Những mô hình sản xuất, kinh doanh hiệu quả cùng cách làm sáng tạo, hỗ trợ hội viên khó khăn tiếp tục khẳng định vai trò của Hội Cựu chiến binh Việt Nam trong giảm nghèo bền vững.
Trong những năm qua, phong trào “Cựu chiến binh giúp nhau giảm nghèo, làm kinh tế giỏi” đã tạo chuyển biến tích cực trong đời sống hội viên, góp phần phát triển kinh tế - xã hội tại nhiều địa phương. Những mô hình sản xuất, kinh doanh hiệu quả cùng cách làm sáng tạo, hỗ trợ hội viên khó khăn tiếp tục khẳng định vai trò của Hội Cựu chiến binh Việt Nam trong giảm nghèo bền vững.
* Vượt khó làm kinh tế giỏi
Rời quân ngũ, trở về với cuộc sống đời thường, nhiều cựu chiến binh tiếp tục phát huy bản lĩnh, ý chí được tôi luyện trong môi trường quân đội để xây dựng kinh tế gia đình, tạo việc làm cho người lao động. Cựu chiến binh Ngô Công Đoan là một trong những điển hình tiêu biểu với mô hình phát triển kinh tế tổng hợp, kết hợp sản xuất nông nghiệp với kinh doanh, đồng thời tích cực hỗ trợ hội viên có hoàn cảnh khó khăn.
Quê gốc tại Hưng Yên (Thái Bình trước đây), ông Ngô Công Đoan lựa chọn vùng biên giới Đức Cơ, tỉnh Gia Lai làm quê hương thứ hai để lập nghiệp. Những ngày đầu, gia đình phải đối mặt với nhiều khó khăn như nguồn vốn hạn chế, thiếu kinh nghiệm sản xuất. Tuy nhiên, với ý chí vươn lên và tinh thần không ngại gian khó, ông từng bước tìm hướng phát triển kinh tế phù hợp với điều kiện đất đai, khí hậu; biến những vùng đất cằn cỗi nơi biên cương thành khu vực trù phú, một biểu tượng làm kinh tế giỏi của vùng đất Tây Nguyên.
Thay vì đầu tư dàn trải, ông kiên trì thực hiện phương châm “lấy ngắn nuôi dài”, tích lũy nguồn lực để mở rộng sản xuất. Trên diện tích trang trại 53 ha, ông bố trí các loại cây trồng, vật nuôi theo hướng đa dạng hóa, gồm 25 ha tiêu, 15 ha bưởi da xanh, 10 ha bơ, 3 ha cây lấy gỗ nhóm 1 và khu nhà nuôi yến có diện tích 4.000 m². Nhờ cách tổ chức sản xuất phù hợp, mô hình kinh tế từng bước phát huy hiệu quả. Sản phẩm bưởi da xanh và yến đạt chứng nhận OCOP 3 sao cấp tỉnh; tổng doanh thu trang trại đạt khoảng 9–10 tỷ đồng mỗi năm. Mô hình được ghi nhận trong Top 10 trang trại vàng Việt Nam, tạo việc làm thường xuyên cho 40 lao động và việc làm thời vụ cho 30 lao động.
Không chỉ phát triển sản xuất nông nghiệp, cựu chiến binh Ngô Công Đoan còn điều hành doanh nghiệp thương mại, mở rộng hoạt động kinh doanh, tạo thêm cơ hội việc làm cho người dân địa phương. Trong quá trình phát triển, ông chú trọng sử dụng lao động là con em cựu chiến binh và đồng bào dân tộc thiểu số, góp phần tạo sinh kế, nâng cao thu nhập, ổn định đời sống người lao động tại địa bàn biên giới.
