Sau hợp nhất, An Giang đang tổ chức lại sản xuất nông nghiệp theo hướng phát huy lợi thế từng vùng, phát triển các mô hình sản xuất hàng hóa, ứng dụng khoa học - công nghệ và tăng cường liên kết với doanh nghiệp.
*Hiệu quả từ mô hình sản xuất
Hợp tác xã Dịch vụ nông nghiệp Thanh niên Phú Hòa (xã Tân Hội) có diện tích canh tác lúa hơn 600 ha với 320 thành viên tham gia. Khi Đề án phát triển bền vững 1 triệu ha chuyên canh lúa chất lượng cao và phát thải thấp gắn với tăng trưởng xanh vùng Đồng bằng sông Cửu Long đến năm 2030 được khởi động từ năm 2024, hợp tác xã được ngành nông nghiệp An Giang chọn là một trong những đơn vị đầu tiên tham gia thí điểm.
Ông Nguyễn Văn Huỳnh, Giám đốc Hợp tác xã cho biết, qua gần 2 năm áp dụng quy trình canh tác lúa chất lượng cao và phát thải thấp mang lại hiệu quả kinh tế rõ nét, mang tính bền vững cho nông dân vùng trồng lúa. Cụ thể, quy trình sản xuất sạ thưa, giảm phân, giảm thuốc, giúp lúa phát triển đồng đều, ít sâu bệnh, giảm chi phí, công sức, tăng lợi nhuận.
"So với biện pháp canh tác truyền thống trước đây, chi phí sản xuất lúa chất lượng cao, phát thải thấp giúp giảm khoảng 1,5 triệu đồng/ha, giá lúa bán được cao hơn so với sản xuất lúa thông thường, qua đó tăng lợi nhuận khoảng 4,5 triệu đồng/ha cho nông dân. Bên cạnh niềm phấn khởi về lợi nhuận, điều nông dân chúng tôi vui hơn là phát triển sản xuất nông nghiệp hiện đại, hợp tác, liên kết với doanh nghiệp cung cấp vật tư đầu vào, bao tiêu sản phẩm, giảm rủi ro về thị trường, giá cả và đây chính là vấn đề quan trọng giúp nghề trồng lúa phát triển bền vững", ông Huỳnh nói.
Không chỉ trong sản xuất lúa, mô hình nuôi cá lồng bè ở đảo Hòn Tre, đặc khu Kiên Hải cũng cho thấy hiệu quả kinh tế gắn với sinh kế của người dân. Ông Đặng Thành Công, một trong những hộ gắn bó nhiều năm và có quy mô nuôi cá lồng bè lớn ở đảo Hòn Tre cho biết, gia đình thường duy trì nuôi từ 20 - 25 lồng với các loại cá biển như: cá mú, cá bóp, cá quỵt, cá chim vây vàng… với sản lượng xuất bán hằng năm hơn 1 tấn cá các loại, sau khi trừ chi phí lãi khoảng 700 triệu đồng/năm.
"Hơn 15 năm gắn bó với nghề nuôi cá lồng bè ven biển, tôi thấy hiệu quả kinh tế khá cao. Tuy nhiên, những năm gần đây do ảnh hưởng của thời tiết, chất lượng nguồn nước, cá giống nên hiệu quả nuôi có sự giảm sút và lợi nhuận không còn cao như những năm trước đây. Vì vậy, những người nuôi biển chúng tôi rất phấn khởi khi tỉnh đã và đang thực hiện quy hoạch lại vùng nuôi biển, triển khai các chính sách hỗ trợ lồng nhựa HDPE, kêu gọi doanh nghiệp liên kết cung ứng con giống và thu mua cá nuôi của người dân với giá cao hơn ngoài thị trường. Những giải pháp này sẽ giúp cho nghề nuôi cá lồng bè ven biển, đảo của tỉnh phát triển, giúp tăng thu nhập cho người dân", ông Công chia sẻ.
*Tổ chức lại sản xuất trên quy mô toàn tỉnh
Từ các mô hình sản xuất, ngành Nông nghiệp và Môi trường An Giang đang triển khai nhiều nhiệm vụ, giải pháp phát triển sản xuất hàng hóa lớn, chất lượng cao, nâng cao giá trị sản xuất, thu nhập cho người dân.
Sau hợp nhất, An Giang có hơn 1,3 triệu ha diện tích gieo trồng lúa, sản lượng đạt gần 8,8 triệu tấn; trong đó tỷ lệ sản lượng lúa chất lượng cao chiếm gần 59% so với tổng sản lượng thu hoạch. Diện tích trồng cây ăn quả và cây công nghiệp các loại trên 46 nghìn ha, sản lượng bình quân khoảng 860 nghìn tấn, với một số loài cây chủ lực, có giá trị như: xoài, mít, dừa, khóm, chuối, sầu riêng, cây tiêu, cây mía…
Cùng với đó, việc hợp nhất giúp địa phương mở rộng không gian phát triển nuôi trồng thủy sản cả nước ngọt, lợ và mặn, tạo ra các chuỗi giá trị quy mô lớn như: cá tra, cá rô phi, tôm công nghệ cao, cá lồng biển, nhuyễn thể, ngọc trai…. Về thực hiện Chương trình mỗi xã một sản phẩm (OCOP), đến nay có hơn 580 sản phẩm đạt hạng 3 sao trở lên; trong đó, có 14 sản phẩm đạt hạng 5 sao cấp quốc gia, 52 sản phẩm đạt hạng 4 sao, giúp địa phương phát triển sản phẩm theo hướng chất lượng, giá trị gia tăng.
Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh An Giang Lê Hữu Toàn cho biết, năm 2026 ngành phấn đấu đạt tốc độ tăng trưởng GRDP khu vực I là 3,98% trên cơ sở đảm bảo giữ vững và phát triển 2 trụ cột gồm: Sản xuất lúa, khai thác và nuôi trồng thủy sản thông qua việc triển khai hiệu quả các đề án, kế hoạch trọng tâm của ngành như: Đề án Phát triển ngành nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, sạch gắn với công nghiệp chế biến, chế tạo; Đề án Phát triển bền vững một triệu ha chuyên canh lúa chất lượng cao và phát thải thấp gắn với tăng trưởng xanh vùng Đồng bằng sông Cửu Long đến năm 2030; Đề án phát triển An Giang thành trung tâm kinh tế biển quốc gia; Kế hoạch phát triển nuôi biển, nuôi tôm nước lợ trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2026-2030…
Đối với sản xuất lúa, ngành đề ra mục tiêu thực hiện tổng sản lượng lúa ước đạt 8,8 triệu tấn, diện tích Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao, phát thải thấp đạt trên 183 nghìn ha, góp phần nâng cao tỷ lệ lúa chất lượng cao ước đạt trên 6 triệu tấn, tăng trên 15% so với năm 2025.
Về khai thác và nuôi trồng thủy sản, tổng sản lượng thủy sản đạt trên 1,6 triệu tấn, trọng tâm là phát triển nuôi biển. Theo lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường An Giang, hiện nay Ủy ban nhân dân tỉnh đã chấp thuận chủ trương đầu tư 5 dự án nuôi biển công nghệ cao, tổng diện tích trên 2.900 ha, với sự tham gia của các doanh nghiệp có năng lực công nghệ hiện đại như Australis, Mavin…
Sở đã trình Ủy ban nhân dân tỉnh xem xét để ban hành Quyết định giao khu vực biển cho 3 dự án với tổng diện tích 487,8 ha, tổng công suất ước đạt hơn 10 nghìn tấn thủy sản; nâng sản lượng nuôi biển ước đạt trên 133 nghìn tấn; sản lượng cá tra đạt trên 650 nghìn tấn; sản lượng nuôi nhuyễn thể đạt trên 113 nghìn tấn.
*Gắn phát triển sản xuất với sinh kế bền vững
Để thực hiện đạt các mục tiêu, kế hoạch phát triển các lĩnh vực sản xuất nông nghiệp, nuôi trồng thủy sản và nuôi biển của tỉnh, thời gian tới ngành Nông nghiệp và Môi trường An Giang tham mưu Ủy ban nhân dân tỉnh tập trung tháo gỡ khó khăn, vướng mắc về đất đai để tạo khu vực phát triển, kết nối với dự án nuôi biển; rà soát, điều chỉnh quy hoạch tỉnh phù hợp Quy hoạch không gian biển quốc gia; quy hoạch hài hòa giữa khu vực thu hút doanh nghiệp và khu vực sản xuất ổn định lâu dài cho người dân, gắn với chuyển đổi nghề bền vững; phát triển khu dịch vụ hậu cần nghề cá ở 4 khu vực trọng điểm: Thổ Châu, Gành Dầu, An Thới và Tắc Cậu.
Cùng với đó, địa phương tập trung phát triển nuôi trồng thủy sản, sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, chuyển đổi số toàn diện trong sản xuất, chế biến và tiêu thụ nông, thủy sản, phục vụ chế biến sâu và xuất khẩu; xây dựng các vùng sản xuất chuyên canh quy mô lớn, phát triển vùng nguyên liệu đạt chuẩn VietGAP, GlobalGAP, SPR gắn kết với doanh nghiệp thực hiện liên kết bao tiêu đầu ra, tạo giá trị gia tăng đóng góp cho tăng trưởng kinh tế của tỉnh.
"Riêng đối với sản xuất lúa, An Giang tiếp tục duy trì phát triển sản xuất mô hình ‘Cánh đồng lớn’, phát triển diện tích trồng lúa chất lượng cao ứng dụng khoa học - công nghệ, phát triển nông nghiệp sinh thái, hiện đại, bền vững gắn với chuyển đổi xanh và kinh tế tuần hoàn để nâng cao năng suất, chất lượng lúa hàng hóa, đáp ứng tốt nhu cầu xuất khẩu, nâng cao giá trị sản xuất và thu nhập cho người dân", Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường An Giang Lê Hữu Toàn nhấn mạnh.
