Anh Trầm Minh Thuần (xã Long Hiệp), Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Giám đốc Hợp tác xã nông nghiệp Long Hiệp là gương mặt tiêu biểu cho lớp nông dân trẻ “dám nghĩ, dám làm”, chủ động đổi mới tư duy sản xuất.
Trong số 96 nông dân trên toàn quốc được Trung ương Hội Nông dân Việt Nam công nhận danh hiệu “Nông dân Việt Nam xuất sắc 40 năm Đổi mới” năm 2026 mới đây, tỉnh Vĩnh Long có 4 nông dân. Trong đó, anh Trầm Minh Thuần (xã Long Hiệp), Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Giám đốc Hợp tác xã nông nghiệp Long Hiệp là gương mặt tiêu biểu cho lớp nông dân trẻ “dám nghĩ, dám làm”, chủ động đổi mới tư duy sản xuất. Từ cây lúa quê nhà, anh tập hợp nông dân, xây dựng vùng nguyên liệu, tổ chức chuỗi liên kết từ sản xuất đến chế biến, tiêu thụ; từng bước đưa gạo mang thương hiệu Hạt Ngọc Rồng ra khỏi thị trường địa phương đến với người tiêu dùng tại nhiều tỉnh, thành phố.
* Nâng tầm giá trị
Sinh năm 1993, tốt nghiệp thạc sĩ Luật Kinh tế, anh Trầm Minh Thuần từng là viên chức với công việc văn phòng ổn định nhưng xuất thân trong gia đình nông dân, chứng kiến cảnh người trồng lúa sản xuất nhỏ lẻ, đầu vào bấp bênh, đầu ra phụ thuộc thị trường, anh quyết định trở về quê, cùng những người bạn vận động nông dân thành lập Hợp tác xã Nông nghiệp Long Hiệp năm 2018.
Những ngày đầu, hợp tác xã chủ yếu cung ứng giống, vật tư nông nghiệp và hỗ trợ kỹ thuật cho thành viên. Từ thực tế sản xuất, anh Thuần nhận thấy muốn nâng giá trị hạt gạo, hợp tác xã phải tham gia sâu hơn vào chuỗi, không chỉ cung cấp đầu vào mà còn phải tổ chức sản xuất, kiểm soát chất lượng, thu mua và tìm đầu ra cho nông dân.
Từ đó, Hợp tác xã Nông nghiệp Long Hiệp từng bước mở rộng liên kết, hình thành vùng sản xuất tập trung và tổ chức các dịch vụ từ giống, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật đến dịch vụ nông nghiệp, thu mua, sơ chế, chế biến và tiêu thụ. Đến nay, hợp tác xã có 72 thành viên, diện tích liên kết sản xuất lúa từ 180-220 ha. Cùng với việc cung ứng đầu vào, hợp tác xã ký kết liên kết, thu mua lúa ngay từ đầu vụ, giúp nông dân có thêm cơ sở chủ động sản xuất và tiêu thụ. Anh Trầm Minh Thuần, muốn hạt gạo đi xa trước hết phải làm tốt từ cánh đồng. Người nông dân phải biết mình sản xuất cho thị trường nào, yêu cầu về chất lượng ra sao và hợp tác xã phải chịu trách nhiệm kết nối những khâu đó. Do đó, hợp tác xã chuyển từ bán lúa nguyên liệu sang phát triển sản phẩm gạo an toàn, có thương hiệu. Hạt Ngọc Rồng trở thành sản phẩm tiêu biểu, được xây dựng theo hướng kiểm soát chất lượng, truy xuất nguồn gốc và từng bước mở rộng hệ thống phân phối. Sản phẩm đã được đưa lên các nền tảng thương mại điện tử, phân phối tại hệ thống cửa hàng ở hơn 20 tỉnh, thành phố. Sản phẩm đạt chứng nhận sản phẩm thuộc Chương trình mỗi xã một sản phẩm 4 sao cấp tỉnh và sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu cấp quốc gia năm 2023. Hợp tác xã đồng thời đầu tư áp dụng hệ thống quản lý an toàn thực phẩm theo tiêu chuẩn ISO 22000, thực hành 5S và các yêu cầu về truy xuất nguồn gốc...
Chủ tịch UBND xã Long Hiệp Nguyễn Khánh Hòa đánh giá, Hợp tác xã Nông nghiệp Long Hiệp đã giải quyết việc làm thường xuyên cho 8 lao động, với thu nhập 10 triệu đồng/người/tháng và hơn 40 lao động thời vụ, với mức thu nhập 6 triệu đồng/người/tháng. Điểm nổi bật là hợp tác xã đã tổ chức liên kết với doanh nghiệp từ khâu đầu vào đến đầu ra, cung cấp các dịch vụ nông nghiệp theo chuỗi giá trị tương đối ổn định, góp phần tổ chức lại sản xuất, nâng cao hiệu quả kinh tế và tạo đầu ra thuận lợi hơn cho thành viên. Bên cạnh đó, anh Trầm Minh Thuần và Hợp tác xã Nông nghiệp Long Hiệp còn tích cực đồng hành cùng địa phương trong an sinh xã hội, hỗ trợ người dân có hoàn cảnh khó khăn. Từ năm 2024 đến nay, hợp tác xã và cá nhân anh Thuần tham gia hơn 50 hoạt động thiện nguyện, đóng góp hơn 300 triệu đồng cho an sinh xã hội tại địa phương. Đặc biệt, trong đợt lũ lụt tại miền Trung năm 2025, từ đề xuất của anh Thuần, hợp tác xã đã mở kho, xay xát hơn 300 tấn lúa, phối hợp với các đoàn cứu trợ cung ứng hơn 180 tấn gạo chất lượng cao đến người dân vùng lũ; hợp tác xã hỗ trợ 3.000 đồng/kg với tổng giá trị khoảng 540 triệu đồng. Những hoạt động này cho thấy vai trò của hợp tác xã không chỉ trong phát triển kinh tế mà còn tạo việc làm, đồng hành cùng cộng đồng và đóng góp cho địa phương.
