Khẳng định cam kết, nỗ lực, thành tựu trong bảo vệ, thúc đẩy quyền con người của Việt Nam
Việt Nam chủ động đấu tranh, phản bác các luận điệu xuyên tạc về tình hình dân chủ, nhân quyền, các nội dung bất lợi, can thiệp vào công việc nội bộ, bảo vệ lợi ích quốc gia của ta.
Ngày 14/10/2025, Việt Nam – thành viên Hội đồng nhân quyền nhiệm kỳ 2023-2025 - đã được Đại Hội đồng Liên hợp quốc tín nhiệm tái cử làm thành viên Hội đồng nhân quyền nhiệm kỳ 2026-2028 với 180 phiếu ủng hộ, cao nhất khu vực bầu cử của ta (khu vực châu Á – Thái Bình Dương).
Việt Nam tái đắc cử vào Hội đồng nhân quyền phản ánh sự đánh giá khách quan, tích cực của cộng đồng quốc tế đối với những cam kết, nỗ lực, thành tựu trong bảo vệ và thúc đẩy quyền con người, trong đó có nỗ lực đổi mới mô hình phát triển, thực hiện tinh giản bộ máy, chính quyền hai cấp, ban hành và triển khai các chủ trương, chính sách chăm lo đời sống cho nhân dân, nhất là các chính sách về giáo dục, chăm sóc sức khỏe cho người dân, từ đó tạo niềm tin đối với các nước để có đánh giá khách quan, tích cực về Việt Nam. Qua đó bác bỏ những luận điệu xuyên tạc tình hình nhân quyền ở Việt Nam trong một bộ phận chính giới và báo giới phương Tây, góp phần đấu tranh hiệu quả với ý đồ của các thế lực thù địch lợi dụng vấn đề nhân quyền để chống phá.
* Khẳng định vai trò, vị thế của Việt Nam
Theo ông Nguyễn Vũ Minh, Phó Vụ trưởng Vụ Các tổ chức quốc tế, Bộ Ngoại giao, khi ứng cử làm thành viên Hội đồng Nhân quyền 2026 – 2028, Việt Nam đã đưa ra 12 cam kết tự nguyện. Trong quá trình vận động tái ứng cử, ta đã khẳng định cam kết mạnh mẽ khi làm thành viên Hội đồng Nhân quyền 2026-2028 sẽ phối hợp với các nước, các tổ chức quốc tế, các bên liên quan trong công tác của Hội đồng nhân quyền trên phương châm "Tôn trọng và Hiểu biết – Đối thoại và Hợp tác – Tất cả các quyền con người, cho tất cả mọi người" cùng 8 lĩnh vực ưu tiên Việt Nam đã xác định từ nhiệm kỳ 2023-2025. Cụ thể là: Nâng cao hiệu quả hoạt động của Hội đồng Nhân quyền gắn với đề cao tôn trọng Hiến chương Liên hợp quốc, luật pháp quốc tế và phù hợp với chức năng, thẩm quyền của Hội đồng Nhân quyền; Quyền con người trước tác động của biến đổi khí hậu; Chống bạo lực và phân biệt đối xử, tăng cường bảo vệ các nhóm dễ bị tổn thương; Thúc đẩy bình đẳng giới; Quyền con người trong bối cảnh chuyển đổi số; Quyền sức khỏe; Quyền việc làm; Quyền tiếp cận giáo dục chất lượng và giáo dục quyền con người. Việc thực hiện các cam kết và ưu tiên này sẽ góp phần khẳng định vai trò, vị thế của Việt Nam là thành viên tích cực, có trách nhiệm của cộng đồng quốc tế.
