Khoa học - Sáng tạo

Thúc đẩy hệ sinh thái đổi mới sáng tạo từ mô hình liên kết “3 Nhà”

Mô hình liên kết "3 nhà" gồm Nhà nước - nhà trường, viện nghiên cứu - doanh nghiệp là một mô hình rất quan trọng để đẩy mạnh phát triển khoa học công nghệ, ứng dụng và đổi mới sáng tạo.

Sáng 15/10, tại Quảng Ninh, Quỹ Hỗ trợ Sáng tạo Kỹ thuật Việt Nam (Quỹ Vifotec), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ, Ban Tuyên giáo Trung ương, UBND tỉnh Quảng Ninh tổ chức Hội thảo "Mô hình liên kết Nhà nước - nhà trường, viện nghiên cứu - doanh nghiệp trong tăng cường ứng dụng khoa học và công nghệ, thúc đẩy đổi mới sáng tạo”. Dự Hội thảo có hơn 200 đại biểu là các chuyên gia, nhà khoa học công tác tại các cơ quản lý, viện nghiên cứu, các trường đại học, cao đẳng và các Hội khoa học và kỹ thuật của các tỉnh, thành phố trên cả nước.

Tiến sĩ Ngô Đông Hải, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương chỉ đạo tại hội thảo.
Ảnh: Diệu Thúy – TTXVN

Phát biểu chỉ đạo tại hội thảo, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương Ngô Đông Hải khẳng định, mô hình liên kết "3 nhà" gồm Nhà nước - nhà trường, viện nghiên cứu - doanh nghiệp là một mô hình rất quan trọng để đẩy mạnh phát triển khoa học công nghệ, ứng dụng và đổi mới sáng tạo. Trong bối cảnh hiện nay, cần đẩy nhanh và phát huy cao độ vai trò của 3 chủ thể này; trong đó, Nhà nước phải đi trước một bước để tạo lập chính sách và môi trường, tháo gỡ các rào cản, điểm nghẽn. Doanh nghiệp phải mạnh mẽ đóng vai trò trung tâm trong việc đầu mối, đặt hàng, xây dựng các sản phẩm từ khâu đầu đến khâu cuối. Viện và nhà trường cần phải chủ động và mạnh mẽ trong việc liên kết, phối hợp, đồng hành cùng với doanh nghiệp trên cơ sở thực hiện các chủ trương, định hướng của Nhà nước để tạo lập các sản phẩm tri thức và đào tạo nguồn nhân lực sát với yêu cầu của thị trường cũng như bám sát các yêu cầu phát triển của đất nước.

Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Ngô Đông Hải tin tưởng, thời gian tới, mô hình liên kết "3 nhà" sẽ được đẩy mạnh với những cách thức làm hiệu quả và sáng tạo, đi vào thực tiễn, góp phần quan trọng trong việc thúc đẩy phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số của đất nước.

Phát biểu khai mạc hội thảo, Giáo sư, Viện sĩ Châu Văn Minh, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam, Chủ tịch Quỹ Vifotec cho rằng, thúc đẩy liên kết giữa Nhà nước, nhà trường, viện nghiên cứu và doanh nghiệp là yêu cầu chung, có ý nghĩa quan trọng đối với phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trên phạm vi cả nước.

Giáo sư, Viện sĩ Châu Văn Minh, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam, Chủ tịch Quỹ Vifotec, phát biểu khai mạc hội thảo.
Ảnh: Diệu Thúy – TTXVN

Do đó, thời gian qua, việc triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Nghị quyết số 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân cho thấy, việc liên kết giữa Nhà nước - nhà trường, viện nghiên cứu - doanh nghiệp cần trở thành cơ chế vận hành thường xuyên của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo. Tuy nhiên, thực tế cho thấy, điểm nghẽn hiện nay không chỉ nằm ở năng lực nghiên cứu mà còn ở cơ chế kết nối, chuyển giao và ứng dụng kết quả nghiên cứu. Vì vậy, Giáo sư, Viện sĩ Châu Văn Minh đề xuất, cần chuyển từ liên kết riêng lẻ sang hợp tác theo chuỗi giá trị, xuất phát từ nhu cầu thực tiễn; trong đó, doanh nghiệp tham gia từ khâu đặt hàng, nhà khoa học gắn nghiên cứu với yêu cầu ứng dụng, Nhà nước tạo cơ chế thuận lợi và các tổ chức xã hội phát huy vai trò kết nối.

