Là xã biên giới của tỉnh Điện Biên, Sam Mứn có nhiều lợi thế về cảnh quan thiên nhiên và bản sắc văn hóa các dân tộc để phát triển du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng và trải nghiệm. Tuy nhiên, những tiềm năng này chưa được khai thác hiệu quả, đòi hỏi địa phương có giải pháp phù hợp.
Lợi thế từ thiên nhiên và văn hóa
Sam Mứn là nơi sinh sống của ba dân tộc Thái, Mông và Kinh, với nhiều phong tục, tập quán, lễ hội, ẩm thực đặc trưng. Bên cạnh giá trị văn hóa, địa phương còn có nhiều cảnh quan tự nhiên và di tích lịch sử có thể khai thác phục vụ du lịch. Nổi bật là hang động Con Cang, di tích được xếp hạng cấp tỉnh, gồm hai hang động nằm giữa khu vực rừng tái sinh, nương ngô và thảm thực vật phong phú. Hệ thống hang với cảnh quan tự nhiên độc đáo, giá trị về địa chất, địa mạo, còn giữ được nét hoang sơ, phù hợp phát triển du lịch khám phá.
Sam Mứn còn có di tích lịch sử quốc gia Thành Tam Vạn, công trình kiến trúc quân sự cổ. Đây là địa chỉ có thể kết nối với các điểm tham quan tự nhiên, góp phần phát triển sản phẩm du lịch tìm hiểu lịch sử, văn hóa vùng biên.
Cùng với đó, suối Nậm Hẹ là điểm đến được nhiều người yêu thích. Dòng nước trong xanh, cảnh quan nguyên sơ, không gian thoáng đãng, mát mẻ. Khu vực ven suối phù hợp tổ chức các hoạt động tham quan, nghỉ ngơi, trải nghiệm thiên nhiên. Chị Lò Mai Hương, phường Điện Biên Phủ, tỉnh Điện Biên chia sẻ: “Điều khiến tôi ấn tượng nhất ở Nậm Hẹ là cảm giác rất yên bình. Nước suối trong veo, không khí mát lành, khung cảnh còn giữ nét hoang sơ hiếm có”.
Một điểm đến khác hấp dẫn du là khu vực Cửa khẩu quốc tế Tây Trang, đặc biệt vào mùa hoa ban tháng Ba. Những rặng ban nở dọc các sườn núi, tuyến đường lên cửa khẩu tạo nên cảnh sắc đặc trưng của vùng biên giới. Hoa ban nơi đây có sắc trắng pha hồng, nổi bật giữa màu xanh núi rừng. Vào mùa hoa, đông đảo du khách tìm đến khu vực này tham quan, chụp ảnh. Chị Nguyễn Hà Trang, du khách đến từ Hà Nội cho biết, chị thường đến Điện Biên vào dịp tháng Ba để ngắm hoa ban. Theo chị, hoa ban ở khu vực Tây Trang có sắc hồng nhẹ khá đặc biệt. Cảnh quan núi rừng, không gian cửa khẩu cũng là những trải nghiệm thú vị đối với du khách.
Bên cạnh cảnh quan thiên nhiên, văn hóa cộng đồng cũng là lợi thế để Sam Mứn phát triển du lịch. Những nếp nhà sàn truyền thống của người Thái, điệu múa xòe, tiếng khèn Mông, ẩm thực dân tộc, nghề thủ công và tập quán sinh hoạt của người dân đều có thể trở thành sản phẩm trải nghiệm. Khai thác tốt những giá trị này không chỉ giúp đa dạng hóa sản phẩm du lịch mà còn tạo cơ hội để người dân cung cấp dịch vụ, giới thiệu sản vật địa phương, tăng thu nhập và gìn giữ bản sắc văn hóa truyền thống.
Từng bước tháo gỡ khó khăn
Dù có nhiều lợi thế, du lịch Sam Mứn hiện vẫn phát triển ở quy mô nhỏ. Hạ tầng giao thông, cơ sở vật chất và dịch vụ tại các điểm đến chưa được đầu tư đồng bộ. Các sản phẩm du lịch còn đơn lẻ, thiếu kết nối giữa tham quan, trải nghiệm văn hóa, ẩm thực và lưu trú. Công tác quảng bá cũng chưa tạo được sức lan tỏa rộng rãi.
Ông Phạm Thiết Chùy, Chủ tịch UBND xã Sam Mứn cho biết, thời gian qua, địa phương đã đẩy mạnh tuyên truyền nâng cao nhận thức của người dân về phát triển du lịch; bước đầu xây dựng các điểm trải nghiệm, vận động người dân giữ gìn vệ sinh môi trường và bảo tồn văn hóa truyền thống. Tuy nhiên, địa phương vẫn gặp khó khăn về hạ tầng giao thông, cơ sở vật chất và nguồn lực đầu tư. Hoạt động quảng bá chưa hiệu quả, trong khi kỹ năng phục vụ du lịch của người dân còn hạn chế. Để khai thác tiềm năng, Sam Mứn định hướng phát triển du lịch gắn với bảo tồn bản sắc văn hóa các dân tộc, khai thác hợp lý cảnh quan tự nhiên và phát huy vai trò của cộng đồng. Trong đó, địa phương chú trọng xây dựng các hoạt động trải nghiệm như khám phá hang động Con Cang, suối Nậm Hẹ, ngắm hoa ban tại khu vực Tây Trang, tham quan di tích Thành Tam Vạn, tìm hiểu đời sống văn hóa, thưởng thức ẩm thực truyền thống.
Cùng với xây dựng sản phẩm, xã xác định việc nâng cao nhận thức, đào tạo kỹ năng làm du lịch cho người dân và bảo vệ môi trường là những nhiệm vụ cần thiết. Địa phương cũng tăng cường quảng bá trên các nền tảng số, kết nối các điểm đến của xã với những địa danh du lịch khác trong tỉnh và khu vực biên giới.
Về lâu dài, Sam Mứn cần huy động nguồn lực đầu tư hạ tầng, cải thiện dịch vụ và tăng cường liên kết giữa các điểm tham quan. Quá trình phát triển du lịch phải gắn với bảo vệ cảnh quan, hệ sinh thái và gìn giữ các giá trị văn hóa truyền thống.
Với lợi thế về thiên nhiên, di tích lịch sử và sự đa dạng văn hóa, Sam Mứn có tiềm năng phát triển sản phẩm du lịch đặc trưng. Nếu được đầu tư và khai thác phù hợp, du lịch không chỉ góp phần quảng bá hình ảnh vùng đất biên giới mà còn tạo thêm việc làm, thu nhập cho người dân, mở ra hướng phát triển kinh tế mới cho địa phương./.
- Từ khóa:
- Sam Mứn
- tiềm năng du lịch
- vùng biên


