Những cột sóng di động kiên cường đứng vững giữa đại ngàn Tây Bắc đang dệt nên một không gian kết nối hiện đại, phá bỏ sự cô lập mang tính địa lý.
Điện Biên là tỉnh miền núi biên giới với địa hình bị chia cắt mạnh, nhiều thôn bản nằm khuất sâu sau những dãy núi đá dốc đứng. Suốt một thời gian dài, sự thiếu vắng hạ tầng viễn thông đã trở thành rào cản lớn, khiến người dân nơi đây gặp muôn vàn khó khăn trong việc liên lạc, tiếp cận tri thức và thụ hưởng các dịch vụ công thiết yếu. Nhưng giờ đây, những khó khăn ấy đang lùi xa khi dòng chảy công nghệ số len lỏi qua từng khe núi, hiện thực hóa khát vọng đổi mới của đồng bào vùng cao. Đúng 23 giờ ngày 31/10, toàn bộ 108 trạm thu phát sóng di động BTS mới của Viettel Điện Biên đã phát sóng và vận hành ổn định. Sự kiện này đánh dấu việc xóa hoàn toàn các điểm "lõm sóng" được giao trên địa bàn, mở ra một chương mới cho hành trình chuyển đổi số toàn diện nơi biên cương Tổ quốc.
* Hành trình thắp sáng kết nối tại bản Mông xã Mường Nhà
Nằm giữa lưng chừng núi cao, bản C5 thuộc xã Mường Nhà là nơi sinh sống của hơn 25 hộ đồng bào dân tộc Mông. Trước đây, cuộc sống của người dân nơi này gần như biệt lập với thế giới bên ngoài bởi sự thiếu vắng của sóng điện thoại. Đường đến bản vô cùng hiểm trở, từ trung tâm phải mất nửa ngày chạy ô tô rồi tiếp tục đi bộ hơn 2 km xuyên qua những lối mòn trơn trượt giữa rừng sâu.
Trong ký ức của Trưởng bản C5 Thào A Di, việc quản lý và điều hành công việc chung của bản là một chuỗi những ngày vất vả. Mỗi khi có thông báo từ cấp trên hay cần họp bản, ông phải trực tiếp đi bộ đến từng nhà để truyền đạt. Thanh niên trong bản đi làm ăn xa muốn gọi điện về thăm hỏi gia đình, người ở nhà lại phải lội bộ cả cây số lên đỉnh núi cao để dò tìm từng vạch sóng yếu ớt. Nỗi lo sợ lớn nhất của người dân nơi đây chính là những lúc đêm hôm có người đau ốm, việc liên lạc với cơ sở y tế gần như bất khả thi do địa hình cách trở và thông tin bị ngắt quãng.
Thấu hiểu những khó khăn gian khổ của đồng bào, Viettel Điện Biên đã triển khai chiến dịch vượt núi băng rừng để đưa sóng viễn thông về bản. Trưởng bản Thào A Di cùng người dân đã tình nguyện dẫn đường cho đoàn khảo sát tìm vị trí đặt trạm, thậm chí sẵn sàng cho mượn đất để xây dựng công trình. Nhiệm vụ này là một thử thách vô cùng lớn đối với đội ngũ cán bộ, kỹ sư viễn thông quân đội. Ở những vị trí nằm sâu trong núi, dốc đứng dựng đứng, xe cơ giới hoàn toàn bất lực. Từng khối thiết bị nặng hàng tạ, từng bao xi măng, thanh thép đều phải dịch chuyển bằng sức người. Thời tiết khắc nghiệt của vùng cao với những cơn mưa rừng dai dẳng làm đường đi trơn trượt, nguy cơ sạt lở đất luôn rình rập, nhưng những người lính thợ vẫn kiên trì bám bản, thi công liên tục không quản ngày đêm.
