Chiến dịch 90 ngày đêm khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí tại Tây Ninh không chỉ tạo điều kiện để người dân tiếp cận dịch vụ khám, sàng lọc miễn phí mà còn giúp địa phương hoàn thiện cơ chế phối hợp, nâng cao năng lực y tế cơ sở.
Chương trình khám sức khỏe toàn dân, khám sàng lọc miễn phí là chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước. Chương trình được triển khai chính thức trên toàn quốc từ năm 2026, hướng đến mục tiêu mỗi người dân được kiểm tra sức khỏe ít nhất một lần mỗi năm. Tại Tây Ninh, chương trình đã được triển khai đúng tiến độ, hiện thực hóa Nghị quyết của Đảng, đưa dịch vụ y tế đến gần dân, giúp phát hiện sớm bệnh tật, nâng cao ý thức phòng bệnh; đồng thời, tạo nền tảng để quản lý sức khỏe liên tục, từng bước chuyển từ chữa bệnh sang chủ động chăm sóc sức khỏe cho nhân dân.
* Không để người dân phải đi xa
Từ vùng biên giới đến khu vực đô thị, chính quyền và các cơ sở y tế tại Tây Ninh đã phối hợp tổ chức nhiều điểm khám tại cộng đồng, triển khai khám lưu động, đến tận nhà hỗ trợ các đối tượng ưu tiên. Những cách làm linh hoạt giúp người dân tiếp cận dịch vụ y tế thuận lợi hơn; đồng thời, cho thấy việc hoàn thành chỉ tiêu cần đi cùng với tổ chức khám phù hợp từng địa bàn và theo dõi sức khỏe sau khám để bảo đảm hiệu quả lâu dài.
Tại điểm khám sức khỏe ở ấp 2, xã Tân Hòa, anh Ngô Văn Thái (sinh năm 1975), đến khám sau khi nhận thông báo của địa phương. Anh cho biết, khi được thông báo, anh hưởng ứng tham gia để biết mình có bệnh hay không. Anh cảm thấy yên tâm khi được Nhà nước quan tâm, tạo điều kiện khám sức khỏe miễn phí. Kết quả khám xếp loại sức khỏe của anh ở mức 2, có vấn đề liên quan đến tim mạch và cơ xương khớp. Từ kết quả này, anh sẽ chú trọng hơn đến việc chăm sóc sức khỏe, theo dõi tình trạng bệnh và điều chỉnh sinh hoạt phù hợp.
Cùng tham gia khám tại ấp 2, ông Lê Văn Triển (sinh năm 1950), cũng vui vẻ hưởng ứng khi nhận được thông báo của địa phương. Ông cho biết bản thân vui khi kết quả khám cho thấy sức khỏe được xếp loại 2. Đối với người cao tuổi như ông, hoạt động khám miễn phí giúp có thêm điều kiện kiểm tra sức khỏe, đồng thời thể hiện sự quan tâm của chính quyền và ngành y tế đối với người dân.
Việc đưa hoạt động khám sức khỏe đến cộng đồng giúp người dân thay đổi dần thói quen “có bệnh mới đi khám”, chủ động kiểm tra, theo dõi sức khỏe và phát hiện sớm những nguy cơ bệnh tật. Tuy nhiên, để người dân tham gia đầy đủ, đòi hỏi sự chủ động, linh hoạt của chính quyền và ngành y tế cơ sở.
Tân Hòa là xã biên giới có địa bàn rộng, dân cư biến động, nhiều người đi làm ăn xa hoặc làm công nhân ngoài tỉnh. Phần lớn người dân làm nông nghiệp, cạo mủ cao su từ sáng sớm nên khó sắp xếp thời gian khám. Chiến dịch khám sức khỏe toàn dân diễn ra vào mùa mưa, việc đi lại càng bất tiện, nhất là với người cao tuổi. Bên cạnh đó, một bộ phận người dân chưa nhận thức đầy đủ lợi ích của khám sức khỏe định kỳ, vẫn giữ tâm lý chỉ đi khám khi có bệnh; một số người cao tuổi chưa mặn mà vì không được cấp thuốc miễn phí ngay sau khám.
Trước những khó khăn này, xã Tân Hòa thành lập tổ công tác 29 thành viên, phối hợp Trung tâm Y tế khu vực Tân Châu, các ban, ngành, đoàn thể và lực lượng tại ấp rà soát đối tượng, gửi giấy mời trực tiếp đến từng hộ. Công tác tuyên truyền được triển khai qua hệ thống truyền thanh, xe loa lưu động, nhóm Zalo cộng đồng và vận động trực tiếp. Các điểm khám được bố trí theo cụm dân cư, tạo thuận lợi cho người dân tham gia.
Người dân đến điểm khám tại ấp xa nhất khoảng 8 km, trong khi cán bộ thực hiện nhiệm vụ phải đi từ 20-40 km đến các ấp xa. Việc huy động lực lượng tại chỗ, bố trí nhân lực và tổ chức khám linh hoạt đã góp phần khắc phục trở ngại về địa bàn, thời tiết và thời gian sinh hoạt của người dân.
Theo UBND xã Tân Hòa, đến ngày 30/9, địa phương hoàn thành khám sức khỏe cho 11.868/11.868 người thuộc danh sách sau rà soát, đạt 100% kế hoạch. Trong đó, có 338 trẻ em dưới 6 tuổi, 148 người từ 6-18 tuổi không đi học và 11.382 người từ 18 tuổi trở lên.
