Việc làm rõ khái niệm sẽ góp phần thống nhất cách hiểu và áp dụng pháp luật.
Sáng 7/10, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Tây Ninh tổ chức Hội nghị lấy ý kiến góp ý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xử lý vi phạm hành chính; Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi) và Luật Đấu thầu (sửa đổi), dự kiến trình xin ý kiến và thông qua tại Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI.
Tại Hội nghị, các đại biểu thống nhất sự cần thiết sửa đổi, bổ sung các luật nhằm kịp thời tháo gỡ những vướng mắc phát sinh trong thực tiễn, bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật; đồng thời đáp ứng yêu cầu cải cách thủ tục hành chính, phân cấp, phân quyền theo chủ trương, đường lối của Đảng và Nhà nước.
Tuy nhiên, góp ý Dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi), bà Trần Thị Thụy Vũ, Phó Viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Tây Ninh cho rằng, thực tế có trường hợp người vi phạm không thực hiện nghĩa vụ nộp phạt, nhưng sau khi hết thời hạn theo quy định lại được xác định là chưa bị xử phạt vi phạm hành chính. Điều này có thể ảnh hưởng đến hiệu lực quản lý nhà nước, đồng thời gây khó khăn khi xác định tình trạng pháp lý của người vi phạm trong những vụ việc tiếp theo.
Đáng chú ý, Phó Viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Tây Ninh đề nghị xem xét mức phạt tiền tối thiểu 50.000 đồng đối với cá nhân đã được quy định từ Luật Xử lý vi phạm hành chính năm 2012, trong bối cảnh điều kiện kinh tế - xã hội và mặt bằng giá cả đã có nhiều thay đổi. Theo bà, mức phạt quá thấp có thể không còn bảo đảm tính răn đe; nếu điều chỉnh mức phạt đối với cá nhân thì cần xem xét tương ứng đối với tổ chức.
Góp ý cho Dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi), Phó Giám đốc Sở Tư pháp tỉnh Tây Ninh Lý Hồng Huấn đề nghị cần giải thích rõ thuật ngữ “xử lý vi phạm hành chính”, bởi thuật ngữ này được sử dụng xuyên suốt dự thảo nhưng có thể được hiểu theo phạm vi khác nhau, gồm xử phạt vi phạm hành chính hoặc cả xử phạt và áp dụng biện pháp xử lý hành chính. Việc làm rõ khái niệm sẽ góp phần thống nhất cách hiểu và áp dụng pháp luật.
Phó Giám đốc Sở Tư pháp tỉnh Tây Ninh cũng đề nghị bổ sung trách nhiệm chứng minh vi phạm đối với người có thẩm quyền lập biên bản hoặc người được giao nhiệm vụ xác minh, thu thập chứng cứ. Trong thực tiễn, đây mới là những chủ thể trực tiếp phát hiện, kiểm tra và xác minh vụ việc, trong khi người có thẩm quyền xử phạt, chủ yếu xem xét hồ sơ, đánh giá chứng cứ để ra quyết định xử phạt.
Đáng chú ý, trước yêu cầu sắp xếp tổ chức bộ máy, Sở Tư pháp đề nghị bổ sung quy định về việc tiếp nhận, kế thừa và tiếp tục xử lý các hồ sơ vi phạm hành chính đang được thụ lý khi có thay đổi về tổ chức, bộ máy hoặc chuyển giao chức năng, nhiệm vụ. Quy định này được cho là cần thiết để tránh tình trạng hồ sơ đang xác minh, lập biên bản hoặc chuẩn bị ban hành quyết định xử phạt bị gián đoạn do thay đổi cơ quan, chức danh có thẩm quyền.
Ông Lý Hồng Huấn đồng thời đề nghị làm rõ trách nhiệm trong quản lý hồ sơ xử phạt hành chính điện tử; thời hạn tạm giữ tang vật, phương tiện để xác định giá trị; trình tự tiếp nhận, chuyển giao và xem xét giải trình của người vi phạm; đồng thời phân định rõ phạm vi điều chỉnh giữa các quy định về chuyển hồ sơ từ xử lý hành chính sang tố tụng hình sự và ngược lại.
Đối với Dự án Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi), các đại biểu tập trung vào việc ngăn ngừa tình trạng trả giá cao để tạo mặt bằng giá ảo, bỏ cọc, kéo dài quá trình xử lý tài sản; đồng thời bảo đảm quyền tự nguyện của người tham gia đấu giá.
