóng trong tiếng reo hò của hàng nghìn người dân; trên những con đường làng Lý Hòa, cờ đỏ sao vàng tung bay trước mỗi mái nhà; bên dòng Bến Hải, những bước chân tìm về với ký ức. Tết Độc lập trên những miền quê Quảng Trị năm nay rộn ràng từ miền xuôi lên miền ngược, từ những làng biển trù phú đến những vùng đất từng là chiến trường, từ ngày hội truyền thống đến những cuộc trở về của người con xa quê.
Giữa sắc cờ và niềm vui sum họp, những miền đất từng đi qua chiến tranh đang đón mùa Thu trong không khí của hòa bình, đoàn tụ và khát vọng vươn lên.
Làng chiến đấu trong sắc cờ ngày hội
Những ngày cuối tháng Tám, đầu tháng Chín, làng biển Cảnh Dương (xã Hòa Trạch, tỉnh Quảng Trị) như khoác lên mình chiếc áo mới. Quốc kỳ được treo ngay ngắn trước mỗi ngôi nhà, dọc các tuyến đường và tại những không gian công cộng. Người dân chỉnh trang nhà cửa, vệ sinh đường làng; những gia đình có con em đi làm ăn xa cũng tranh thủ trở về quê.
Làng biển vốn đã nhộn nhịp nay càng đông vui bởi kỷ niệm ngày Quốc khánh cũng là dịp diễn ra những hoạt động văn hóa truyền thống được người dân gìn giữ qua nhiều thế hệ.
Trong ca khúc “Quảng Bình quê ta ơi”, nhạc sĩ Hoàng Vân từng viết: “Có ai về Cảnh Dương, quê tôi đứng nơi đầu sóng gió, truyền thống đánh giặc giữ làng mãi mãi còn đây...”. Miền quê Cảnh Dương trong câu hát, nơi từng kiên cường đứng vững giữa bom đạn chiến tranh, nay khoác lên mình diện mạo trù phú, phồn thịnh trong những tháng ngày hòa bình.
Cảnh Dương có diện tích chưa đầy 1 km² nhưng đã phải đối đầu với khoảng 120 trận càn lớn nhỏ của kẻ thù, trong đó có những trận quy mô cấp trung đoàn, huy động cả lực lượng thủy, lục, không quân. Bom đạn và sự tàn bạo của kẻ thù không thể khuất phục ý chí, lòng dũng cảm và sự mưu trí của người dân làng biển.
Ông Nguyễn Ngọc Phượng, Bí thư thôn Cảnh Dương Đông, cho biết hưởng ứng phong trào “Quyết tử giữ làng”, người dân đã biến những vật dụng quen thuộc thành phương tiện chiến đấu. Thuyền đánh cá được đánh đắm ở cửa sông để cản tàu địch; những thùng nước mắm lớn được đổ đầy cát, dựng thành công sự; đá san hô, cây dương liễu, chum vại được sử dụng xây dựng hệ thống phòng thủ. Nhà nhà đào hầm bí mật, vỏ chai, đồng, sắt được thu gom để chế tạo vũ khí. Người dân kề vai sát cánh cùng lực lượng du kích, chiến đấu bằng cả đại đao và những quả mìn tự tạo. Biết bao lần kẻ thù mưu toan “san phẳng” Cảnh Dương nhưng đều thất bại.
Tinh thần “mỗi người dân là một chiến sĩ, mỗi ngôi nhà là một pháo đài” trở thành biểu tượng cho ý chí kiên cường của làng biển, được trao truyền qua các thế hệ.
Cũng trên vùng biển ấy, cứ hai năm một lần, đúng dịp 2/9, lễ hội bơi trải lại trở thành ngày hội lớn của cộng đồng. Từ sáng sớm, những con trải đã sẵn sàng vươn mình ra biển. Cờ hội rực rỡ, tiếng trống hòa cùng tiếng sóng và tiếng hò reo tạo nên bầu không khí náo nhiệt kéo dài từ sáng đến chiều. Điểm đặc sắc của lễ hội là cuộc đua diễn ra hoàn toàn trên biển. Khác với nhiều lễ hội đua thuyền tổ chức trên sông, hồ hay kênh rạch, các đội trải Cảnh Dương phải tranh tài giữa sóng nước qua nhiều lượt đi, lượt về, đòi hỏi sức khỏe, kỹ thuật và sự phối hợp nhịp nhàng.
