Việc đưa nội dung giáo dục năng lượng sạch, năng lượng tái tạo vào trong nhà trường là hết sức cần thiết trong bối cảnh chuyển đổi số.
Đây là nội dung được Tiến sĩ Vũ Thị Hạnh, Phó Viện trưởng Viện Chiến lược và Chính sách Giáo dục (Bộ Giáo dục và Đào tạo) đề cập tại Hội thảo “Giáo dục năng lượng sạch, năng lượng tái tạo trong trường Trung học và Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp - Giáo dục thường xuyên”. Sự kiện do Viện Chiến lược và Chính sách Giáo dục phối hợp với Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc tại Việt Nam tổ chức ngày 22/10, tại Hà Nội.
Phát biểu khai mạc hội thảo, Tiến sĩ Vũ Thị Hạnh cho biết, sử dụng năng lượng sạch, năng lượng tái tạo có ý nghĩa quan trọng đối với phát triển bền vững. Để việc sử dụng các nguồn năng lượng này đạt hiệu quả, đầu tư về công nghệ, hạ tầng và chính sách cần đi cùng nâng cao nhận thức, thay đổi thái độ, hành vi có trách nhiệm của mỗi cá nhân trong sử dụng năng lượng và bảo vệ môi trường.
Theo Tiến sĩ Vũ Thị Hạnh, giáo dục năng lượng sạch, năng lượng tái tạo giúp người học hình thành thói quen sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả. Đối với học sinh Trung học phổ thông và học viên tại các Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp - Giáo dục thường xuyên, nội dung này còn giúp mở rộng hiểu biết về công nghệ, nghề nghiệp và những kỹ năng cần thiết trong bối cảnh chuyển đổi xanh; phù hợp định hướng phát triển phẩm chất, năng lực người học và gắn giáo dục với thực tiễn của Chương trình giáo dục phổ thông năm 2018.
Những năm gần đây, Viện Chiến lược và Chính sách Giáo dục đã phối hợp Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc tại Việt Nam nghiên cứu, xây dựng khung đánh giá, tài liệu hướng dẫn, tổ chức tập huấn và thử nghiệm tại các cơ sở giáo dục. Cụ thể, năm 2024, Viện tổ chức tập huấn tại Ninh Thuận và Sóc Trăng cho 4 trường Trung học cơ sở. Năm 2026, hoạt động được mở rộng tới các trường Trung học phổ thông và Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp - Giáo dục thường xuyên tại Quảng Trị và Hà Tĩnh. Tại đây, giáo viên được tiếp cận nội dung chuyên môn, phương pháp đánh giá và cách lồng ghép giáo dục năng lượng vào dạy học; học sinh được trao đổi, trải nghiệm, làm việc nhóm và đề xuất giải pháp sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả.
Đánh giá cao việc gắn giáo dục với phát triển xanh, kinh tế xanh và khả năng tham gia của người học, ông Nguyễn Hoàng Tùng, Cán bộ Chương trình Giáo dục, Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc tại Việt Nam cho rằng, trẻ em không chỉ là đối tượng thụ hưởng mà còn “có ý tưởng, có tiếng nói, có sáng kiến, có khả năng đóng góp cho những giải pháp mà cộng đồng đang tìm kiếm”.
Theo ông Nguyễn Hoàng Tùng, trong lĩnh vực môi trường và chuyển đổi xanh, nhiều trẻ em Việt Nam đã chủ động đề xuất sáng kiến, tham gia nâng cao nhận thức và thực hiện những hành động bảo vệ môi trường. Chương trình giáo dục năng lượng sạch, năng lượng tái tạo cần tạo điều kiện để học sinh được học tập, trải nghiệm, thực hành và đóng góp ý kiến. Cơ hội này cần đến với mọi trẻ em, trong đó có trẻ em ở địa bàn khó khăn, những nhóm còn gặp rào cản trong tiếp cận giáo dục.
TChia sẻ kinh nghiệm thực tiễn và định hướng triển khai giáo dục năng lượng sạch, năng lượng tái tạo, đại diện nhóm nghiên cứu của Viện Chiến lược và Chính sách Giáo dục, Tiến sĩ Nguyễn Lê Vân Dung cho biết, trên cơ sở kết quả triển khai năm 2024, hoạt động năm 2026 được mở rộng đối tượng từ học sinh Trung học cơ sở sang học sinh Trung học phổ thông và học viên tại các Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp - Giáo dục thường xuyên. Việc mở rộng này đòi hỏi nội dung, phương pháp tổ chức và tài liệu hướng dẫn phù hợp đặc điểm, nhu cầu của từng nhóm người học.
iến sĩ Nguyễn Lê Vân Dung khẳng định, một trong những vấn đề đặt ra là các nhà trường còn thiếu công cụ đánh giá nhận thức, thái độ và hành vi của người học về năng lượng sạch, năng lượng tái tạo. Vì vậy, việc xây dựng khung giáo dục, khung đánh giá và tài liệu hướng dẫn có ý nghĩa thiết thực, giúp cơ sở giáo dục có căn cứ tổ chức hoạt động và theo dõi hiệu quả thực hiện.
Tại hội thảo, các đại biểu đã tập trung thảo luận một số vấn đề như: Năng lượng sạch, năng lượng tái tạo và các nguy cơ môi trường; thực trạng giáo dục tại cơ sở; khung giáo dục, khung đánh giá, tài liệu hướng dẫn vận dụng trong nhà trường… Từ đó, các đại biểu đề xuất giải pháp đưa giáo dục năng lượng sạch, năng lượng tái tạo đi vào thực chất, phù hợp điều kiện triển khai tại từng địa phương, cơ sở giáo dục./.
