Chuyển đổi số đang tạo ra những phương thức mới trong phát triển du lịch, từ quảng bá điểm đến, kết nối cộng đồng đến quản lý, vận hành và phục vụ du khách.
Khi người dân chủ động lan tỏa hình ảnh quê hương trên không gian mạng, doanh nghiệp ứng dụng trí tuệ nhân tạo và cơ quan quản lý khai thác dữ liệu số, ngành Du lịch có thêm điều kiện nâng cao chất lượng dịch vụ, sức cạnh tranh và hướng tới phát triển bền vững.
*Lan tỏa bản sắc vùng cao trên không gian số
Sở hữu nhiều điểm đến nổi tiếng như cầu Kính Rồng Mây, động Tiên Sơn, đèo Ô Quy Hồ cùng hệ thống cọn nước Nà Phát, xã Bình Lư, tỉnh Lai Châu có nhiều tiềm năng phát triển du lịch sinh thái, cộng đồng.
Xác định chuyển đổi số là giải pháp trọng tâm để khai thác hiệu quả lợi thế này, cấp ủy, chính quyền địa phương đã đẩy mạnh quảng bá hình ảnh điểm đến, nông sản đặc trưng trên cổng thông tin điện tử và các nền tảng mạng xã hội. Xã tích cực hướng dẫn các cơ sở kinh doanh áp dụng phương thức thanh toán không dùng tiền mặt và số hóa quy trình phục vụ du khách.
Ông Trần Thanh Tuấn, Chủ tịch UBND xã Bình Lư, tỉnh Lai Châu cho biết, công tác thông tin và quảng bá được xác định là trọng tâm trong phát triển du lịch của địa phương. Thường trực Đảng ủy và lãnh đạo xã đặc biệt quan tâm đẩy mạnh tuyên truyền trên các nền tảng số, không gian mạng. Bên cạnh giới thiệu tiềm năng du lịch, xã đồng thời quảng bá các sản phẩm đặc trưng của địa phương đến du khách thập phương. Qua đó, xã mong muốn gia tăng sức hút đối với du khách, hướng tới mục tiêu tăng trưởng ngành du lịch ở mức hai con số. Song hành cùng định hướng của chính quyền, người dân địa phương chủ động tham gia giới thiệu hình ảnh quê hương trên không gian mạng.
Thông qua buổi tập huấn kỹ năng số, đồng bào các dân tộc đã biết tận đụng thiết bị thông minh để ghi lại hình ảnh sinh hoạt đời thường, trang phục truyền thống, quy trình chế biến ẩm thực và cảnh sắc thiên nhiên để đăng tải lên mạng xã hội. Mỗi người dân từng bước trở thành một “đại sứ du lịch”, tạo kênh tương tác trực quan, gần gũi với công chúng.
Chị Lò Thị Hiên, bản Nà Phát, xã Bình Lư, tỉnh Lai Châu chia sẻ, là người con của mảnh đất Bình Lư, chị đã dùng điện thoại quay video, chụp ảnh và livestream giới thiệu cuộc sống cùng vẻ đẹp quê hương mình đến với mọi người từ thác nước, cánh đồng Bình Lư cho đến nhiều điểm du lịch khác trong xã. Chị thường đăng tải lên các nền tảng mạng xã hội như, TikTok, Zalo và Facebook để bạn bè trong và ngoài tỉnh biết đến và ghé thăm Bình Lư.
Chị Nông Thị Hảo, bản Cò Lá, xã Bình Lư, tỉnh Lai Châu chia sẻ thêm, những buổi tập huấn rất bổ ích và ý nghĩa, giúp cho bà con có kiến thức, kỹ năng để sử dụng điện thoại để quảng bá hình ảnh quê hương. Bà con tự hào vì đã góp một phần nhỏ bé để lan tỏa nét đẹp văn hóa quê hương để mọi người biết đến nhiều hơn.
*Công nghệ số nâng tầm trải nghiệm du khách
Tại Khu nghỉ dưỡng Wyndham Grand Vedana Ninh Bình, xã Cúc Phương, trí tuệ nhân tạo (AI) đang được ứng dụng trong nhiều khâu quản lý, vận hành nhằm nâng cao chất lượng phục vụ du khách. Hệ thống trợ lý AI hỗ trợ cung cấp thông tin, hướng dẫn tìm kiếm vị trí, gọi xe điện, tiếp cận dịch vụ tiện ích, hỗ trợ thủ tục nhận phòng và chăm sóc khách hàng trong suốt thời gian lưu trú.
Điểm nổi bật của hệ thống là khả năng giao tiếp đa ngôn ngữ, cho phép du khách quốc tế dễ dàng tìm hiểu thông tin về phòng nghỉ, dịch vụ, tiện ích, khu chức năng hoặc gửi yêu cầu hỗ trợ bằng ngôn ngữ của mình. Giải pháp này góp phần giảm rào cản ngôn ngữ, nâng cao trải nghiệm cho khách quốc tế, đồng thời hỗ trợ đội ngũ nhân viên trong quá trình phục vụ.
Ông Jimmy Trần, Giám đốc điều hành Khu nghỉ dưỡng Wyndham Grand Vedana Ninh Bình cho biết, AI hiện được ứng dụng trong khoảng 70% công đoạn quản lý, vận hành của đơn vị. Hệ thống có khả năng tiếp nhận, phản hồi nhanh các yêu cầu phổ biến của du khách, giúp giảm khối lượng công việc lặp lại cho bộ phận lễ tân, tư vấn viên. Qua quá trình triển khai, đơn vị ghi nhận việc ứng dụng AI giúp giảm khoảng 40% nhu cầu nhân lực tư vấn, rút ngắn thời gian phản hồi và nâng cao hiệu quả vận hành.