Khi tiếng lệnh xuất phát vang lên, những con trải đồng loạt lao về phía trước. Từng nhịp dầm dồn dập, tiếng gõ nhịp thúc giục hòa cùng tiếng cổ vũ từ bờ.
Hàng nghìn người đứng kín dọc bãi biển, nhiều cổ động viên nhoài hẳn ra mép sóng để dõi theo từng con trải. Trong dòng người ấy có những người con Cảnh Dương đang sinh sống, làm việc ở nhiều miền quê đất nước trở về quê dịp Quốc khánh. Họ khoác màu áo của đội đua, cầm cờ, hò reo cùng bà con, gặp lại người thân, bạn bè sau những tháng ngày xa quê.
“Với những người con xa quê như chúng tôi, lễ hội bơi thuyền không đơn thuần là một cuộc tranh tài trên sóng nước. Đó còn là cuộc hẹn của ký ức, là dịp để chúng tôi trở về với tiếng trống hội, với bãi biển tuổi thơ, với những người thân và bạn bè sau những tháng ngày mưu sinh nơi đất khách”, anh Nguyễn Thanh, người con quê hương Cảnh Dương đang làm việc tại Thành phố Hồ Chí Minh, chia sẻ.
Giữa sắc cờ, sắc áo và những con trải rẽ sóng lao về phía trước, Cảnh Dương hiện lên vừa sôi động, náo nức, vừa đậm tình làng, nghĩa xóm. Những con thuyền từng góp phần “giữ làng” trong chiến tranh nay trở thành biểu tượng của cuộc sống thanh bình, của khát vọng vươn khơi và xây dựng quê hương.
Từ Cảnh Dương, câu chuyện về những làng biển trong ngày kỷ niệm Quốc khánh tiếp tục được nối dài ở Lý Hòa- nơi ký ức về một vị Đại tướng được người dân gìn giữ giữa nhịp sống hôm nay.
Làng Lý Hòa nặng ân tình với Đại tướng
Làng Lý Hòa thuộc xã Đông Trạch, tỉnh Quảng Trị là một làng biển giàu truyền thống cách mạng, trù phú và mang nặng ân tình với Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Từ xa nhìn lại, Lý Hòa tựa một con rồng lớn đang quẫy mình giữa “hồ nước lớn”, với đầu rồng là đèo Lý Hòa, miệng rồng là bãi Đá Nhảy, thân rồng trải dài từ chân núi Lệ Đệ đến cửa sông Lý Hòa.
Sinh thời, Đại tướng Võ Nguyên Giáp từng hai lần về thăm Lý Hòa vào những năm 1960. Những chuyến thăm ấy để lại nhiều ấn tượng trong lòng người dân và trở thành một phần ký ức đẹp của làng biển.
Tình cảm ấy được người dân Lý Hòa gìn giữ qua nhiều năm tháng. Ngày 25/8/2016, đúng dịp kỷ niệm 105 năm ngày sinh Đại tướng Võ Nguyên Giáp, tượng đồng bán thân của Đại tướng được khánh thành tại trung tâm văn hóa, tâm linh của làng. Bức tượng nặng 200 kg, cao 1,03 m, đặt trên bệ đá cao 1,8 m, hướng mặt ra sông Lý Hòa. Phía sau tượng là nhà truyền thống và đài tưởng niệm các anh hùng, liệt sĩ.
Giữa làng biển, hình ảnh Đại tướng như một điểm tựa tinh thần, nơi người dân gửi gắm tình cảm, lòng biết ơn và niềm tự hào. Mỗi mùa kỷ niệm Quốc khánh 2/9, khi cờ Tổ quốc phủ đỏ những con đường, hình ảnh ấy càng gợi nhắc các thế hệ về truyền thống yêu nước, nghĩa tình và tinh thần đoàn kết của quê hương.