Phó Chủ tịch UBND xã Tân Hòa Vũ Văn Minh cho biết, địa phương thường xuyên rà soát đối tượng, tăng cường tuyên truyền và phối hợp đơn vị chuyên môn tháo gỡ khó khăn phát sinh. Thời gian tới, xã sẽ tiếp tục cập nhật biến động dân cư, nâng cao nhận thức của người dân về lợi ích của khám sức khỏe định kỳ, sàng lọc bệnh sớm.
* Linh hoạt tổ chức khám, quan tâm nhóm yếu thế
Tại xã Vĩnh Hưng, sự phối hợp nhiều đơn vị và hỗ trợ người gặp trở ngại trong đi lại là những yếu tố góp phần giúp địa phương hoàn thành sớm kế hoạch. Phó Chủ tịch UBND xã Vĩnh Hưng Nguyễn Thị Cẩm Huyền cho biết, địa phương đã khám sức khỏe cho 2.963 người, đạt 100% kế hoạch vào ngày 15/8; đồng thời hoàn thành nhập liệu trước thời hạn 30/9.
Đạt kết quả này, UBND xã chủ động xây dựng kế hoạch, phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng cơ quan, đơn vị, gắn trách nhiệm người đứng đầu với tiến độ thực hiện. Địa phương phối hợp Trung tâm Y tế khu vực Vĩnh Hưng và Phòng khám Chất lượng cao Sài Gòn Y Dược tổ chức khám; đồng thời huy động Công an, Ban quản lý các ấp, nhân viên y tế ấp, cộng tác viên dân số và các tổ chức đoàn thể tham gia rà soát đối tượng, tuyên truyền, vận động người dân.
Bên cạnh hoạt động khám theo kế hoạch, xã Vĩnh Hưng phối hợp Bệnh viện Chánh Hưng tổ chức khám, phát thuốc và tặng quà miễn phí cho 200 lượt người. Địa phương cũng vận động các nhà hảo tâm trao sữa, bánh và quà cho người dân đến khám, với tổng trị giá hơn 40 triệu đồng. Đối với người cao tuổi, người khuyết tật và những trường hợp khó khăn trong đi lại, xã quan tâm hỗ trợ để người dân tiếp cận dịch vụ thuận lợi hơn.
Tại Trung tâm Y tế khu vực Cần Giuộc cho thấy việc đưa dịch vụ y tế đến gần người dân cần được thiết kế linh hoạt theo tình trạng và điều kiện của từng nhóm đối tượng. Theo bác sĩ Huỳnh Thị Khánh Linh, Giám đốc Trung tâm Y tế khu vực Cần Giuộc, đơn vị phối hợp chính quyền địa phương và trạm y tế các xã rà soát đối tượng, thống nhất lịch khám, địa điểm, bố trí nhân lực và trang thiết bị phù hợp.
Bên cạnh các điểm khám cố định tại trụ sở ấp văn hóa, trạm y tế, Trung tâm còn tổ chức đoàn khám lưu động tại nhà cho người già yếu, người khuyết tật, người khó khăn trong đi lại hoặc không có người thân đưa đến điểm khám. Quy trình khám được tổ chức theo hướng một chiều, gồm tiếp đón, xác thực thông tin, khám lâm sàng, lấy mẫu xét nghiệm, chụp X-quang khi có chỉ định, tư vấn và nhập liệu, giúp giảm thời gian chờ đợi.
Trung tâm đã khám cho hơn 4.600 người thuộc nhóm ưu tiên tại các xã Cần Giuộc, Mỹ Lộc, Phước Vĩnh Tây và 165 người lao động tại các doanh nghiệp. Đáng chú ý, 100% người dân sau khám được cập nhật thông tin, ký số thành công trên Cổng dữ liệu của Bộ Y tế, tạo cơ sở hình thành hồ sơ sức khỏe điện tử.
Tuy nhiên, quá trình triển khai vẫn gặp khó khăn do danh sách đối tượng có lúc trùng lặp, nhân lực y tế cơ sở hạn chế, hạ tầng công nghệ thông tin và đường truyền chưa ổn định. Theo bác sĩ Huỳnh Thị Khánh Linh, kinh nghiệm rút ra là tăng cường phối hợp giữa ngành y tế và chính quyền cơ sở, chuẩn hóa danh sách, bố trí lịch khám linh hoạt và ưu tiên hỗ trợ nhóm yếu thế. Hoạt động khám cần gắn với tư vấn, theo dõi sức khỏe, tái khám hoặc chuyển tuyến khi phát hiện bất thường, bảo đảm người dân được chăm sóc liên tục. Đồng thời, dữ liệu sức khỏe phải được cập nhật chính xác, có khả năng khai thác để theo dõi, quản lý nhóm nguy cơ và kết nối người dân với các dịch vụ y tế phù hợp.
Chiến dịch 90 ngày đêm khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí tại Tây Ninh không chỉ tạo điều kiện để người dân tiếp cận dịch vụ khám, sàng lọc miễn phí mà còn giúp địa phương hoàn thiện cơ chế phối hợp, nâng cao năng lực y tế cơ sở. Sau khi hoàn thành chương trình năm 2026, Tây Ninh tiếp tục hướng tới mục tiêu hình thành thói quen khám sức khỏe định kỳ trong cộng đồng, từng bước chuyển trọng tâm từ điều trị khi có bệnh sang chủ động phòng bệnh, phát hiện sớm và chăm sóc sức khỏe lâu dài./.