Theo ông Nguyễn Văn Công, Phó Chủ tịch UBND thành phố Quảng Ninh, trong 9 tháng của năm 2026, kinh tế - xã hội thành phố đạt nhiều kết quả tích cực: Tốc độ tăng trưởng kinh tế (GRDP) ước tăng 12,54%, cao nhất từ trước đến nay, đứng đầu cả nước; Tổng thu ngân sách nhà nước đạt 78.781 tỷ đồng, bằng 106% dự toán Trung ương giao, tăng 13% so với cùng kỳ…Hiện thành phố đang tập trung phát triển công nghiệp chế biến, chế tạo, công nghiệp công nghệ cao, kinh tế biển, du lịch, dịch vụ và logistics; thúc đẩy chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, kinh tế tuần hoàn; nghiên cứu phát triển các không gian tăng trưởng mới; nghiên cứu mô hình khu kinh tế đặc biệt, với các chức năng đưa AI và dữ liệu trở thành hạt nhân, động lực tăng trưởng chiến lược, dẫn dắt phát triển thành phố trong kỷ nguyên mới.

Ông Nguyễn Văn Công, Phó Chủ tịch UBND thành phố Quảng Ninh đề xuất việc tham gia, hợp tác chặt chẽ của Nhà nước, các cơ sở nghiên cứu, đào tạo và cộng đồng doanh nghiệp.
Ảnh: Diệu Thúy – TTXVN

Để hiện thực hóa những mục tiêu trên, ông Nguyễn Văn Công nhấn mạnh, thành phố xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là những động lực quan trọng để nâng cao năng suất lao động, chất lượng tăng trưởng và hiệu quả quản trị, đòi hỏi sự tham gia, hợp tác chặt chẽ của Nhà nước, các cơ sở nghiên cứu, đào tạo và cộng đồng doanh nghiệp. Trong đó, thành phố tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh, đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số; chủ động xác định những vấn đề thực tiễn cần giải quyết, tăng cường kết nối giữa cơ quan quản lý nhà nước, các cơ sở nghiên cứu, đào tạo và doanh nghiệp; tạo điều kiện thuận lợi để triển khai các chương trình hợp tác có mục tiêu, sản phẩm và hiệu quả ứng dụng cụ thể.

Tại Hội thảo, các đại biểu tập trung trao đổi một số vấn đề chính như: Làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn của mô hình liên kết Nhà nước - Nhà trường - Viện nghiên cứu, doanh nghiệp; chỉ ra những điểm nghẽn cần tháo gỡ hiện nay về thể chế, cơ chế tài chính, sở hữu trí tuệ, đặt hàng nghiên cứu, chia sẻ lợi ích và phân bổ rủi ro…Từ đó, các đại biểu đề xuất các mô hình và giải pháp có khả năng triển khai ngay như: Cơ chế doanh nghiệp đặt hàng nhiệm vụ khoa học và công nghệ, hình thành nhóm chuyên gia liên ngành, phát triển tổ chức trung gian chuyển giao công nghệ và cơ chế thí điểm đối với sản phẩm, công nghệ mới.

Cũng tại Hội thảo, Liên hiệp các Hội Khoa học và kỹ thuật Việt Nam đã trao Cờ thi đua cho 7 đơn vị, cá nhân có thành tích xuất sắc trong việc tuyên truyền Giải thưởng và phổ biến Hội thi; Cờ thi đua cho 7 đơn vị có thành tích xuất sắc trong việc ứng dụng công trình đoạt giải vào sản xuất và đời sống và trao tặng Kỷ niệm chương “Vì sự nghiệp sáng tạo khoa học kỹ thuật Việt Nam” cho 8 cá nhân xuất sắc có những đóng góp cho sự nghiệp sáng tạo khoa học công nghệ Việt Nam./.

Diệu Thúy

Xem thêm