Sức hấp dẫn của Lô Lô Chải nằm ở sự hòa quyện giữa cảnh quan thiên nhiên và những giá trị văn hóa vùng cao đặc sắc.
Nằm dưới chân núi Rồng, Lô Lô Chải đã biến các giá trị văn hóa truyền thống thành nguồn lực phát triển du lịch, tạo sinh kế bền vững và nâng cao đời sống người dân. Huân chương Lao động hạng Ba (theo Quyết định số 1190/QĐ-CTN của Chủ tịch nước) vừa được trao tặng cho nhân dân và cán bộ thôn chính là sự ghi nhận xứng đáng cho nỗ lực bền bỉ này.
Từ bản làng dưới chân núi Rồng đến điểm đến toàn cầu
Ở phía Bắc Cột cờ Lũng Cú, dưới chân núi Rồng, Lô Lô Chải (xã Lũng Cú, Tuyên Quang) nổi bật với những ngôi nhà trình tường, trang phục truyền thống, đời sống văn hóa đặc sắc của đồng bào Lô Lô. Từ sinh kế chủ yếu dựa vào trồng ngô, trồng lúa trên vùng núi đá, người dân từng bước phát triển các dịch vụ du lịch như cho thuê homestay, biểu diễn văn nghệ dân gian, giới thiệu sản vật địa phương.
Năm 2026, Lô Lô Chải có 120 hộ, trong đó 56 hộ tham gia làm du lịch. Nhiều gia đình cải tạo nhà ở thành cơ sở lưu trú mà vẫn giữ nguyên vẻ đẹp của kiến trúc truyền thống.
Sức hấp dẫn của Lô Lô Chải nằm ở sự hòa quyện giữa cảnh quan thiên nhiên và những giá trị văn hóa hiện hữu trong đời sống thường ngày. Phong cảnh vùng núi đặc trưng, những ngôi nhà truyền thống, món ăn đặc sắc, phong tục, tập quán độc đáo... tạo nên sức hấp dẫn riêng có.
Ông Lars Hansen, du khách đến từ Na Uy, chia sẻ: “Tôi rất ấn tượng khi được trải nghiệm đời sống của người dân nơi đây. Những ngôi nhà, trang phục, bữa cơm, những câu chuyện văn hóa khiến tôi cảm thấy mình không chỉ đang tham quan một điểm du lịch, mà thực sự đang khám phá vùng đất mới, gặp gỡ những con người rất đặc biệt. Tôi sẽ nhớ một Lô Lô Chải đẹp và ấm áp, chân thành”.
Tháng 10/2025, Lô Lô Chải được Tổ chức Du lịch Liên hợp quốc vinh danh là “Làng Du lịch tốt nhất thế giới”. Danh hiệu không chỉ khẳng định sức hấp dẫn của điểm đến mà còn tạo động lực để cộng đồng tiếp tục gìn giữ bản sắc văn hóa, bảo vệ cảnh quan và phát triển du lịch bền vững.
Trong dịp nghỉ lễ Quốc khánh từ ngày 30/8 đến 3/9, các cơ sở lưu trú tại Lô Lô Chải gần như kín phòng. Đợt cao điểm, làng đón khoảng 1.200-1.300 lượt khách mỗi ngày. Dịp này, toàn tỉnh Tuyên Quang đón khoảng 168.000 lượt khách, trong đó gần 12.000 lượt khách quốc tế, 156.000 lượt khách nội địa. Doanh thu du lịch toàn tỉnh ước đạt 443,5 tỷ đồng; riêng Lũng Cú có thời điểm công suất phòng đạt 80%.
Lượng khách ngày càng tăng góp phần tạo việc làm, nâng cao thu nhập cho các hộ kinh doanh homestay, dịch vụ ăn uống và bán sản phẩm địa phương, đồng thời mở rộng cơ hội quảng bá những giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào Lô Lô.
Giữ hồn văn hóa, vững bước đường phát triển
Du lịch phát triển đặt ra yêu cầu tăng cường quản lý, gắn khai thác tiềm năng với bảo tồn kiến trúc, cảnh quan và bản sắc văn hóa bản làng.
Ông Ma Doãn Khánh, Phó Chủ tịch UBND xã Lũng Cú, cho biết địa phương chú trọng kết hợp phát triển du lịch với bảo tồn văn hóa. Xã thường xuyên kiểm tra các cơ sở lưu trú, dịch vụ ăn uống về an toàn thực phẩm, chất lượng phòng nghỉ, niêm yết giá, công tác phòng cháy, chữa cháy; đồng thời tuyên truyền, vận động người dân gìn giữ kiến trúc truyền thống, bảo vệ cảnh quan, xây dựng môi trường du lịch văn minh, an toàn.
Địa phương cũng chú trọng hướng dẫn người dân nâng cao kỹ năng đón tiếp, phục vụ nhằm đáp ứng lượng khách trong nước và quốc tế ngày càng tăng, góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ.
Ông Dương Ngọc Đức, Bí thư Đảng ủy xã Lũng Cú cho biết, Huân chương Lao động hạng Ba là sự ghi nhận xứng đáng cho những nỗ lực của cán bộ, nhân dân thôn Lô Lô Chải trong bảo tồn văn hóa, xây dựng đời sống và phát triển du lịch. Cùng với danh hiệu “Làng Du lịch tốt nhất thế giới”, phần thưởng cũng đặt ra yêu cầu địa phương tiếp tục gìn giữ giá trị truyền thống, bảo vệ cảnh quan, nâng cao chất lượng dịch vụ và phát huy vai trò chủ thể của người dân, hướng tới phát triển bền vững.
Dù lượng khách ngày càng tăng, Lô Lô Chải vẫn gìn giữ những ngôi nhà trình tường đặc trưng cùng trang phục, ẩm thực và phong tục truyền thống. Những giá trị văn hóa ấy góp phần nuôi dưỡng tình yêu và ý thức gìn giữ bản sắc dân tộc trong thế hệ trẻ.
Phát huy những thành quả đạt được, gắn phát triển du lịch với bảo tồn bản sắc và gìn giữ cảnh quan sẽ là nền tảng để Lô Lô Chải trở thành cộng đồng du lịch bền vững nơi cực Bắc Tổ quốc./.