Ông Nguyễn Trọng Tuyển, Bí thư Đảng ủy xã Đông Trạch, chia sẻ: “Điều đáng quý là truyền thống yêu nước, tinh thần đoàn kết của người dân Lý Hòa vẫn được gìn giữ trong cuộc sống hôm nay. Chúng tôi mong muốn những giá trị ấy trở thành động lực để xây dựng quê hương, phát triển kinh tế biển, dịch vụ, du lịch, đồng thời giữ gìn bản sắc của làng”.
Những ngày này, hòa chung không khí phấn khởi hướng tới kỷ niệm 81 năm ngày Cách mạng Tháng Tám thành công và Quốc khánh 2/9, các thôn trên địa bàn xã Đông Trạch tích cực ra quân tổng vệ sinh, chỉnh trang cảnh quan. Người dân quét dọn đường làng, phát quang cây cối, thu gom rác thải, vệ sinh các khu vực công cộng, chỉnh trang nhà văn hóa và các tuyến đường.
Những con đường sạch đẹp, khang trang cùng sắc cờ Tổ quốc tung bay tạo nên diện mạo tươi mới, không khí thi đua lan tỏa trong từng khu dân cư. Phía sau những con đường được chỉnh trang, những lá cờ đỏ tung bay là một nhịp sống đang đổi thay từng ngày.
Chủ tịch UBND xã Đông Trạch Võ Hải Quân cho biết, trong 6 tháng đầu năm 2026, kinh tế - xã hội địa phương duy trì đà phát triển ổn định, tốc độ tăng trưởng đạt 7,39% so với cùng kỳ năm 2025, tổng giá trị sản phẩm ước hơn 1.296 tỷ đồng. Sản xuất nông nghiệp, thủy sản tiếp tục là những điểm sáng, với sản lượng lương thực vụ Đông Xuân đạt 3.027 tấn, khai thác thủy hải sản đạt 7.500 tấn.
Cùng với đó, thương mại, dịch vụ phát triển sôi động với 683 cơ sở hoạt động; công tác xây dựng nông thôn mới được đẩy mạnh, xã đạt 5/10 tiêu chí theo bộ tiêu chí mới và có 28 sản phẩm OCOP được công nhận. Đặc biệt, thu ngân sách Nhà nước đến ngày 26/6 đạt 190 tỷ đồng, bằng 81,02% dự toán. Những con số ấy phần nào cho thấy sức sống của một vùng quê đang chuyển mình.
Từ lợi thế nông nghiệp, kinh tế biển đến thương mại, dịch vụ, Đông Trạch đang từng bước tạo dựng nền tảng phát triển mới, hướng tới xây dựng quê hương ngày càng khang trang, hiện đại và bền vững.
Trong không khí Tết Độc lập, niềm vui của người dân vì thế không chỉ đến từ sắc cờ, ngày hội hay những cuộc đoàn viên, mà còn từ những đổi thay hiện hữu trong chính cuộc sống hằng ngày. Từ Cảnh Dương đến Lý Hòa, những câu chuyện khác nhau nhưng cùng chung một mạch nguồn: ký ức về những năm tháng gian khó được giữ lại không phải để sống với quá khứ, mà để thế hệ hôm nay hiểu hơn giá trị của cuộc sống bình yên.
Bên dòng Bến Hải, mùa Thu của hòa bình
Rời những làng biển phía Nam, hành trình Tết Độc lập tiếp tục ngược lên phía Bắc, về Hiền Lương - Bến Hải, nơi chỉ cần nhắc tên, ký ức về những năm tháng đất nước chia cắt lại ùa về.
Hiền Lương - Bến Hải là một trong những địa danh nhắc nhớ sâu sắc nhất về lịch sử đất nước trong thế kỷ XX. Cây cầu Hiền Lương, dòng sông Bến Hải từng là giới tuyến chia cắt đất nước trong những năm tháng chiến tranh.
