Thành phố Hồ Chí Minh giữ vị trí là trung tâm kinh tế, văn hóa, du lịch lớn nhất cả nước, đồng thời là cửa ngõ đón khách quốc tế quan trọng của Việt Nam
. Cùng với tiến trình phục hồi và tăng trưởng mạnh mẽ của ngành Du lịch quốc gia, hoạt động lữ hành trên địa bàn Thành phố đã có bước phát triển vượt bậc cả về số lượng doanh nghiệp lẫn quy mô thị trường. Dù vậy, thực tiễn vận hành cho thấy, tốc độ tăng trưởng nhanh chóng này đang đặt ra những áp lực lớn và thách thức mang tính hệ thống đối với công tác quản lý nhà nước, nhất là trong lĩnh vực đảm bảo an ninh, trật tự du lịch.
*Yếu tố cốt lõi xây dựng thương hiệu
Ghi nhận thực tế, quá trình kiện toàn tổ chức theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp cũng đặt ra yêu cầu mới về sự đồng bộ, kịp thời trong công tác phối hợp, trao đổi thông tin giữa ngành Du lịch và Công an Thành phố Hồ Chí Minh. Đặc biệt, là trước những thách thức trong tình trạng hàng rong, chèo kéo, “chặt chém” du khách tại một số điểm du lịch vẫn còn tái diễn; các hình thức lừa đảo trên không gian mạng liên quan đến du lịch có dấu hiệu biến tướng ngày càng tinh vi, phức tạp.
Đặc biệt, Thành phố Hồ Chí Minh còn là cửa ngõ giao lưu quốc tế, điểm đến hấp dẫn của đông đảo du khách, nhà đầu tư, chuyên gia và người lao động nước ngoài. Những địa bàn tập trung đông người nước ngoài Thành phố Hồ Chí Minh là An Khánh, Tân Hưng, Tân Mỹ, Thạnh Mỹ Tây, Bình Dương, Bến Thành, Bình Trưng, Long Bình... Việc Chính phủ không ngừng hoàn thiện chính sách về xuất nhập cảnh, mở rộng diện miễn thị thực, triển khai cấp thị thực điện tử và cải cách thủ tục hành chính đã tạo điều kiện thuận lợi cho người nước ngoài đến Việt Nam nói chung và Thành phố Hồ Chí Minh nói riêng để du lịch, đầu tư, lao động, học tập và hợp tác quốc tế. Đây là tiền đề quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, phát triển ngành du lịch và nâng cao vị thế của Thành phố trong khu vực, nhưng những kết quả tích cực thì cũng đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với công tác quản lý nhà nước về xuất nhập cảnh và quản lý cư trú của người nước ngoài.
Theo ông Lê Trương Hiền Hòa, Phó Giám đốc Sở Du lịch Thành phố Hồ Chí Minh, cùng với sự phục hồi và phát triển mạnh mẽ của ngành Du lịch Thành phố, yêu cầu bảo đảm an ninh, trật tự, an toàn cho du khách, doanh nghiệp và các hoạt động du lịch ngày càng trở nên quan trọng. Đây không chỉ là điều kiện cần thiết để nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước mà còn là một trong những yếu tố trực tiếp góp phần xây dựng hình ảnh Thành phố Hồ Chí Minh là điểm đến an toàn, thân thiện, hấp dẫn và có trách nhiệm. Đặc biệt, trong bối cảnh Thành phố mở rộng địa giới hành chính, hợp nhất với Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu, chuyển sang vận hành theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp, yêu cầu về sự phối hợp chặt chẽ, đồng bộ giữa hai ngành càng trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.
Qua 5 năm triển khai thực hiện Quy chế phối hợp đảm bảo an ninh trật tự, nâng cao chất lượng quản lý du lịch trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh, giai đoạn 2021- 2025, công tác phối hợp giữa Sở Du lịch và Công an Thành phố đã đạt được nhiều kết quả tích cực. Thống kê trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh có 1.906 doanh nghiệp lữ hành, 77 đại lý lữ hành và 20 văn phòng đại diện doanh nghiệp du lịch nước ngoài; 4.805 cơ sở lưu trú du lịch với 106.292 buồng/phòng, trong đó có 163 khách sạn được xếp hạng từ 1 đến 5 sao; cùng hơn 9.000 hướng dẫn viên du lịch đã được cấp thẻ hành nghề. Toàn thành phố hiện có 39 khu, điểm du lịch được thẩm định, công nhận trong giai đoạn này.
Về lượng khách, giai đoạn 2021 - 2025, Thành phố Hồ Chí Minh đón khoảng 155,2 triệu lượt khách du lịch, trong đó có hơn 20,8 triệu lượt khách quốc tế và hơn 134,3 triệu lượt khách nội địa. Đối với công tác bảo đảm an ninh, trật tự, Công an Thành phố Hồ Chí Minh đã kịp thời phát hiện, xử lý 8.436 trường hợp người nước ngoài vi phạm quy định về xuất nhập cảnh, thu nộp ngân sách nhà nước gần 56 tỷ đồng. Tuy nhiên, trong bối cảnh hoạt động du lịch ngày càng đa dạng, phương thức kinh doanh và hành vi vi phạm cũng có nhiều thay đổi, công tác phối hợp cần tiếp tục được rà soát, hoàn thiện để đáp ứng tốt hơn yêu cầu quản lý trong tình hình mới.
