Tiếp tục đổi mới căn bản giáo dục và đào tạo theo hướng chuyển mạnh từ truyền thụ kiến thức sang phát triển năng lực sáng tạo, tư duy phản biện, kỹ năng số, khả năng thích ứng và học tập suốt đời.
Chiều 25/5, tại Hà Nội, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam phối hợp với Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh và Hội đồng Lý luận Trung ương tổ chức Hội thảo khoa học quốc gia “Phát triển con người Việt Nam trong giai đoạn mới: Cơ sở khoa học và định hướng chính sách”.
Hội thảo có sự tham dự của gần 300 đại biểu là các chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản lý và hoạch định chính sách.
Phát biểu khai mạc và chỉ đạo Hội thảo, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đoàn Minh Huấn, Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh cho biết, nhận thức sâu sắc tầm quan trọng của phát triển con người, Đảng ta luôn xác định con người vừa là chủ thể, vừa là mục tiêu, đồng thời là động lực của sự phát triển. Tại Đại hội XIV, phát triển con người tiếp tục được đặt ở vị trí trung tâm trong chiến lược phát triển đất nước, với định hướng: Phát triển toàn diện con người Việt Nam về đạo đức, trí tuệ, ý thức dân tộc, trách nhiệm công dân, thượng tôn pháp luật, năng lực sáng tạo, thẩm mỹ, thể lực, kỹ năng sống, kỹ năng nghề nghiệp, kỹ năng số. Định hướng này không chỉ thể hiện sự kế thừa nhất quán quan điểm của Đảng về phát triển con người, mà còn phản ánh bước phát triển mới trong tư duy khi gắn phát triển con người với chuyển đổi số, phát triển kinh tế tri thức và hội nhập quốc tế.
Trong bối cảnh đó, việc tiếp tục làm rõ cơ sở khoa học và định hướng chính sách về phát triển con người có ý nghĩa cấp thiết, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đoàn Minh Huấn kỳ vọng, Hội thảo sẽ góp phần làm rõ hơn nội hàm của phát triển con người trong bối cảnh mới trên cơ sở tiếp cận các quan điểm phát triển hiện đại và vận dụng phù hợp với điều kiện thực tiễn của Việt Nam.
Phát biểu đề dẫn Hội thảo, Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Xuân Thắng, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương cho biết, từ thực tiễn phát triển đất nước hiện nay và những biến đổi sâu sắc của thời đại, Đại hội XIV của Đảng đã có nhiều đổi mới và phát triển quan trọng về tư duy lý luận và định hướng chiến lược đối với sự nghiệp phát triển con người Việt Nam. Trong đó, Đại hội XIV đã đặt con người vào đúng vị trí trung tâm của chiến lược phát triển quốc gia. Đại hội XIV đã chuyển đổi mạnh mẽ từ cách tiếp cận thiên về tăng trưởng kinh tế, chú trọng về số lượng sang cách tiếp cận đồng thời cả số lượng và chất lượng, trong đó chú trọng lấy chất lượng phát triển làm thước đo. Đại hội XIV cũng nhấn mạnh vai trò nền tảng của hệ giá trị văn hóa và hệ giá trị con người trong xây dựng phát triển con người.
Quán triệt quan điểm mới của Đại hội XIV, Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Xuân Thắng chỉ đạo, Hội thảo cần tập trung làm rõ một số vấn đề trọng tâm. Trước hết, nhận diện đầy đủ những biến đổi sâu sắc của thời đại đang tác động trực tiếp đến con người và xã hội Việt Nam; tiếp tục làm sâu sắc và nâng tầm lý luận về phát triển con người Việt Nam trong điều kiện mới; phân tích sâu hơn các điểm nghẽn thể chế và chính sách đang cản trở phát triển con người hiện nay. Trên cơ sở tổng kết thực tiễn và nghiên cứu lý luận, cần sớm xây dựng chiến lược tổng thể quốc gia về phát triển con người Việt Nam, trọng tâm là xây dựng con người mới Việt Nam xã hội chủ nghĩa, phù hợp với thực tiễn phát triển mới của đất nước và xu thế thời đại...
Đề xuất một số định hướng chính sách lớn phát triển con người Việt Nam trong giai đoạn mới, Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Xuân Thắng cho rằng, cần tiếp tục đổi mới căn bản giáo dục và đào tạo theo hướng chuyển mạnh từ truyền thụ kiến thức sang phát triển năng lực sáng tạo, tư duy phản biện, kỹ năng số, khả năng thích ứng và học tập suốt đời; qua đó hình thành con người Việt Nam hiện đại, có trách nhiệm xã hội, năng lực công dân và khát vọng cống hiến. Đồng thời, xây dựng môi trường văn hóa, xã hội lành mạnh, nhân văn và khơi mở sáng tạo; chuyển từ tư duy quản lý văn hóa đơn thuần sang kiến tạo môi trường phát triển văn hóa, khuyến khích các giá trị tích cực, nâng cao sức đề kháng văn hóa của xã hội trong điều kiện kinh tế thị trường và không gian số.
Bên cạnh đó, tiếp tục hoàn thiện thể chế phát triển con người gắn với tăng cường Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa hiện đại; bảo đảm quyền con người, quyền công dân, thúc đẩy công bằng cơ hội, trọng dụng nhân tài, khuyến khích đổi mới sáng tạo và tạo động lực để mỗi cá nhân phát triển bằng năng lực và đóng góp thực chất của mình. Phát triển con người trong kỷ nguyên số, coi năng lực số, tư duy số và đạo đức số là những cấu phần quan trọng của con người mới Việt Nam hiện đại; đồng thời nâng cao năng lực làm chủ công nghệ, bảo vệ con người trước các tác động tiêu cực của môi trường mạng và tăng cường sức đề kháng văn hóa trong không gian số.
Hội thảo gồm hai phiên. Phiên thứ nhất với chủ đề “Phát triển con người Việt Nam trong bối cảnh mới: Những vấn đề lý luận và thực tiễn” tập trung trao đổi các nội dung về phát triển con người Việt Nam; tiếp biến văn hóa và phát triển con người; phát triển con người, quyền con người và an ninh con người; vai trò của hệ sinh thái văn hóa và tác động của công nghệ số đối với phát triển con người. Phiên thứ hai với chủ đề “Định hướng, giải pháp phát triển con người Việt Nam toàn diện trong bối cảnh mới” trao đổi, đề xuất các định hướng và giải pháp về chính sách phát triển con người Việt Nam trong giai đoạn mới.
Tại Hội thảo, các chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản lý và hoạch định chính sách trao đổi, phân tích và đánh giá những vấn đề đặt ra đối với phát triển con người ở Việt Nam hiện nay; từ đó đề xuất và gợi mở các giải pháp thiết thực nhằm nâng cao chất lượng phát triển con người theo hướng toàn diện, bao trùm và bền vững./.
