Việc tinh gọn đầu mối, giảm cấp trung gian trong tổ chức Công đoàn sau sáp nhập và thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp đang cho thấy hiệu quả rõ nét tại Bắc Ninh.
Mô hình mới giúp rút ngắn quá trình chỉ đạo, tăng kết nối trực tiếp với công đoàn cơ sở, đưa các chính sách chăm lo người lao động đến nhanh hơn; đồng thời nâng cao vai trò của tổ chức Công đoàn trong xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định tại doanh nghiệp. Đây là nội dung nổi bật tại Hội nghị sơ kết một năm hoạt động của Liên đoàn Lao động tỉnh Bắc Ninh sau sáp nhập, diễn ra ngày 24/7.
* Tinh gọn bộ máy, nâng hiệu quả hoạt động
Đánh giá kết quả sau một năm thực hiện mô hình mới, Phó Bí thư Tