Sơn La có nhiều lợi thế về nông nghiệp giá trị cao, chế biến sâu, du lịch và tài nguyên bản địa. Đây là những nguồn lực có thể tạo ra giá trị lớn hơn nếu được tổ chức, khai thác và đổi mới mô hình phù hợp.
Ngày 28/9, UBND tỉnh Sơn La tổ chức Diễn đàn chính sách với chủ đề “Sơn La đổi mới sáng tạo, kết nối nguồn lực, kiến tạo giá trị mới”.
Tham gia sự kiện có các chuyên gia, đại diện cơ sở giáo dục, doanh nghiệp, hợp tác xã, cơ sở sản xuất, kinh doanh và các dự án khởi nghiệp đổi mới sáng tạo trong và ngoài tỉnh. Các đại biểu đã tập trung trao đổi, chia sẻ về các nội dung như: Nguồn lực, điểm nghẽn, giải pháp và cam kết hành động; đồng thời, phân tích, nhận diện và đề xuất phương thức huy động, kết nối các nguồn lực sẵn có của địa phương, từ doanh nghiệp, hợp tác xã, cơ sở giáo dục, đội ngũ chuyên gia đến hạ tầng, chính sách và mạng lưới hỗ trợ đổi mới sáng tạo.
Theo các đại biểu, Sơn La có nhiều lợi thế về nông nghiệp giá trị cao, chế biến sâu, du lịch và tài nguyên bản địa; trong đó, có những sản phẩm, không gian trải nghiệm mang đặc trưng riêng như trà Shan tuyết Tà Xùa, cà phê Arabica, vùng mận tại Yên Châu, Mộc Châu…, cùng các điểm du lịch trải nghiệm. Đây là những nguồn lực có thể tạo ra giá trị lớn hơn nếu được tổ chức, khai thác và đổi mới mô hình phù hợp.
Bên cạnh tài nguyên bản địa, nguồn lực tri thức từ Trường Đại học Tây Bắc được xác định là một trong những thành tố quan trọng của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo. Nhà trường có thể đóng góp nguồn nhân lực, hạ tầng nghiên cứu, hạ tầng thử nghiệm, tài sản trí tuệ cùng đội ngũ chuyên gia, giảng viên và cố vấn, hỗ trợ giải quyết các bài toán từ thực tiễn sản xuất, kinh doanh. Đặc biệt, doanh nghiệp, hợp tác xã, người dân được nhìn nhận là nguồn lực quan trọng, trực tiếp tham gia sản xuất, kinh doanh và hấp thụ các chính sách hỗ trợ đổi mới sáng tạo. Đây là lực lượng có khả năng đưa các ý tưởng, giải pháp, kết quả nghiên cứu vào thực tế, hình thành sản phẩm, dịch vụ và mô hình kinh doanh mới.
Từ việc nhận diện các nguồn lực, Diễn đàn tập trung trao đổi về những khó khăn, điểm nghẽn đang ảnh hưởng đến quá trình đổi mới sáng tạo trên địa bàn tỉnh Sơn La; trong đó, có những vấn đề liên quan đến kết nối nhu cầu của doanh nghiệp với nguồn lực của nhà trường, cơ chế đặt hàng, nguồn kinh phí, khả năng. Cùng với đó, đề xuất các giải pháp tăng cường liên kết giữa Nhà nước - Nhà trường - Nhà Doanh nghiệp, thúc đẩy nghiên cứu, ứng dụng và chuyển giao các kết quả khoa học, công nghệ vào thực tiễn.
Với định hướng đưa các sáng kiến đổi mới sáng tạo vào sản xuất và đời sống, Diễn đàn tập trung khai thác những tiềm năng, lợi thế của Sơn La trong phát triển nông nghiệp giá trị cao, du lịch; phát huy nguồn lực tri thức từ các cơ sở giáo dục, đội ngũ chuyên gia; tăng cường kết nối hạ tầng nghiên cứu, tài sản trí tuệ và nguồn nhân lực với doanh nghiệp, hợp tác xã. Qua đó, từng bước chuyển hóa các ý tưởng, kết quả nghiên cứu thành sản phẩm, dịch vụ và giải pháp có khả năng tạo giá trị.
Phát biểu thảo luận tại Diễn đàn, Tiến sĩ Hoàng Xuân Trọng, Trưởng khoa Kinh tế, Trường Đại học Tây Bắc nhấn mạnh, để khắc phục được điểm nghẽn thì doanh nghiệp, hợp tác xã khi đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số trước hết cần phải ghi chép, số hóa bài bản. Thứ hai là điểm nghẽn về đầu mối hay thuật ngữ là “Người theo dõi dự án” đôi khi chưa có…Bởi vì khi làm rõ bài toán, nói lên bằng số liệu, rõ việc ai là người theo dõi trong vòng 6 tháng, 1 năm thì vấn đề kinh phí, thương mại hóa sẽ được giải quyết và khâu nối... Vì vậy, mỗi doanh nghiệp cần có một người đồng hành sẽ tạo được sự thay đổi dần dần, từ đó những điểm nghẽn sẽ được tháo gỡ…
Theo Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Sơn La Nguyễn Duy Hoàng, đổi mới sáng tạo không phải là vấn đề cao siêu, mênh mông mà ở ngay chính từ việc giải quyết những vấn đề nảy sinh trong quá trình hoạt động của các doanh nghiệp. Hiện tại Sơn La đã có những mảnh ghép của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, bài toán ở giai đoạn tới của tỉnh là làm cho những mảnh ghép đó thực sự kết nối và vận hành thông suốt.
Để làm được điều đó, ông Nguyễn Duy Hoàng cho rằng rất cần sự chung tay của các nhà khoa học, của các chuyên gia. Đặc biệt, rất cần các doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ gia đình, cá nhân tham gia khởi nghiệp mạnh dạn đề xuất với tỉnh những bài toán cần giải quyết bằng khoa học công nghệ, cần Nhà nước hỗ trợ, đơn vị sẽ là khâu trung gian để kết nối giúp họ phát triển trong tương lai.
Diễn đàn là không gian đối thoại cởi mở, đa chiều, thực chất, tạo điều kiện để các chuyên gia, doanh nghiệp, hợp tác xã, cơ quan, đơn vị cùng trao đổi từ nhận diện nguồn lực, xác định điểm nghẽn đến đề xuất giải pháp và cam kết hành động. Qua đó, góp phần thúc đẩy các sáng kiến đổi mới sáng tạo được triển khai hiệu quả, từng bước đi vào thực tiễn cuộc sống và hoạt động sản xuất, kinh doanh trên địa bàn tỉnh Sơn La./.
