Triển lãm tranh sơn mài và ra mắt cuốn sách mỹ thuật “Trẩy”, gồm các sáng tác sơn mài của họa sĩ Hiền Nguyễn trong thời gian gần đây.
Triển lãm tranh sơn mài “Trẩy” của họa sĩ Hiền Nguyễn diễn ra từ 24/4 đến 5/5 tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam, 66 Nguyễn Thái Học, Ba Đình, Hà Nội. Nhân dịp này, hoạ sĩ Hiền Nguyễn cũng ra mắt cuốn sách mỹ thuật “Trẩy” gồm tuyển chọn các sáng tác sơn mài của chị trong thời gian gần đây.
Triển lãm “Trẩy” trưng bày 12 tác phẩm sơn mài khổ lớn, được họa sĩ Hiền Nguyễn sáng tác theo hai cách cảm nhận. Theo đó, nhóm tác phẩm thứ nhất gồm các tác phẩm thể hiện một cách khái quát những hình ảnh khi vật chất hình thành từ thủa sơ khai cội nguồn của Trái đất, nơi tạo ra sự sống và cung cấp chốn ở.
Nhóm các tác phẩm thứ hai là nơi trí tưởng tượng trú ngụ. Những "Hỗn mang ngày và đêm”, những miền ký ức, những “Đường biên của mộng mị”,... đưa người xem như lọt vào một lớp sâu của vật chất, buộc người xem phải chậm lại nếu muốn nghe được nhịp thở nhỏ nhất của bề mặt sơn mài...
Nhà nghiên cứu Vũ Huy Thông, giám tuyển triển lãm “Trẩy”, nhận định tranh của Hiền Nguyễn có chủ đề, ý tưởng, cảm hứng, kỹ thuật chất liệu và thẩm mỹ xoay quanh ý niệm không gian. Mấu chốt sáng tạo, giá trị nghệ thuật và sự yêu thích của công chúng đối với hội họa của Hiền Nguyễn nằm ở khả năng tự mở rộng tính hữu hạn vật chất của mỗi bức tranh. Thông qua trí tưởng tượng khi quan sát, bức tranh với giới hạn kích thước 2 chiều sẽ “giãn nở” ra nhiều chiều không gian, không chỉ như nó vốn thế, mà có thể tự động thêm vào các thành tố vô hình, vô hạn, hướng tới vẻ đẹp của chất liệu nghệ thuật trộn trong sự bí ẩn lôi cuốn của vũ trụ siêu hình...
Nhà phê bình Nguyễn Thanh Sơn nhận xét, với họa sĩ Hiền Nguyễn, sơn mài không chỉ là chất liệu để tạo hình, mà là một cách chị ý thức về thế giới xung quanh. Cách chị chồng lớp, mài, để lộ, che đi, mở lại, xẻ đường vàng, làm nổi hạt, nhấn vào phiến, nén tối, tất cả không chỉ là thao tác, mà là một phương thức chị đang suy nghĩ. Không phải về thế giới như ta thấy hàng ngày, mà thế giới trong nghĩa sâu hơn: thế giới có độ dày, có ký ức, có lực đẩy và lực giữ, có khoảnh khắc mềm và khoảnh khắc cứng, có ranh giới và những vùng không thể gọi tên…
Họa sĩ Hiền Nguyễn sinh ra trong một gia đình trung lưu ở Hà Nội, lớn lên trong khó khăn kinh tế thời hậu chiến thập niên 1980. Ban đầu chị theo nghề thiết kế may mặc và thời trang. Đến khi ngoài 30 tuổi, chị từ bỏ lĩnh vực thời trang và dành toàn bộ thời gian để nghiên cứu, thể nghiệm và sáng tác hội họa sơn mài, với sơn ta trên vóc gỗ, vóc nhựa và vải vẽ. Với hoạ sĩ Hiền Nguyễn, hội họa là một phương tiện để chị cảm thấy mình đang “sống” và truyền tải những suy nghĩ, tâm hồn, tiềm thức… vào trong các tác phẩm của mình.
Họa sĩ Hiền Nguyễn từng tạo được dấu ấn qua “Triển lãm Mỹ thuật toàn quốc năm 2010” và triển lãm cá nhân đầu tiên “Những cung bậc cảm xúc” tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam năm 2012. Đến nay, chị đã tổ chức trưng bày 8 triển lãm cá nhân và tham gia nhiều triển lãm nhóm về sơn mài trong nước cũng như quốc tế; đồng thời xuất bản các cuốn sách mỹ thuật gồm: Những cung bậc cảm xúc (năm 2012), “Ủ” (năm 2019), “Mở” (năm 2021) và “Trẩy” (năm 2026)./.