Trên cương vị Chủ tịch Hội Doanh nhân Cựu chiến binh tỉnh Gia Lai, ông Ngô Công Đoan tích cực vận động, kết nối các hội viên cùng phát triển kinh tế, chia sẻ kinh nghiệm và hỗ trợ những trường hợp còn khó khăn. Từ nguồn lực của doanh nghiệp, trang trại, sự đóng góp của các thành viên, ông cùng ban chủ nhiệm xây dựng quỹ nội bộ hơn 4 tỷ đồng, hỗ trợ hội viên vay vốn không tính lãi để phát triển sản xuất. Đây là nguồn lực thiết thực giúp những người còn thiếu vốn có điều kiện đầu tư, mở rộng mô hình kinh tế, từng bước cải thiện thu nhập.
Cựu chiến binh Ngô Công Đoan cũng dành một phần nguồn lực kinh doanh cho các hoạt động xã hội, tổ chức thăm viếng nghĩa trang liệt sĩ, tặng quà cho học sinh nghèo, đồng hành xây dựng nhà tình nghĩa, hỗ trợ xóa nhà dột nát cho hội viên có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn.
*Đổi mới phương thức hỗ trợ, hướng tới giảm nghèo bền vững
Theo Trung ương Hội Cựu chiến binh Việt Nam, giai đoạn 2021–2026, phong trào “Cựu chiến binh giúp nhau giảm nghèo, làm kinh tế giỏi” tiếp tục phát triển, thu hút đông đảo cán bộ, hội viên tham gia. Trong bối cảnh dịch bệnh, thiên tai, biến đổi khí hậu và những khó khăn của thị trường tác động đến sản xuất, kinh doanh, các cấp Hội đã chủ động huy động nguồn lực, hỗ trợ hội viên phát triển kinh tế, tạo việc làm và nâng cao đời sống.
Toàn Hội hiện có 8.350 doanh nghiệp, 2.050 hợp tác xã, 3.990 tổ hợp tác và 176.940 trang trại, gia trại, tăng 15% so với năm 2021. Các mô hình kinh tế thu hút 781.513 lao động; 34/34 tỉnh, thành phố đã thành lập Hội doanh nghiệp, doanh nhân hoặc Câu lạc bộ doanh nghiệp, doanh nhân Cựu chiến binh.
Hoạt động kinh tế do cựu chiến binh làm chủ ngày càng đa dạng, từ nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp đến chế biến nông, lâm, thủy sản, thương mại, dịch vụ, vận tải, du lịch, xây dựng và bảo vệ môi trường. Nhiều mô hình đã chuyển dần từ sản xuất nhỏ lẻ sang sản xuất hàng hóa, chú trọng chất lượng, nguồn gốc sản phẩm, xây dựng thương hiệu và mở rộng thị trường. Việc ứng dụng khoa học kỹ thuật, đổi mới công nghệ, tăng cường liên kết sản xuất từng bước nâng cao hiệu quả hoạt động.
Cùng với phát triển các mô hình kinh tế, công tác giảm nghèo và chăm lo đời sống hội viên được triển khai hiệu quả. Toàn Hội đã xóa được 12.355 hộ nghèo và 13.050 hộ cận nghèo. Tỷ lệ hộ nghèo trong hội viên hiện còn 1,24%, giảm 0,32% so với năm 2025; tỷ lệ hộ cận nghèo còn 1,52%, giảm 0,34%. Toàn Hội đã xóa 8.922 nhà dột nát, nhà tạm; đạt 154,3% kế hoạch.
Hội Cựu chiến binh đã huy động nhiều hình thức vay vốn, đầu tư, hỗ trợ khác nhau để góp phần giảm nghèo hiệu quả. Đến tháng 8/2026, tổng dư nợ vốn ủy thác qua Ngân hàng Chính sách xã hội của Hội đạt hơn 81.376 tỷ đồng, với trên một triệu hộ vay thuộc 30.473 tổ tiết kiệm và vay vốn. Bên cạnh đó, các cấp Hội xây dựng quỹ nội bộ, huy động nguồn lực từ doanh nghiệp, doanh nhân cựu chiến binh và cộng đồng để cho hội viên vay vốn với lãi suất thấp hoặc không tính lãi, tạo điều kiện đầu tư phát triển sản xuất. Trong 5 năm qua, các cấp Hội đã đóng góp hơn 800 tỷ đồng, hơn 3,7 triệu ngày công và hơn 5,2 triệu m² đất để xây dựng nông thôn mới; tham gia làm mới, sửa chữa đường giao thông, cầu, cống, trường học và các công trình cộng đồng.