Luật sư Đinh Thái Hoàng, Đoàn Luật sư tỉnh Tây Ninh, cho rằng quy định người tham gia phiên đấu giá đương nhiên được coi là đã trả giá bằng giá khởi điểm cần được cân nhắc kỹ. Việc một người đăng ký và có mặt tại phiên đấu giá chưa thể đồng nhất với ý chí chắc chắn mua tài sản bằng giá khởi điểm trong mọi trường hợp. Vì vậy, cần thiết kế quy định theo hướng người tham gia phải xác nhận rõ việc chấp nhận giá khởi điểm; nếu có từ hai người trở lên xác nhận thì mới tổ chức bốc thăm công khai để xác định người trúng đấu giá.
Đối với chế tài cấm tham gia đấu giá, Luật sư Đinh Thái Hoàng đề nghị phân biệt rõ trường hợp cố ý bỏ cọc để trục lợi với trường hợp không thể thực hiện nghĩa vụ do bất khả kháng, trở ngại khách quan hoặc nguyên nhân từ cơ quan có trách nhiệm. Việc áp dụng thời hạn cấm từ 6 tháng đến 5 năm cần có tiêu chí cụ thể, tương xứng với tính chất, mức độ vi phạm và hậu quả gây ra. Với đấu giá trực tuyến, dự thảo luật quy định ngay các nguyên tắc xử lý sự cố kỹ thuật, bảo toàn dữ liệu, nhật ký điện tử và quyền lợi của người tham gia khi sự cố ảnh hưởng đến khả năng trả giá, nhất là đối với tài sản có giá trị lớn. Đồng thời cần ngăn ngừa việc chia nhỏ tài sản hoặc xác định giá khởi điểm không phù hợp nhằm né tránh quy định bắt buộc đấu giá trực tuyến.
Về Luật Đấu thầu (sửa đổi), Luật sư Đinh Thái Hoàng đề nghị thu hẹp và làm rõ căn cứ áp dụng chỉ định thầu, tránh để các ngoại lệ làm suy giảm nguyên tắc cạnh tranh. Theo Luật sư, các tiêu chí như “tiến độ, chất lượng, hiệu quả” là mục tiêu chung của hầu hết gói thầu, chưa đủ để trở thành căn cứ pháp lý đặc thù cho việc chỉ định thầu. Luật sư cũng đề nghị không giao quá rộng cho Chính phủ thẩm quyền tạo thêm hình thức lựa chọn nhà thầu mới bằng văn bản dưới luật; đồng thời cần có “vùng an toàn pháp lý” cho chủ đầu tư khi pháp luật cho phép nhiều hình thức lựa chọn, nhưng phải đi kèm nghĩa vụ giải trình và lưu hồ sơ về căn cứ lựa chọn. Đối với sửa đổi hợp đồng, cần bảo đảm không làm thay đổi bản chất gói thầu và các điều kiện cạnh tranh cơ bản đã hình thành kết quả lựa chọn nhà thầu.
Trong khi đó, ông Nguyễn Kiên Cường, Phó Giám đốc Sở Tài chính tỉnh Tây Ninh, đề nghị Luật Đấu thầu làm rõ căn cứ xác định dự toán mua sắm và trách nhiệm của chủ đầu tư; bổ sung nguyên tắc lựa chọn loại hợp đồng; khuyến khích áp dụng hợp đồng trọn gói đối với những gói thầu đã xác định đầy đủ phạm vi công việc.
Đối với Luật Đấu giá tài sản, Sở Tài chính đề nghị bảo đảm thống nhất giữa pháp luật về đấu giá và pháp luật về giá; còn đối với Luật Xử lý vi phạm hành chính, cần làm rõ thời điểm và trách nhiệm quản lý, bảo quản, bàn giao tang vật, phương tiện bị tịch thu, đồng thời rà soát khái niệm tịch thu để thống nhất với pháp luật về quản lý, sử dụng tài sản công.
Kết luận Hội nghị, Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Tây Ninh Lê Thị Song An ghi nhận các ý kiến đóng góp trách nhiệm, sát thực tiễn của các cơ quan, đơn vị. Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh sẽ tiếp tục nghiên cứu, rà soát những vấn đề còn có ý kiến khác nhau, đối chiếu với các quy định pháp luật có liên quan để tổng hợp, phục vụ việc tham gia thảo luận tại Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI. Theo bà Lê Thị Song An, việc tổ chức lấy ý kiến các cơ quan, đơn vị là một trong những kênh quan trọng nhằm phát huy trách nhiệm và huy động ý kiến đa dạng, thực tiễn, góp phần hoàn thiện các dự án luật trước khi Quốc hội xem xét, quyết định./.