Các cam kết, ưu tiên và phương châm hợp tác này này được đưa ra trên tinh thần kế thừa các cam kết tự nguyện của nhiệm kỳ Hội đồng nhân quyền 2023 – 2025 và kết quả của chu kỳ Rà soát Định kỳ Phổ quát lần thứ tư (UPR IV) với Việt Nam năm 2025; đồng thời bổ sung, phản ánh rõ nét hơn, góp phần cụ thể hóa triển khai đường lối đối ngoại Đại hội Đảng lần thứ XIV, các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị đưa Việt Nam bước vào kỷ nguyên mới, Kết luận số 125 của Ban Bí thư về việc đẩy mạnh triển khai Chỉ thị 25-CT/TW ngày 8/8/2018 của Ban Bí thư về đẩy mạnh và nâng tầm đối ngoại đa phương đến năm 2030.
Việc đảm nhiệm thành viên Hội đồng nhân quyền 2026-2028 do đó không chỉ có ý nghĩa về đối ngoại và còn có ý nghĩa đối nội, góp phần thúc đẩy triển khai - thông qua việc giới thiệu và tranh thủ sự ủng hộ của các đối tác quốc tế - đối với các chủ trương lớn, đột phá, tầm nhìn chiến lược của ta trên nhiều lĩnh vực phát triển đất nước và chăm lo đời sống nhân dân.
* Góp phần duy trì và thúc đẩy đoàn kết quốc tế
Đây là lần thứ ba Việt Nam đảm nhiệm vai trò thành viên Hội đồng nhân quyền. Trong nhiệm kỳ thành viên Hội đồng nhân quyền 2023 – 2025, ta đã tạo dựng được hình ảnh Việt Nam là thành viên có trách nhiệm, xây dựng, có nhiều sáng kiến, đóng góp hiệu quả cho công việc chung, tạo được sự tín nhiệm cao của các nước. Nhiều sáng kiến của ta đáp ứng được các quan tâm chung, góp phần duy trì và thúc đẩy đoàn kết quốc tế trong bối cảnh chủ nghĩa đa phương gặp nhiều thách thức như kỷ niệm Ngày Nhân quyền thế giới, biến đổi khí hậu và quyền con người, quyền tiếp cận vaccine… được các nước ủng hộ và đánh giá cao. Đồng thời, cũng trong thời gian này, ta đã nghiêm túc triển khai các cam kết, nghĩa vụ theo các Điều ước quốc tế về quyền con người, trong đó ta đã hoàn thành Rà soát định kỳ phổ quát (UPR) chu kỳ IV, đón Báo cáo viên đặc biệt về quyền phát triển vào thăm Việt Nam (tháng 11/2023), hoàn thành và đối thoại xây dựng với các Ủy ban công ước về các báo cáo quốc gia thực hiện một số công ước về quyền con người mà Việt Nam là thành viên, kể cả một số công ước có nội dung phức tạp, nhạy cảm như Công ước về các quyền dân sự, chính trị hoặc Công ước chống tra tấn...
Trong nhiệm kỳ thành viên Hội đồng nhân quyền 2026-2028, Việt Nam tham gia trên cơ sở các định hướng chính: Chủ động, tích cực tham gia đóng góp vào công việc của Hội đồng nhân quyền, tăng cường hiệu quả hoạt động của Hội đồng nhân quyền; tham gia đầy đủ các khóa họp thường kỳ và các khóa họp đặc biệt của Hội đồng nhân quyền Liên hợp quốc.
Việt Nam cũng hoàn thành các công việc do Hội đồng nhân quyền giao cho các thành viên như: tham gia, chủ trì các Nhóm làm việc xem xét các báo cáo UPR của các nước; phát huy vị thế thông qua đảm nhận vị trí Phó Chủ tịch Hội đồng nhân quyền năm 2028 và các vị trí khác khi có điều kiện cho phép như: thành viên Nhóm làm việc về tình hình của cơ chế thủ tục khiếu nại, điều phối Nhóm làm việc của Hội đồng nhân quyền, hoặc Điều phối viên của ASEAN tại Hội đồng nhân quyền; thúc đẩy kết nối, hợp tác giữa Ủy ban liên Chính phủ ASEAN về nhân quyền và Hội đồng nhân quyền...; tăng cường hợp tác với các cơ chế của Hội đồng nhân quyền, trong đó có việc trả lời đầy đủ các kháng thư, xem xét đón một số đoàn thuộc các cơ chế nhân quyền Liên hợp quốc trong lĩnh vực phù hợp vào thăm, làm việc tại Việt Nam.