Đánh giá về kết quả phong trào, Thượng tướng Bế Xuân Trường, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh Việt Nam cho rằng những thành tích đạt được trong thời gian qua nhờ sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền, sự phối hợp của các ban, ngành, đoàn thể địa phương; sự nỗ lực của từng hội viên, đặc biệt những người có ý chí vươn lên, mạnh dạn đầu tư, đổi mới phương thức sản xuất, kinh doanh, ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất, nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm.
Tuy nhiên, theo Thượng tướng Bế Xuân Trường, phong trào vẫn còn những hạn chế cần khắc phục. Kết quả phát triển giữa các địa phương, vùng miền chưa đồng đều; một số mô hình sản xuất, kinh doanh còn nhỏ lẻ, thiếu liên kết, khả năng xây dựng thương hiệu và tiêu thụ sản phẩm còn hạn chế. Việc tiếp cận vốn, đất đai, thị trường và chuyển giao khoa học kỹ thuật ở một số địa bàn, nhất là vùng sâu, vùng xa, vẫn gặp khó khăn. Năng lực quản trị, ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số của một bộ phận doanh nghiệp, hợp tác xã, tổ hợp tác và hộ sản xuất chưa đáp ứng yêu cầu mới.
Trên cơ sở đó, Trung ương Hội xác định tiếp tục đẩy mạnh phong trào theo hướng thiết thực, hiệu quả và bền vững; tập trung hỗ trợ hộ nghèo, cận nghèo, hộ có hoàn cảnh khó khăn ổn định cuộc sống, đồng thời khuyến khích hội viên phát triển sản xuất, kinh doanh, làm giàu chính đáng. Mục tiêu đặt ra là giảm tỷ lệ hộ cựu chiến binh nghèo hằng năm từ 1–1,5%; tỷ lệ hộ khá, giàu đạt từ 70% trở lên.
Để thực hiện mục tiêu này, các cấp Hội tiếp tục rà soát, nắm chắc hoàn cảnh từng hội viên, xây dựng phương án hỗ trợ phù hợp, ưu tiên sinh kế, vốn, giống, kỹ thuật và việc làm. Việc hỗ trợ phải gắn với nhu cầu thực tế, phát huy vai trò của những hội viên sản xuất, kinh doanh giỏi, doanh nghiệp và doanh nhân cựu chiến binh trong kết nối nguồn lực, chia sẻ kinh nghiệm và mở rộng thị trường. Thúc đẩy ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong sản xuất, quản trị, tiêu thụ sản phẩm; tăng cường liên kết chuỗi giá trị, phát triển sản phẩm đặc trưng địa phương và nâng cao năng lực cạnh tranh của các mô hình kinh tế. Hội tiếp tục phối hợp với Ngân hàng Chính sách xã hội, phát triển quỹ nội bộ, huy động nguồn lực xã hội để hỗ trợ hội viên khó khăn, tạo việc làm cho cựu chiến binh và con em cựu chiến binh.
Từ kết quả đạt được, phong trào “Cựu chiến binh giúp nhau giảm nghèo, làm kinh tế giỏi” tiếp tục khẳng định ý nghĩa thiết thực trong nâng cao đời sống hội viên, phát triển kinh tế địa phương và thực hiện chính sách an sinh xã hội. Phát huy phẩm chất “Bộ đội Cụ Hồ”, tinh thần tự lực, tự cường và nghĩa tình đồng đội, các cấp Hội Cựu chiến binh Việt Nam hướng tới xây dựng những mô hình kinh tế hiệu quả, sinh kế bền vững, góp phần để hội viên vươn lên làm giàu chính đáng, không để ai bị bỏ lại phía sau./.