*Đưa hạt gạo đi xa
Anh Trầm Minh Thuần chia sẻ, khi thị trường ngày càng quan tâm đến chất lượng, nguồn gốc và tiêu chuẩn sản phẩm, xây dựng thương hiệu phải đi cùng với thay đổi phương thức sản xuất. Vì vậy, hợp tác xã dành nguồn lực đầu tư máy móc, thiết bị và từng bước số hóa quá trình sản xuất. Từ năm 2023, Hợp tác xã Nông nghiệp Long Hiệp đưa thiết bị bay không người lái vào phục vụ phun thuốc trên đồng ruộng. Ba năm qua, thiết bị đã thực hiện hơn 2.000 giờ bay, phục vụ trên 5.000 ha, góp phần giảm sức lao động, nâng độ chính xác, tiết kiệm khi sử dụng vật tư và tạo điều kiện tổ chức sản xuất trên diện tích lớn. Hợp tác xã cũng đầu tư hệ thống tải gạo tự động công suất hơn 8 tấn/giờ, máy đóng gói, hút chân không, in ngày sản xuất và hệ thống truy xuất nguồn gốc. Dữ liệu thành viên, nhật ký canh tác từng bước được số hóa. Việc áp dụng chữ ký số, hợp đồng số và kết nối dịch vụ logistics được triển khai nhằm rút ngắn khoảng cách giữa vùng sản xuất với thị trường tiêu thụ.
Ở khâu canh tác, hợp tác xã vận động thành viên thực hiện quy trình “1 phải, 5 giảm”, áp dụng tưới tiết kiệm, kỹ thuật ngập khô xen kẽ và tham gia Đề án phát triển bền vững 1 triệu ha chuyên canh lúa chất lượng cao, phát thải thấp gắn với tăng trưởng xanh vùng Đồng bằng sông Cửu Long. Cách làm này hướng tới mục tiêu kép: vừa giảm chi phí, nâng hiệu quả sản xuất, vừa tạo ra sản phẩm đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường về chất lượng, tính minh bạch, bảo vệ môi trường và phát triển bền vững.
Anh Trầm Minh Thuần cho biết, 3 năm gần đây, năng suất của các hộ tham gia liên kết tăng khoảng 30%, thu nhập tăng hơn 15% so với trước khi tham gia hợp tác xã. Hợp tác xã đã thu mua, tích trữ hơn 1.600 tấn lúa, trị giá trên 13 tỷ đồng cho thành viên; tổng doanh thu từ sản xuất, kinh doanh gạo, vật tư nông nghiệp, dịch vụ nông nghiệp và trung gian tiêu thụ cho thành viên vượt 29 tỷ đồng. Riêng doanh thu từ các hoạt động dịch vụ trong năm 2024, năm 2025 và 6 tháng đầu năm 2026 đạt hơn 16 tỷ đồng, lợi nhuận hơn 1 tỷ đồng/năm. Kết quả này tạo thêm nguồn lực để hợp tác xã duy trì các dịch vụ phục vụ thành viên, mở rộng liên kết và đầu tư cho các khâu sau sản xuất.
Phó Chủ tịch Liên minh Hợp tác xã tỉnh Vĩnh Long Nguyễn Trung Vẹn đánh giá, cách làm của anh Trầm Minh Thuần cho thấy vai trò ngày càng rõ của người đứng đầu hợp tác xã trong phát triển kinh tế tập thể. Khi hợp tác xã trở thành đầu mối tập hợp nông dân, tổ chức vùng nguyên liệu, cung ứng dịch vụ, kiểm soát chất lượng, chế biến, xây dựng thương hiệu và kết nối thị trường, người nông dân có điều kiện tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị và nâng cao hiệu quả sản xuất. Đây là hướng đi phù hợp với yêu cầu đổi mới kinh tế hợp tác, tăng cường liên kết giữa nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp, qua đó nâng giá trị nông sản và tạo nền tảng phát triển bền vững.
Với những đóng góp trong sản xuất, kinh doanh, phát triển kinh tế tập thể và đồng hành cùng cộng đồng, anh Trầm Minh Thuần đã nhận nhiều phần thưởng, danh hiệu của Trung ương và địa phương. Năm 2024, anh là người trẻ tuổi nhất trong 63 cá nhân được Trung ương Hội Nông dân Việt Nam tuyên dương “Nông dân Việt Nam xuất sắc”; trước đó, anh được trao Giải thưởng Lương Định Của và nhiều bằng khen, giấy khen về khởi nghiệp, phát triển kinh tế tập thể, bảo vệ môi trường và công tác Hội.
Danh hiệu “Nông dân Việt Nam xuất sắc 40 năm đổi mới” tiếp tục ghi nhận hành trình của một thế hệ nông dân mới: có tri thức, biết ứng dụng công nghệ, tổ chức sản xuất theo chuỗi và chủ động tìm kiếm thị trường. Với anh Trầm Minh Thuần, giá trị lớn nhất của hành trình này không chỉ nằm ở việc xây dựng được một thương hiệu gạo mà là tạo dựng niềm tin để người nông dân cùng tham gia, cùng làm và cùng hưởng lợi từ chính những sản phẩm được tạo ra trên quê hương mình./.
