Cải tạo sông Nhuệ: Giải bài toán ô nhiễm từ thu gom nước thải và khơi thông dòng chảy
Dự án cải tạo sông Nhuệ với tổng mức đầu tư sơ bộ hơn 75.000 tỷ đồng được Hà Nội đưa vào danh mục các công trình, dự án trọng điểm triển khai dịp kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô.
Bên cạnh nạo vét, chỉnh trang cảnh quan, dự án hướng tới giải quyết tình trạng nước thải chưa qua xử lý đổ trực tiếp xuống sông và nâng cao khả năng tiêu thoát nước cho khu vực phía Tây, phía Nam thành phố.
Nhiều năm qua, ô nhiễm sông Nhuệ là vấn đề môi trường kéo dài, ảnh hưởng đến đời sống người dân dọc hai bên bờ. Lòng sông bồi lắng, nguồn nước bị ô nhiễm, trong khi hệ thống thu gom và xử lý nước thải chưa đáp ứng yêu cầu khiến việc cải thiện chất lượng nước gặp nhiều khó khăn.
Để xử lý tình trạng này, HĐND thành phố Hà Nội đã ban hành Nghị quyết số 38/NQ-HĐND ngày 15/7/2026, phê duyệt chủ trương đầu tư dự án xây dựng, tu bổ xung yếu hệ thống đê điều, nạo vét và xử lý ô nhiễm môi trường sông Nhuệ theo phương thức đối tác công tư (PPP), loại hợp đồng xây dựng - chuyển giao (BT).
Dự án có tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 75.115 tỷ đồng, phạm vi nghiên cứu trải dài trên tuyến sông Nhuệ qua 19 xã, phường, từ khu vực Liên Mạc đến hết địa phận Hà Nội.
Theo phương án được công bố, các hạng mục dự kiến gồm nạo vét lòng sông, cải tạo bờ và hệ thống đê điều xung yếu, xây dựng hạ tầng kỹ thuật, đường giao thông dọc sông, hệ thống cống thu gom nước thải và các công trình xử lý nước thải theo quy hoạch.
Trong đó, thu gom nước thải là một trong những nội dung có ý nghĩa quyết định. Nếu nước thải sinh hoạt tiếp tục xả trực tiếp xuống sông, việc nạo vét và cải tạo cảnh quan khó có thể giải quyết căn bản tình trạng ô nhiễm. Vì vậy, dự án đặt ra yêu cầu kết hợp xử lý nguồn thải với cải thiện dòng chảy và khả năng tự làm sạch của nguồn nước.
Tại cuộc họp do Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng chủ trì ngày 4/9 về phục hồi các nguồn nước bị suy thoái, cạn kiệt và ô nhiễm, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Bùi Duy Cường cho biết hệ thống sông Nhuệ - Đáy đang chịu tác động từ tình trạng thiếu nguồn nước bổ cập và nước thải chưa qua xử lý. Thành phố đang lập dự án đầu tư, quyết tâm triển khai các giải pháp nhằm cải thiện môi trường nước và khả năng tiêu thoát của hệ thống sông.
Cùng với xử lý ô nhiễm, dự án còn hướng tới nâng cao năng lực tiêu nước, chống ngập úng, bảo đảm an toàn công trình thủy lợi và từng bước khắc phục tình trạng lấn chiếm hành lang bảo vệ sông. Việc kết nối hạ tầng hai bên bờ cũng được nghiên cứu nhằm cải thiện điều kiện sinh hoạt và phát triển không gian đô thị.
Ngày 9/10, Hà Nội đưa dự án cải tạo sông Nhuệ vào danh mục các công trình, dự án tiêu biểu được công bố nhân dịp kỷ niệm Ngày Giải phóng Thủ đô. Đây là bước tiếp tục triển khai chủ trương đầu tư đã được HĐND thành phố thông qua trước đó.
Với phạm vi rộng và tổng vốn đầu tư lớn, dự án đòi hỏi sự phối hợp giữa các cơ quan quản lý đất đai, môi trường, thủy lợi và chính quyền địa phương. Tiến độ thực hiện cần gắn với việc hoàn thiện thủ tục đầu tư, phương án sử dụng đất, tổ chức thu gom nước thải và bảo đảm hoạt động tiêu thoát nước trong quá trình thi công.
Kết quả cải tạo sông Nhuệ, vì thế, cần được đánh giá bằng sự chuyển biến thực tế của chất lượng nước, khả năng tiêu thoát và môi trường sống của người dân, thay vì chỉ dựa trên khối lượng nạo vét hay quy mô công trình được xây dựng./.
