Khoa học

Mã hóa tài sản thực cần cân bằng giữa đổi mới sáng tạo với yêu cầu quản trị rủi ro

Vietnam RWA Summit 2026 là Hội nghị quốc tế đầu tiên về mã hóa tài sản thực tại Việt Nam. Đây là diễn đàn đối thoại đa phương về chính sách và thực tiễn thị trường, tập trung xác định những điều kiện then chốt về thể chế, hạ tầng và năng lực triển khai để thúc đẩy thị trường tài sản số.

Trong khuôn khổ Hội nghị Mã hóa tài sản thực Việt Nam 2026 (Vietnam RWA Summit 2026) diễn ra ngày 18/7 tại Hà Nội, các đại biểu đã cùng thảo luận về việc cân bằng giữa đổi mới sáng tạo với yêu cầu quản trị rủi ro, chia sẻ kinh nghiệm quốc tế về quá trình cấu trúc thị trường tài sản mã hóa.

*Xây dựng niềm tin cho thị trường vốn

Dòng vốn vào tài sản thực được mã hóa (RWA) trong năm 2025 tăng khoảng 300%, cao hơn đáng kể so với các nhóm tài sản khác. Tuy nhiên, trở ngại khiến thị trường chưa phát triển tương xứng với tiềm năng không nằm ở công nghệ token hóa, mà ở việc chưa xây dựng được đầy đủ niềm tin cho thị trường vốn.

Đây là những chia sẻ của ông Phan Đức Trung, Chủ tịch Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam về bức tranh tài sản mã hóa toàn cầu cũng như sự dịch chuyển của dòng vốn số thế giới.

Phiên thảo luận “Từ kinh nghiệm quốc tế tới thực tế Việt Nam: Cân bằng giữa đổi mới sáng tạo và quản trị rủi ro”. 
Ảnh: Hoàng Vân - TTXVN

Theo ông Phan Đức Trung, blockchain có thể hỗ trợ phân phối, chuyển nhượng và thanh toán tài sản nhưng không thể tự tạo ra niềm tin hay biến một tài sản kém chất lượng thành tài sản tốt. Niềm tin đối với token phải bắt đầu từ dữ liệu đáng tin cậy về tài sản thực, danh tính có thể kiểm chứng của các bên, thông tin xác thực về tài sản và dòng tiền, cùng cơ chế công bố, theo dõi và giám sát liên tục. Vì vậy, cấu trúc thị trường cần được xây dựng theo trình tự từ tài sản thực, hạ tầng dữ liệu tin cậy đến tài sản số trên một nền tảng pháp lý phù hợp, sau đó mới hình thành token và các kênh phân phối. Trong cấu trúc này, sàn giao dịch chỉ là một trong nhiều kênh đưa tài sản đến nhà đầu tư; vấn đề quyết định vẫn là loại tài sản được phân phối, chất lượng tài sản và khả năng kiểm chứng dữ liệu phía dưới.

Ông Phan Đức Trung, Chủ tịch Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam (VBA) chia sẻ về yêu cầu xây dựng hạ tầng niềm tin cho thị trường tài sản số. 
Ảnh: Hoàng Vân - TTXVN

Đối với Việt Nam, ông Phan Đức Trung cho biết trong khoảng 10 tháng, đã có sáu văn bản ở nhiều cấp độ, từ luật, nghị định đến thông tư, đồng thời tiếp tục chuẩn bị khuôn khổ về định danh và xác thực. Việt Nam cũng có lợi thế về quy mô nhu cầu bán lẻ, với khoảng 200 tỷ USD tài sản mã hóa đi qua thị trường và khoảng 17 triệu ví hoặc người nắm giữ tài sản mã hóa. Đây có thể là nền tảng quan trọng để phát triển thị trường vốn được số hóa, với điều kiện các lớp dữ liệu, tài sản số và cơ chế phân phối được xây dựng đầy đủ.

*Cân bằng giữa đổi mới sáng tạo với yêu cầu quản trị rủi ro

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đặng Văn Thanh, Phó chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Ngân sách của Quốc hội khóa XI cho rằng việc phân chia, chuyển nhượng các phần tài sản trên nền tảng sổ cái phân tán có thể tạo thuận lợi cho hoạt động hạch toán, quyết toán, tiếp cận nguồn vốn và mở rộng khả năng huy động nguồn lực từ thị trường quốc tế. Tuy nhiên, cơ hội phát triển phải đi cùng năng lực nhận diện và quản trị rủi ro. Yêu cầu này không chỉ đặt ra ở cấp độ từng doanh nghiệp, tổ chức kinh tế, mà còn ở cấp độ quản trị quốc gia, nhằm bảo đảm an toàn cho hệ thống tài chính và nền tài chính quốc gia.