Chị Hoàng Phương Lan, du khách Hà Nội đánh giá, AI giúp cung cấp nhanh chóng các thông tin về điểm đến, lịch trình tham quan và dịch vụ liên quan. Công nghệ trở thành công cụ hỗ trợ hữu ích cho đội ngũ lễ tân, tư vấn viên trong tiếp nhận, xử lý yêu cầu, mang lại sự thuận tiện cho du khách.
Cùng với ứng dụng công nghệ tại các cơ sở kinh doanh dịch vụ, ngành Du lịch Ninh Bình đẩy mạnh xây dựng các nền tảng số phục vụ công tác quảng bá, xúc tiến và hỗ trợ du khách. Năm 2023, Trung tâm Thông tin xúc tiến du lịch Ninh Bình đã xây dựng và đưa vào vận hành ứng dụng du lịch thông minh Ninhbinhtourisminfo.
Ứng dụng được phát triển trên hai nền tảng Android và iOS, tích hợp nhiều tiện ích phục vụ hành trình của du khách như thông tin điểm tham quan, cơ sở lưu trú, nhà hàng, điểm mua sắm, khu vui chơi giải trí, sự kiện và thời tiết. Bên cạnh đó, ứng dụng hỗ trợ cá nhân hóa lịch trình dựa trên nhu cầu, thời gian lưu trú và khoảng cách di chuyển; hệ thống chatbot hoạt động 24/7 giúp giải đáp nhanh các câu hỏi về tour tuyến, dịch vụ, điểm đến.
Đến nay, ứng dụng Ninhbinhtourisminfo đã tích hợp dữ liệu gồm 43 điểm tham quan, 229 cơ sở lưu trú, 106 nhà hàng, 31 điểm mua sắm và 49 điểm vui chơi giải trí. Các tính năng bản đồ số, đánh giá dịch vụ, xây dựng lịch trình và hỗ trợ trực tuyến không chỉ giúp du khách thuận tiện hơn trong quá trình khám phá Ninh Bình mà còn tạo nguồn dữ liệu phục vụ công tác quản lý, điều hành du lịch.
Ông Nguyễn Văn Minh, Giám đốc Trung tâm Thông tin xúc tiến du lịch Ninh Bình cho biết, việc khai thác dữ liệu số giúp ngành Du lịch phân tích xu hướng, nhu cầu của từng nhóm khách, từ đó xây dựng các chương trình xúc tiến phù hợp. Thông qua hệ thống dữ liệu, ngành Du lịch có cơ sở nghiên cứu thị trường, trong đó chú trọng các thị trường khách quốc tế tiềm năng, đồng thời phát triển các sản phẩm phù hợp với nhu cầu của du khách.
Thời gian qua, ngành Du lịch Ninh Bình đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong quản lý, quảng bá và nâng cao trải nghiệm du khách. Các nền tảng số, hệ thống thông tin du lịch, bản đồ số, mã QR giới thiệu điểm đến, sản phẩm du lịch cùng các hoạt động truyền thông trực tuyến được triển khai, giúp du khách dễ dàng tiếp cận thông tin, lựa chọn dịch vụ và xây dựng hành trình khám phá. Việc số hóa dữ liệu du lịch góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, hỗ trợ doanh nghiệp đổi mới phương thức kinh doanh, từng bước xây dựng hình ảnh điểm đến thông minh, hiện đại.
Trong 6 tháng đầu năm 2026, Ninh Bình ước đón trên 17,5 triệu lượt khách, trong đó khách quốc tế đạt khoảng 1,8 triệu lượt; tổng thu từ hoạt động du lịch đạt trên 17,8 nghìn tỷ đồng. Điều này cho thấy sức hấp dẫn ngày càng gia tăng của điểm đến, đồng thời phản ánh hiệu quả của việc đổi mới phương thức xúc tiến, quảng bá và nâng cao chất lượng dịch vụ thông qua ứng dụng công nghệ số.
Bà Dương Thị Thanh, Chủ tịch Hiệp hội Du lịch tỉnh Ninh Bình cho rằng, để AI và các công nghệ mới phát huy hiệu quả trong lĩnh vực du lịch cần tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp du lịch với các đơn vị công nghệ nhằm phát triển các giải pháp phù hợp với thực tiễn. Bên cạnh đó, việc bảo đảm an toàn dữ liệu, quyền riêng tư của khách hàng, phát triển nguồn nhân lực số và đầu tư hạ tầng dữ liệu là những yếu tố quan trọng thúc đẩy quá trình chuyển đổi số bền vững.
Ông Phạm Duy Phong, Phó Giám đốc Sở Du lịch Ninh Bình cho biết, thời gian tới, ngành Du lịch tiếp tục tập trung xây dựng, làm sạch và đồng bộ dữ liệu; đồng thời hoàn thiện hệ sinh thái du lịch thông minh, từng bước ứng dụng các công nghệ mới như AI, dữ liệu lớn, thực tế ảo, trợ lý ảo trong quảng bá, xúc tiến, hỗ trợ du khách và nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước.
Sự kết hợp giữa sức mạnh cộng đồng và các giải pháp công nghệ đang mở ra hướng phát triển mới cho du lịch. Trong đó, người dân là chủ thể gìn giữ, lan tỏa giá trị văn hóa địa phương, doanh nghiệp là lực lượng đổi mới sản phẩm, dịch vụ còn chính quyền đóng vai trò kiến tạo môi trường và kết nối nguồn lực. Khi những yếu tố này được liên kết trên nền tảng số, du lịch không chỉ nâng cao khả năng tiếp cận thị trường mà còn có thêm điều kiện phát triển theo hướng chuyên nghiệp, thông minh và bền vững./.
