Ông Thái Văn Thành, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An nhấn mạnh, trước diễn biến thiên tai ngày càng phức tạp, tỉnh cần chuyển mạnh từ ứng phó bị động sang chủ động phòng ngừa.
Ngày 10/10, tại xã Quỳnh Anh, Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam phối hợp với Hội Chữ thập đỏ tỉnh Nghệ An và các cơ quan liên quan tổ chức Chương trình hưởng ứng Ngày Quốc tế giảm nhẹ rủi ro thiên tai năm 2026, với chủ đề “Khả năng chống chịu bắt đầu từ chính ngôi nhà của bạn”.
Chương trình nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm của mỗi cá nhân, gia đình và cộng đồng trong nhận diện rủi ro, chủ động chuẩn bị phương án ứng phó, xây dựng nhà ở an toàn; đồng thời huy động nguồn lực cho công tác phòng ngừa, giảm nhẹ rủi ro thiên tai, góp phần xây dựng cộng đồng an toàn, có khả năng chống chịu trước thiên tai, thảm họa.
Phát biểu tại buổi lễ, ông Nguyễn Sỹ Trường, Phó Chủ tịch Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam cho biết, theo Báo cáo Thảm họa thế giới năm 2026 của Hiệp hội Chữ thập đỏ và Trăng lưỡi liềm đỏ quốc tế (IFRC), trong 5 năm qua, thế giới ghi nhận hơn 271.000 người thiệt mạng, gần 700 triệu người bị đảo lộn cuộc sống, hơn 105 triệu lượt người phải rời bỏ nhà ở do thảm họa. Những con số này cho thấy biến đổi khí hậu và thiên tai đã trở thành thách thức hiện hữu. Vì vậy, công tác phòng ngừa, giảm nhẹ rủi ro thiên tai cần chuyển mạnh từ khắc phục hậu quả sang chủ động chuẩn bị, hành động sớm dựa trên dự báo, bảo đảm thông tin cảnh báo kịp thời đến các nhóm dân cư dễ bị tổn thương.
Theo ông Nguyễn Sỹ Trường, thiên tai không thể ngăn chặn hoàn toàn nhưng rủi ro và thiệt hại có thể giảm thiểu nếu người dân được trang bị đầy đủ kiến thức, kỹ năng và phương án ứng phó. Các cấp Hội cần tiếp tục đổi mới phương thức triển khai công tác phòng ngừa, ứng phó thiên tai, lấy cộng đồng làm trọng tâm, người dân làm chủ thể, tình nguyện viên làm lực lượng nòng cốt; tăng cường ứng dụng chuyển đổi số, khoa học và công nghệ, xây dựng và nhân rộng các mô hình cộng đồng an toàn phù hợp với đặc điểm từng vùng, từng loại hình thiên tai.
Phó Chủ tịch Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam kêu gọi các cơ quan, tổ chức, đối tác trong nước và quốc tế tiếp tục đồng hành, dành thêm nguồn lực cho công tác phòng ngừa, chuẩn bị sẵn sàng, hành động sớm, thích ứng với biến đổi khí hậu và xây dựng cộng đồng tự cường.
Thông tin tại chương trình, ông Nguyễn Văn Tiến, Phó Cục trưởng Cục Quản lý đê điều và Phòng, chống thiên tai (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cho biết, những năm gần đây, thiên tai tại Việt Nam diễn biến ngày càng phức tạp, gia tăng về tần suất và cường độ, gây thiệt hại nghiêm trọng về người, tài sản. Năm 2025, thiên tai diễn biến bất thường, cực đoan, làm 484 người chết và mất tích; tổng thiệt hại kinh tế ước gần 104.000 tỷ đồng, gấp 1,1 lần năm 2024.
Từ đầu năm 2026 đến nay, cả nước ghi nhận 20 loại hình thiên tai tại các vùng miền. Nhiều đợt lốc, sét, mưa đá, nắng nóng xảy ra trên diện rộng; không khí lạnh xuất hiện bất thường vào đầu tháng Sáu. Mưa lớn tại miền núi phía Bắc, đặc biệt từ cuối tháng Sáu đến đầu tháng Bảy và trong các ngày 15-19/7, gây lũ quét, sạt lở đất nghiêm trọng tại Mường Than, tỉnh Lai Châu.
Thiên tai từ đầu năm đến nay làm 52 người chết và mất tích, khiến 137 nhà bị sập đổ, 22.430 nhà hư hỏng, tốc mái. Tổng thiệt hại kinh tế ước tính 1.457 tỷ đồng, giảm 81,6% so với cùng kỳ năm trước.
Để nâng cao khả năng chống chịu của cộng đồng, ông Nguyễn Văn Tiến đề nghị chú trọng trang bị kiến thức, kỹ năng tự phòng tránh cho từng hộ đân; tăng cường tập huấn chuyên môn, kỹ năng sơ cấp cứu cho lực lượng xung kích phòng, chống thiên tai cấp xã; đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số, bản đồ rủi ro, dự báo sớm và tài chính sớm; đồng thời, cần đa dạng hóa nguồn lực xã hội, phát huy sự hỗ trợ của các tổ chức quốc tế và phong trào Chữ thập đỏ - Trăng lưỡi liềm đỏ trong công tác giảm nhẹ rủi ro thiên tai.
Phát biểu tại chương trình, ông Thái Văn Thành, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An nhấn mạnh, trước diễn biến thiên tai ngày càng phức tạp, tỉnh cần chuyển mạnh từ ứng phó bị động sang chủ động phòng ngừa; nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo sớm, rà soát các khu vực có nguy cơ cao và xây dựng phương án ứng phó phù hợp, bảo đảm an toàn tính mạng, tài sản của nhân dân.
Lãnh đạo tỉnh đề nghị các cấp, ngành, địa phương phát huy vai trò của chính quyền cơ sở, lực lượng xung kích và cộng đồng dân cư; thực hiện hiệu quả phương châm “4 tại chỗ”; tăng cường tập huấn, diễn tập, trang bị kỹ năng phòng ngừa, sơ tán, cứu hộ, cứu nạn và sơ cấp cứu cho người dân. Công tác tuyên truyền cần gắn với nâng cao trách nhiệm của từng gia đình, đồng thời ưu tiên bảo vệ các nhóm dễ bị tổn thương như trẻ em, người cao tuổi, người khuyết tật và hộ có hoàn cảnh khó khăn. Hội Chữ thập đỏ các cấp tiếp tục phát huy vai trò trong phòng ngừa, cứu trợ và hỗ trợ người dân phục hồi sau thiên tai.
Trong khuôn khổ chương trình, Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam và các đơn vị phối hợp tổ chức tập huấn kiến thức giảm nhẹ rủi ro thiên tai, kỹ năng sơ cấp cứu cho lực lượng xung kích phòng, chống thiên tai cấp xã; đồng thời diễn tập các tình huống giả định, gồm sơ tán 200 hộ dân đến nơi an toàn trước khi bão đổ bộ vào đất liền và cứu hộ, cứu nạn, sơ cấp cứu ban đầu cho 3 ngư dân gặp nạn trên biển khi vào đất liền. Các hoạt động góp phần nâng cao năng lực phối hợp, xử lý tình huống và khả năng sẵn sàng ứng phó thiên tai của lực lượng tại chỗ./.