Phiên thảo luận “Đối thoại công - tư: Nhà nước kiến tạo, doanh nghiệp kiến thiết, quốc gia thịnh vượng”. 
Ảnh: Hoàng Vân - TTXVN

Từ thực tiễn quản lý thị trường, ông Tô Trần Hòa, Phó Trưởng ban Phát triển thị trường chứng khoán Ủy ban Chứng khoán Nhà nước nhận định, khuôn khổ thị trường tài sản mã hóa thí điểm hiện nay được xây dựng theo hướng "vừa chặt, vừa mở". Các tổ chức cung cấp dịch vụ phải đáp ứng yêu cầu cao về năng lực tài chính và an toàn công nghệ, trong khi cơ chế phát hành và lựa chọn tài sản niêm yết vẫn dành không gian nhất định cho thị trường. Cấp phép mới chỉ là bước khởi đầu, yêu cầu quan trọng hơn là xây dựng năng lực quản lý, giám sát khi thị trường chính thức vận hành và tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp lý trên cơ sở thực tiễn.

Các đại biểu quốc tế đã chia sẻ những kinh nghiệm thực tiễn về quá trình mã hóa tài sản thực.

Ông Bùi Hoàng Hải, Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, phát biểu khai mạc. 
Ảnh: Hoàng Vân - TTXVN

Ông Wookeun Yoon, chuyên gia tài chính của Văn phòng Nghiên cứu Kinh tế Vĩ mô ASEAN+3 (AMRO) lưu ý token hóa không tự động giải quyết toàn bộ hạn chế về thanh khoản và định giá của tài sản cơ sở. Nhiều sản phẩm RWA thành công tập trung vào các tài sản tài chính truyền thống như trái phiếu kho bạc, quỹ thị trường tiền tệ và tiếp tục sử dụng những cấu trúc đã được kiểm chứng như quỹ hoặc pháp nhân có mục đích đặc biệt. Token khi đó là quyền lợi số đối với cấu trúc đang nắm giữ tài sản cơ sở.

Đến từ Trung tâm Tài chính quốc tế Đà Nẵng, ông Kevin Iwanaga, Giám đốc Chiến lược và Kết nối cho biết định hướng không phải phát triển tài sản số như một hoạt động đầu cơ, mà xây dựng hệ sinh thái tài chính số và token hóa có quản lý để kết nối tài sản thực của Việt Nam với nguồn vốn trong nước và quốc tế.

Trung tâm đang ưu tiên xây dựng sandbox có kiểm soát, trong đó xác định rõ chủ thể tham gia, phạm vi hoạt động, thời gian thí điểm, giới hạn giao dịch và các yêu cầu về công bố thông tin, lưu ký, báo cáo. Các ứng dụng được xem xét phải có tài sản bảo chứng và giá trị kinh tế rõ ràng; mối liên hệ giữa token với tài sản cơ sở phải có khả năng thực thi, minh bạch và kiểm chứng được.

Theo ông Kevin Iwanaga, hiệu quả của mô hình này không chỉ được đo bằng khối lượng giao dịch, mà còn bằng lượng vốn và chất lượng dòng vốn huy động cho các dự án, doanh nghiệp Việt Nam; giá trị tài sản thực được mã hóa; mức giảm chi phí phát hành, quyết toán và khả năng đưa các doanh nghiệp hoàn thành sandbox bước vào thị trường có quản lý.

Nếu kinh nghiệm quốc tế là tấm gương để soi chiếu, thì quan điểm chung mà các chuyên gia cùng chia sẻ là hội nhập không đồng nghĩa với sao chép mô hình sẵn có. Việt Nam cần lựa chọn những nguyên tắc phù hợp với điều kiện pháp lý, mức độ phát triển của thị trường và năng lực giám sát trong nước. Giá trị lớn nhất từ kinh nghiệm quốc tế nằm ở khả năng nhận diện sớm rủi ro, qua đó tránh lặp lại những chu kỳ phát triển nóng và điều chỉnh muộn đã xuất hiện tại các thị trường đi trước. Với quy mô thị trường, nguồn lực công nghệ và tiến độ hoàn thiện chính sách hiện nay, Việt Nam có cơ sở để mở rộng các kênh huy động vốn mới và từng bước khẳng định vị thế trong hệ sinh thái tài chính số khu vực.

Đại tá Nguyễn Hồng Quân, Phó Cục trưởng A05, Bộ Công an phát biểu tại hội nghị. 
Ảnh: Hoàng Vân - TTXVN

Vietnam RWA Summit 2026 là Hội nghị quốc tế đầu tiên về mã hóa tài sản thực tại Việt Nam. Đây là diễn đàn đối thoại đa phương về chính sách và thực tiễn thị trường, tập trung xác định những điều kiện then chốt về thể chế, hạ tầng và năng lực triển khai để thúc đẩy thị trường tài sản số. Qua đó, sự kiện góp phần mở rộng cơ hội đưa Việt Nam trở thành một điểm đến mới của dòng vốn, công nghệ và các mô hình tài chính số trong khu vực.

Diễn ra trong hai ngày 18 và 19/7, sự kiện do Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam (VBA) phối hợp cùng Hiệp hội An ninh mạng quốc gia (NCA), Hiệp hội Bất động sản Việt Nam (VNREA) tổ chức dưới sự bảo trợ nội dung của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước./.

Hoàng Vân

Tin liên quan

Xem thêm