Giáo dục

Đặt hàng nghiên cứu theo nhu cầu doanh nghiệp, thúc đẩy thương mại hóa công nghệ

Hội nghị hợp tác Nhà nước – Nhà trường – Doanh nghiệp về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo năm 2026 đã khai mạc sáng 13/11, tại Đại học Bách khoa Hà Nội.

Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Quang Hưng.

 Hội nghị do Bộ Giáo dục và Đào tạo phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ cùng các bộ, cơ quan liên quan tổ chức, với chủ đề “Từ bài toán đến thị trường – Hợp tác 3 Nhà kiến tạo đột phá khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo”.

Hội nghị hướng tới hình thành danh mục bài toán công nghệ cần đặt hàng, lựa chọn kết quả nghiên cứu có triển vọng thương mại hóa và thúc đẩy các thỏa thuận hợp tác cụ thể. Hai Bộ sẽ tổng hợp những vướng mắc, kiến nghị về cơ chế, chính sách để báo cáo Thủ tướng Chính phủ trong tháng 11/2026.

Phát biểu khai mạc các phiên chuyên đề, Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Quang Hưng cho biết, một số mô hình hợp tác giữa viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp đã tạo ra sản phẩm cụ thể. Tuy nhiên, ở nhiều nơi, việc chuyển thỏa thuận hợp tác thành hợp đồng nghiên cứu vẫn gặp khó khăn do các bên chưa thống nhất trách nhiệm đầu tư cho thử nghiệm và quyền khai thác kết quả.

Theo Thứ trưởng, doanh nghiệp và đơn vị tiếp nhận cần tham gia xác định yêu cầu ngay từ đầu để viện, trường đề xuất giải pháp và Nhà nước xác định khâu cần hỗ trợ. Khi thử nghiệm, các bên cùng đánh giá sản phẩm theo yêu cầu ban đầu và thống nhất trách nhiệm đưa sản phẩm vào sử dụng. Hiệu quả hợp tác cần được đánh giá qua bài toán đã giải quyết, nguồn lực huy động được và mức độ chấp nhận sản phẩm của thị trường.

Thứ trưởng Phạm Quang Hưng cho biết, Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị xác định phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia là đột phá quan trọng hàng đầu. Tại buổi làm việc với Ban Chính sách, chiến lược Trung ương, Tổng Bí thư Tô Lâm cũng nhấn mạnh đây là động lực chủ yếu để xây dựng mô hình tăng trưởng mới, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số trong dài hạn.

Tại hội nghị trực tuyến toàn quốc về thúc đẩy liên kết viện nghiên cứu, trường đại học với doanh nghiệp vào tháng 10, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng đề nghị nghiên cứu giao nhiệm vụ theo gói, xác định rõ mục tiêu và sản phẩm. Theo đó, các bộ, địa phương và doanh nghiệp đặt bài toán, viện, trường tổ chức nghiên cứu, doanh nghiệp cùng đầu tư và tiếp nhận kết quả. Nhà nước hỗ trợ về cơ chế, một phần kinh phí và chia sẻ rủi ro. Bộ Giáo dục và Đào tạo phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ xác định danh mục bài toán công nghệ ưu tiên.

Trong ba phiên chuyên đề diễn ra song song sáng 13/11, Ban Tổ chức lựa chọn trình bày 30 trong gần 70 tham luận gửi về, ưu tiên các mô hình có cách làm cụ thể, kết quả đã được kiểm chứng và có khả năng nhân rộng.

Ở phiên về công nghệ chiến lược, các đại biểu thảo luận những bài toán cần Nhà nước đặt hàng, xác định tập đoàn có thể dẫn dắt, viện hoặc trường có thể đảm nhận nghiên cứu, khâu cần Nhà nước hỗ trợ và cách chia sẻ rủi ro giữa các bên. Phiên về nhu cầu đổi mới công nghệ, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh của doanh nghiệp, địa phương phân tích các trường hợp trong lĩnh vực y tế và thủy sản để làm rõ cách doanh nghiệp và nhà trường cùng tài trợ, nghiên cứu, thử nghiệm và tiếp nhận kết quả.

Tại phiên về thương mại hóa, các đại biểu tập trung lựa chọn kết quả nghiên cứu có triển vọng và xác định các bước đưa sản phẩm ra thị trường. Với những vướng mắc về định giá công nghệ, xác lập quyền sở hữu trí tuệ hoặc thành lập doanh nghiệp khởi nguồn từ đại học, các đại biểu được đề nghị chỉ rõ quy định cần tháo gỡ và cơ quan có thẩm quyền giải quyết.

Phiên toàn thể diễn ra chiều cùng ngày, do lãnh đạo Bộ Giáo dục và Đào tạo và Bộ Khoa học và Công nghệ đồng chủ trì. Trong khuôn khổ hội nghị, Triển lãm “Sản phẩm công nghệ hợp tác Nhà nước – Nhà trường – Doanh nghiệp” giới thiệu các sản phẩm, giải pháp tiêu biểu hình thành qua hợp tác giữa trường đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp./.

 

PV

Xem thêm