Hôm nay, nơi từng là biểu tượng của chia cắt lại trở thành không gian của hòa bình, đoàn tụ và khát vọng phát triển. Trong dịp kỷ niệm Quốc khánh, nhiều người tìm về nơi đây. Có những cựu chiến binh trở lại chiến trường xưa; có những gia đình đưa con trẻ đến tìm hiểu lịch sử; cũng có những bạn trẻ lần đầu đặt chân tới địa danh mà trước đó chỉ biết qua sách vở.
Giữa không gian ấy, lá cờ đỏ sao vàng trên kỳ đài Hiền Lương mang một ý nghĩa đặc biệt. Lá cờ không chỉ nhắc nhớ về những năm tháng đất nước bị chia cắt mà còn nhắc về giá trị của độc lập, thống nhất và hòa bình.
Bạn Lê Tuấn Minh đến từ Hà Nội chia sẻ: “Thế hệ trẻ chúng tôi may mắn được sinh ra khi đất nước đã thống nhất và hòa bình. Đến Hiền Lương, nghe những câu chuyện về thế hệ cha ông, tôi càng hiểu rằng cuộc sống hôm nay không phải điều tự nhiên có được. Tôi nghĩ trách nhiệm của người trẻ là học tập, làm việc và góp phần xây dựng quê hương ngày càng phát triển”.
Từ Hiền Lương nhìn về những miền quê hôm nay, sự đổi thay hiện ra trong từng con đường, cánh đồng, khu dân cư và những công trình mới. Những nơi từng hứng chịu bom đạn nay trở thành điểm đến lịch sử, văn hóa và du lịch; những thế hệ từng sống trong chiến tranh đã nhường chỗ cho những thế hệ lớn lên trong hòa bình.
Đi qua những miền quê từ biển đến miền núi cao, từ Cảnh Dương, Lý Hòa đến Hiền Lương, Bến Hải, có thể cảm nhận một điểm chung: ký ức chiến tranh không bị lãng quên, nhưng được đặt trong một đời sống mới - đời sống của hòa bình, đoàn tụ và phát triển. Sau khi Quảng Bình và Quảng Trị hợp nhất thành tỉnh Quảng Trị từ ngày 1/7/2025, những miền quê vốn có nhiều mối liên hệ về lịch sử, văn hóa và truyền thống cách mạng nay cùng nằm trong một không gian phát triển mới.
Sự thay đổi về địa giới hành chính mở ra cơ hội kết nối các vùng đất, nguồn lực và những giá trị đã được bồi đắp qua nhiều thế hệ. Tết Độc lập năm nay vì thế không chỉ là ngày hội của cờ hoa. Đó còn là dịp để người dân nhìn lại chặng đường đã qua, trân trọng những gì cha ông đã đánh đổi và thêm tin tưởng vào tương lai. Trong những ngôi nhà ven biển, người dân đón ngày kỷ niệm Quốc khánh bằng niềm vui sum họp. Trên những miền quê, tiếng trống hội vang lên giữa cờ hoa. Ở những địa danh từng là chiến trường, câu chuyện về những năm tháng gian khổ được kể lại cho thế hệ trẻ.
Bên dòng Bến Hải, những người trở về lặng người trước ký ức một thời, trong khi những bạn trẻ háo hức khám phá lịch sử quê hương. Một mùa Thu mới đang về trên những miền quê từng trải qua những mùa Thu đầy biến động. Cờ Tổ quốc vẫn tung bay trên những con đường làng. Nhưng phía sau sắc cờ ấy là những ngôi nhà bình yên, những gia đình sum họp, những con thuyền vươn khơi, những miền quê đang đổi mới từng ngày.
Từ ký ức của mùa Thu độc lập đến khí thế của mùa Thu hôm nay, những miền quê cách mạng đang viết tiếp câu chuyện của mình bằng chính cuộc sống hòa bình, sự đổi thay và khát vọng vươn lên./.