Sự hy sinh thầm lặng ấy đã kết trái ngọt khi cột sóng BTS vươn cao giữa đại ngàn và chính thức phát sóng ổn định. Giờ đây, đứng ngay tại hiên nhà mình, ông Thào A Di có thể dùng điện thoại kết nối mạng tốc độ cao để nói chuyện với người thân. Sóng di động không chỉ giúp thông tin liên lạc thông suốt mà còn mở ra chân trời tri thức mới cho con em trong bản học trực tuyến. Người dân bắt đầu biết lên mạng tìm hiểu kỹ thuật chăm sóc cây trồng, vật nuôi, chủ động quảng bá sản phẩm nông sản của mình trên các nền tảng số. Chính quyền cơ sở cũng dễ dàng hơn trong việc tuyên truyền chính sách pháp luật, cảnh báo thiên tai và triển khai các dịch vụ công trực tuyến đến tận tay người dân.
* Tầm nhìn chiến lược và cú hích công nghệ số vùng biên cương
Việc phủ sóng tại xã Mường Nhà nằm trong chiến dịch tổng thể xóa 179 điểm "lõm sóng" tại Điện Biên của Viettel. Bằng việc xây mới 78 trạm và nâng cấp 30 trạm trên hạ tầng sẵn có, doanh nghiệp đã nâng tổng số trạm BTS toàn tỉnh lên hơn 600 trạm, hoàn thành sớm trước 2 tháng so với kế hoạch của đơn vị. Song, đây mới chỉ là bước khởi đầu cho một chiến lược phát triển sâu rộng hơn. Để tạo nền tảng vững chắc cho lộ trình dài hạn, Viettel đã chính thức khởi công dự án xây dựng Tòa nhà Viettel Điện Biên tại phường Điện Biên Phủ với tổng mức đầu tư hơn 104 tỷ đồng. Công trình 9 tầng mang phong cách kiến trúc hiện đại hòa quyện với hoa văn thổ cẩm đặc trưng của đồng bào Thái, Mông sẽ là trụ sở làm việc tập trung của các đơn vị thành viên. Tòa nhà này không chỉ nâng cao diện mạo đô thị mà còn đóng vai trò như một Sở chỉ huy tiền phương, sẵn ứng phó với các nhiệm vụ quốc phòng, an ninh và phòng chống thiên tai.
Sự gắn kết giữa doanh nghiệp viễn thông và địa phương càng trở nên bền chặt khi UBND tỉnh Điện Biên và Tập đoàn Viettel ký kết Thỏa thuận hợp tác chiến lược giai đoạn 2026-2030. Bản thỏa thuận này hướng tới việc toàn diện hóa hạ tầng số, chính quyền số, kinh tế số và xã hội số, nhằm đưa công nghệ vào giải quyết các bài toán thực tế của tỉnh. Trong nông nghiệp, hai bên sẽ nghiên cứu ứng dụng công nghệ IoT, trí tuệ nhân tạo (AI) và giải pháp truy xuất nguồn gốc điện tử cho các sản phẩm chủ lực như cà phê, mắc ca và sâm. Đối với lĩnh vực logistics, việc xây dựng hạ tầng thông minh kết nối sân bay, bến xe, cửa khẩu dựa trên dữ liệu lớn (Big Data) sẽ giúp tối ưu hóa luồng lưu thông hàng hóa. Về mặt quản lý, mô hình đô thị thông minh gắn với chính quyền hai cấp cùng hệ sinh thái dữ liệu mở sẽ giúp nâng cao năng lực điều hành của bộ máy hành chính công.
Nhìn về tương lai, Viettel dự kiến sẽ đầu tư thêm khoảng 300 tỷ đồng trong giai đoạn 2026-2030 tại Điện Biên. Mục tiêu đặt ra là mở rộng vùng phủ sóng 5G đến 90% dân số vào năm 2030, đồng thời tiếp tục xóa bỏ hoàn toàn các vùng lõm sóng 4G còn lại ở vùng sâu, vùng xa.
Những cột sóng di động kiên cường đứng vững giữa đại ngàn Tây Bắc đang dệt nên một không gian kết nối hiện đại, phá bỏ sự cô lập mang tính địa lý. Thành quả ấy không chỉ mang đến sự thuận tiện trong đời sống sinh hoạt, thắt chặt thế trận quốc phòng toàn dân mà còn là động lực mạnh mẽ thu hẹp khoảng cách giữa miền núi và miền xuôi, giúp đồng bào Điện Biên vững bước hòa mình vào kỷ nguyên số của quốc gia./.
