Cần Thơ đẩy mạnh thực hiện cơ chế đặc thù, phấn đấu trở thành một cực tăng trưởng quốc gia
Thành phố đề xuất thành lập và thí điểm chính sách các Khu thương mại tự do, Trung tâm Công nghiệp – Năng lượng sinh thái, khu kinh tế chuyên biệt và phát triển đô thị thông minh.
Ngày 19/3, Thành ủy Cần Thơ tổ chức Hội nghị đánh giá kết quả triển khai thực hiện các Nghị quyết của Trung ương về cơ chế chính sách đặc thù phát triển thành phố. Trên cơ sở đó, thành phố đề xuất nhiều định hướng, giải pháp mang tính đột phá nhằm đưa Cần Thơ trở thành một cực tăng trưởng của quốc gia vào năm 2030, giữ vai trò trung tâm vùng Đồng bằng sông Cửu Long.
Giám đốc Sở Tài chính Lê Thanh Tâm cho biết, giai đoạn 2021–2025, Cần Thơ đạt và cơ bản đạt 10/14 chỉ tiêu chủ yếu. Một số kết quả nổi bật gồm: thu ngân sách hằng năm; tỷ lệ xã đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao và kiểu mẫu; tỷ lệ hộ nghèo… Tuy nhiên, vẫn còn 4/14 chỉ tiêu chưa đạt mục tiêu đề ra, chủ yếu liên quan đến tăng trưởng kinh tế và cơ cấu kinh tế, trong đó, tốc độ tăng trưởng GRDP bình quân chưa đạt yêu cầu; vốn đầu tư toàn xã hội tăng chậm; GRDP bình quân đầu người còn thấp so với mục tiêu; chuyển dịch cơ cấu kinh tế còn chậm, đặc biệt là tỷ trọng công nghiệp – xây dựng chưa đạt kỳ vọng. Những hạn chế này cho thấy nền kinh tế thành phố chưa phát huy hết tiềm năng, dư địa phát triển còn lớn.
Trong bối cảnh mới sau sáp nhập đơn vị hành chính, Cần Thơ có nhiều cơ hội mở rộng không gian phát triển, nâng cao vị thế địa kinh tế với hệ thống cảng biển, sân bay và hạ tầng nền tảng. Thành phố có điều kiện phát triển các ngành mũi nhọn như nông nghiệp công nghệ cao, công nghiệp chế biến, năng lượng sạch, kinh tế biển và dịch vụ chất lượng cao. Tuy nhiên, đi cùng với đó là không ít thách thức như chênh lệch phát triển giữa các khu vực, áp lực hạ tầng, yêu cầu nâng cao chất lượng quản trị và thích ứng với biến đổi khí hậu.
Phó Bí thư Thành ủy Cần Thơ Nguyễn Tuấn Anh nêu rõ, thành phố xác định mục tiêu đến năm 2030 trở thành cực tăng trưởng của quốc gia, trung tâm thương mại, dịch vụ, logistics và kinh tế biển của vùng; trung tâm khởi nghiệp, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo; phát triển mạnh công nghiệp, nông nghiệp công nghệ cao và nguồn nhân lực chất lượng cao. Thành phố đặt mục tiêu tăng trưởng GRDP bình quân trên 10%/năm, GRDP bình quân đầu người đạt khoảng 215 triệu đồng/năm; tổng thu ngân sách đạt khoảng 57.000 tỷ đồng vào năm 2030.
Để đạt được mục tiêu này, thành phố đề ra nhiều nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm. Trong đó, Cần Thơ tập trung đẩy mạnh cơ cấu lại nền kinh tế gắn với đổi mới mô hình tăng trưởng và chuyển đổi số; phát triển các ngành công nghiệp mũi nhọn, dịch vụ chất lượng cao; thúc đẩy nông nghiệp công nghệ cao gắn với chuỗi giá trị, tăng cường huy động nguồn lực xã hội, phát triển kinh tế tư nhân, thu hút đầu tư nước ngoài, đẩy mạnh hợp tác công – tư.
Công tác quy hoạch được xác định là khâu then chốt, với yêu cầu rà soát, điều chỉnh quy hoạch tổng thể phù hợp bối cảnh mới. Thành phố phát triển đô thị theo hướng sinh thái, hiện đại; đầu tư đồng bộ hạ tầng giao thông kết nối liên vùng, hoàn thiện hệ thống logistics, cảng biển, sân bay; phát triển hạ tầng số, đô thị thông minh, tăng cường liên kết vùng và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.
Đối với Nghị quyết số 45/2022/QH15 của Quốc hội về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển thành phố Cần Thơ, nhiều chính sách chưa phát huy hiệu quả do vướng mắc về pháp lý, điều kiện thực hiện và nguồn lực. Một số cơ chế quan trọng chưa được triển khai hoặc triển khai chậm như chính sách tăng thu nhập cho cán bộ, công chức do khó khăn ngân sách; chính sách phát hành trái phiếu chính quyền địa phương chưa được khai thác hiệu quả. Dự án nạo vét luồng hàng hải Định An – Cần Thơ phải dừng do không khả thi về kinh tế; dự án Trung tâm liên kết, sản xuất, chế biến và tiêu thụ nông sản vùng chưa có cơ sở pháp lý để triển khai.
Các đại biểu đề xuất bãi bỏ một số cơ chế không còn phù hợp trong Nghị quyết 45/2022/QH15 và kiến nghị xây dựng nghị quyết mới thay thế với các chính sách mang tính đột phá hơn. Dự kiến có 10 nhóm chính sách lớn, tập trung vào các lĩnh vực như quản lý đầu tư, tài chính – ngân sách, quy hoạch – đô thị – đất đai, thu hút nhà đầu tư chiến lược, phát triển khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Thành phố đề xuất thành lập và thí điểm chính sách các Khu thương mại tự do, Trung tâm Công nghiệp – Năng lượng sinh thái, khu kinh tế chuyên biệt và phát triển đô thị thông minh; có cơ chế ưu đãi về thuế, đất đai, tài chính; thí điểm thị trường carbon; thúc đẩy phát triển các lĩnh vực công nghệ cao như trí tuệ nhân tạo, vi mạch bán dẫn, năng lượng sạch./.