Đồng thời, Việt Nam tiếp tục triển khai, phát huy 12 sáng kiến đã được thúc đẩy và để lại dấu ấn trong nhiệm kỳ 2023 – 2025 như về Tuyên ngôn Nhân quyền, biến đổi khí hậu và quyền con người, quyền tiếp cận vaccine, bình đẳng giới trong thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững, trao quyền cho trẻ em trên không gian mạng, bảo vệ cơ sở hạ tầng trong xung đột vũ trang, chống phân biệt đối xử, bạo lực và quấy rối trên cơ sở giới tại nơi làm việc, tích hợp giáo dục nhân quyền vào hệ thống giáo dục…
Chủ động nghiên cứu, dẫn dắt, thúc đẩy các sáng kiến để thể hiện dấu ấn và phát huy lợi ích của ta theo các hình thức phù hợp với quy định và thông lệ tại Hội đồng Nhân quyền, quan tâm và tập hợp lực lượng của các nước, tập trung vào 8 lĩnh vực ưu tiên mà Việt Nam đã thể hiện xuyên suốt trong quá trình đảm nhiệm vai trò thành viên Hội đồng nhân quyền 2023 - 2025 và vận động ứng cử 2026 – 2028.
Việt Nam chủ động đấu tranh, phản bác các luận điệu xuyên tạc về tình hình dân chủ, nhân quyền, các nội dung bất lợi, can thiệp vào công việc nội bộ, bảo vệ lợi ích quốc gia của ta.
Đối với các vấn đề quan tâm chung, sáng kiến của các nước, Việt Nam cơ bản tiếp tục thể hiện các lập trường truyền thống đã thể hiện trong phát biểu, bỏ phiếu tại Hội đồng Nhân quyền, Đại hội đồng và các diễn đàn, cơ chế đa phương khác về quyền con người nếu không có nội dung, tập hợp lực lượng mới ảnh hưởng trực tiếp đến lợi ích của ta hoặc quan hệ của ta với các đối tác lớn, quan trọng. Nếu có khả năng ảnh hưởng, Việt Nam cân nhắc chủ trương, lập trường phù hợp trên cơ sở các mục tiêu, phương châm nêu trên.
Đối với các vấn đề nhân quyền tại một nước cụ thể, Việt Nam tiếp tục lập trường truyền thống là đề cao đối thoại và hợp tác giữa các bên liên quan để giải quyết các quan tâm chung, không ủng hộ các nghị quyết, văn kiện về tình hình nhân quyền tại một nước cụ thể hoặc chính trị hóa vấn đề quyền con người để can thiệp công việc nội bộ và cân nhắc thái độ bỏ phiếu với từng trường hợp trên cơ sở lợi ích của ta, tình hình trên thực địa, ý kiến của các tổ chức quốc tế, khu vực, các nước có liên quan và các mục tiêu, phương châm nêu trên
Từ ngày 23/2 - 31/3/2026, Hội đồng nhân quyền Liên hợp quốc đã tiến hành Khóa họp thường kỳ lần thứ 61 (Khóa 61) tại Geneva, Thụy Sĩ. Việt Nam đã chủ động, tích cực tham gia khóa họp, phát biểu, tham vấn xây dựng các dự thảo nghị quyết, hoàn thành tốt nhiệm vụ tại khóa họp đầu tiên trong nhiệm kỳ thành viên Hội đồng nhân quyền 2026 - 2028./.