*Giải pháp trong giai đoạn mới
An ninh du lịch là nền tảng để xây dựng niềm tin, nâng cao chất lượng trải nghiệm và khẳng định thương hiệu điểm đến. Bà Nguyễn Tâm Hà, Phó Giám đốc Trung tâm xúc tiến du lịch Thành phố Hồ Chí Minh chỉ ra rằng, sự gia tăng nhanh của khách quốc tế, phát triển của các nền tảng số và loại hình dịch vụ mới đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với công tác quản lý và hỗ trợ du khách. Một số hiện tượng như lừa đảo trên môi trường mạng, chèo kéo, ép giá, tranh chấp dịch vụ, mất tài sản vẫn còn xảy ra, nên việc chia sẻ dữ liệu, ứng dụng công nghệ và năng lực hỗ trợ đa ngôn ngữ cần tiếp tục được nâng cao.
Ngoài ra, hoạt động xúc tiến du lịch không nên chỉ quảng bá cảnh đẹp, mà cần định vị Thành phố Hồ Chí Minh là một điểm đến an toàn, thân thiện và đáng tin cậy. Cụ thể, Trung tâm đã tích hợp thông tin về Trạm thông tin và hỗ trợ khách du lịch; phổ biến kỹ năng phòng ngừa lừa đảo, bảo vệ tài sản cho du khách quốc tế, triển khai quét mã tại các điểm tham quan để tra cứu nhanh thông tin và phản ánh sự cố khẩn cấp (ứng dụng QR Code)… Để nâng cao chất lượng trải nghiệm và an ninh du lịch, Trung tâm cũng sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Công an Thành phố Hồ Chí Minh và các đơn vị liên quan triển khai đồng bộ các giải pháp, góp phần xây dựng thành phố trở thành điểm đến xứng đáng là trung tâm du lịch và sự kiện hàng đầu khu vực.
Trung tá Trần Văn Thanh, Phó Trưởng Phòng Quản lý Xuất nhập cảnh, Công an Thành phố Hồ Chí Minh cũng cho hay, đơn vị đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý người nước ngoài như lấy công tác tuyên truyền, hướng dẫn làm giải pháp phòng ngừa từ sớm; cải cách hành chính và chuyển đổi số làm nền tảng nâng cao hiệu quả quản lý; công tác kiểm tra làm giải pháp nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước; công tác quản lý để phục vụ phòng ngừa, phát hiện và đấu tranh với tội phạm có yếu tố nước ngoài.
Nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý người nước ngoài trong thời gian tới, Phòng Quản lý xuất nhập cảnh đề xuất tiếp tục nâng cao hiệu quả phối hợp giữa Công an Thành phố và Sở Du lịch trong công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật, trao đổi thông tin và phối hợp kiểm tra theo chuyên đề đối với các loại hình kinh doanh dịch vụ lưu trú, lữ hành có nhiều người nước ngoài. Song song đó, tăng cường hướng dẫn, tập huấn cho các doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ lưu trú, đặc biệt là các loại hình căn hộ cho thuê ngắn ngày, homestay và căn hộ dịch vụ, để nâng cao trách nhiệm trong khai báo tạm trú và quản lý người nước ngoài theo dúng quy định. Đặc biệt, cần nghiên cứu, kiến nghị hoàn thiện các quy định của pháp luật đối với các loại hình lưu trú mới phát sinh trên nền tảng số đáp ứng yêu cầu quản lý trong bối cảnh chuyển đổi số và hội nhập quốc tế.
Công an Thành phố Hồ Chí Minh và Sở Du lịch đã chính thức ký kết Quy chế phối hợp đảm bảo an ninh trật tự, nâng cao chất lượng quản lý du lịch tại Thành phố Hồ Chí Minh cho giai đoạn 2026 - 2031. Đại tá Bùi Thanh Trực, Phó Giám đốc Công an Thành phố Hồ Chí Minh cho biết, việc ký kết Quy chế mới được thực hiện trong bối cảnh cả nước đang quán triệt Nghị quyết Hội nghị Trung ương 3 khóa XIV về xây dựng xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh, hài hòa, phát triển, đồng thời cụ thể hóa Chỉ thị số 24/CT-TTg ngày 28/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường công tác bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự an toàn xã hội trong hoạt động du lịch. Quy chế phối hợp giai đoạn 2026 - 2031 là bước cụ thể hóa các chủ trương mới của Trung ương và Chính phủ vào thực tiễn quản lý du lịch tại thành phố, hướng đến mục tiêu xây dựng Thành phố Hồ Chí Minh trở thành điểm đến an toàn, văn minh và hấp dẫn hàng đầu khu vực./.
