Để cải thiện trực tiếp điều kiện sức khỏe cho nữ công nhân môi trường, Tọa đàm “Đưa dịch vụ y tế đến với nữ công nhân môi trường” và phát động cuộc thi “Kể chuyện qua video/ảnh về tiếp cận dịch vụ y tế của nữ công nhân môi trường” năm 2026 đã được tổ chức tại Hà Nội.
Sự kiện do Cơ quan Báo và Phát thanh, truyền hình Hà Nội phối hợp với Tổ chức ActionAid quốc tế tại Việt Nam và Quỹ Hỗ trợ chương trình, dự án an sinh xã hội Việt Nam (AFV), Công ty Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Môi trường đô thị Hà Nội (URENCO) tổ chức ngày 24/9.
Tại đây, ý kiến của các đại biểu cho thấy rõ hơn thực tế về tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe của nữ công nhân môi trường; đồng thời đưa ra những giải pháp để cải thiện điều kiện chăm sóc sức khỏe cho nữ công nhân môi trường, không chỉ là duy trì những đợt khám sức khỏe định kỳ, mà còn là những dịch vụ phù hợp hơn với giới tính, độ tuổi và đặc thù công việc mà họ thực hiện hằng ngày.
Theo ông Tạ Việt Anh, Chủ tịch Hội đồng quản lý Quỹ Hỗ trợ chương trình, dự án an sinh xã hội Việt Nam (AFV), Phó Trưởng ban Tổ chức chương trình truyền thông cho biết, sau gần 3 tháng tiến hành nghiên cứu (từ tháng 12/2025 đến tháng 2/2026), Ban tổ chức đã xây dựng được báo cáo, cung cấp một bức tranh tổng quát về thực trạng tiếp cận các dịch vụ chăm sóc sức khỏe của nhóm nữ công nhân thu gom rác thải sinh hoạt tại Công ty URENCO. Nghiên cứu ghi nhận những nỗ lực thích hợp và hiệu quả của Công ty URENCO trong việc đảm bảo an toàn lao động và chăm sóc sức khỏe cho nữ công nhân. Song, các thực hành liên quan đến chăm sóc sức khỏe toàn diện, đặc biệt là chăm sóc sức khỏe tinh thần, thư giãn, giải trí và tiếp cận hỗ trợ tâm lý vẫn còn hạn chế. Hệ thống chăm sóc sức khỏe hiện nay thiên về bảo vệ an toàn thể chất nhiều hơn là đáp ứng các nhu cầu tâm lý xã hội. Các nữ công nhân đã được hưởng các quyền lợi đầy đủ về bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và bảo hiểm thân thể. Tuy nhiên, nhận thức của họ về vai trò của y tế cơ sở, đặc biệt là trạm y tế phường còn hạn chế, trong khi đây được xác định là tuyến y tế nền tảng trong lộ trình cải cách hệ thống y tế và chính sách miễn viện phí toàn dân trong thời gian tới.
Tiến sĩ Trần Thị Thu Thủy, giảng viên Tổ chuyên môn Sức khỏe an toàn nghề nghiệp, Trường Đại học Y tế công cộng cho biết, nữ công nhân môi trường không chỉ làm việc trong môi trường nặng nhọc, độc hại mà khi trở về nhà còn phải gánh vác việc nuôi dạy con cái, chăm sóc người cao tuổi và quán xuyến gia đình. Sự cộng hưởng giữa áp lực lao động và gánh nặng gia đình gia tăng nguy cơ mệt mỏi kéo dài, làm suy giảm chất lượng cuộc sống và cản trở khả năng tiếp cận các dịch vụ y tế. Việc tiếp xúc với môi trường ô nhiễm trong thời gian dài khiến nữ công nhân môi trường rơi vào trạng thái “quen” với bệnh tật, ngẫu nhiên thừa nhận các triệu chứng đó như một điều bình thường.
Chia sẻ tại tọa đàm, bà Nguyễn Thị Huê (tổ trưởng sản xuất, Chi nhánh Hoàn Kiếm, Công ty Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Môi trường đô thị Hà Nội) cho rằng, công nhân môi trường thường xuyên làm việc ngoài đường, trong điều kiện môi trường ô nhiễm, chịu tác động của thời tiết. Với những người làm ca đêm, công việc còn gắn với những tiềm ẩn nguy cơ từ giao thông. Bởi vậy, chăm sóc sức khỏe là nhu cầu rất thiết thực đối với người lao động.
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Thành Lợi, Phó Giám đốc Cơ quan Báo và Phát thanh, truyền hình Hà Nội, Phó Trưởng ban chỉ đạo, Trưởng ban Tổ chức chương trình truyền thông “An sinh hạnh phúc cho nữ công nhân môi trường” cho biết, trong 6 năm qua (2020 - 2025), Báo Kinh tế và Đô thị (cũ) - nay là Cơ quan Báo và Phát thanh, truyền hình Hà Nội đã phối hợp hiệu quả cùng ActionAid quốc tế tại Việt Nam (AAV) và Quỹ Hỗ trợ chương trình, dự án an sinh xã hội Việt Nam (AFV) thông qua chương trình “Những cống hiến thầm lặng”, góp phần ghi nhận, tôn vinh những nỗ lực của lao động nữ trong các ngành nghề ít được chú ý như: thu gom rác, vệ sinh môi trường, giúp việc gia đình… Trên cơ sở kết quả đạt được, các bên tiếp tục phối hợp thực hiện chương trình truyền thông “An sinh hạnh phúc cho nữ công nhân môi trường” năm 2025 - 2026.
Theo ông Nguyễn Thành Lợi, quản lý chất thải rắn đô thị là một hoạt động thiết yếu trên toàn cầu, đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ môi trường và duy trì sức khỏe cộng đồng. Trong đó, công tác thu gom rác giữ vị trí then chốt; góp phần đảm bảo vệ sinh đô thị và phòng, chống dịch bệnh. Tuy nhiên đây là nghề nặng nhọc, người lao động thường xuyên phải tiếp xúc với môi trường độc hại và đối mặt với nhiều nguy cơ về sức khỏe, an toàn lao động. Các rủi ro có thể phát sinh ở mọi công đoạn, từ thu gom, vận chuyển đến xử lý chất thải. Công nhân thu gom rác phải làm việc trong điều kiện có nhiều yếu tố nguy hại như nồng độ bụi cao (đặc biệt là bụi hữu cơ, bụi sinh học), hóa chất độc hại, kim loại nặng, vi sinh vật gây bệnh và áp lực tâm lý xã hội.
Cuộc thi “Kể chuyện qua video/ảnh về tiếp cận dịch vụ y tế của nữ công nhân môi trường” năm 2026 được tổ chức nhằm lựa chọn ra được những tác phẩm xuất sắc do nữ công nhân môi trường Hà Nội thực hiện với chủ đề hướng đến việc tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe cho nữ công nhân môi trường Hà Nội. Sự kiện cũng tạo không gian để nữ công nhân môi trường cải thiện trực tiếp điều kiện sức khỏe, giao lưu, trao đổi về công việc, cuộc sống; lan tỏa thông điệp của chương trình truyền thông “An sinh hạnh phúc cho nữ công nhân môi trường” năm 2026 vì một xã hội tốt đẹp hơn./.
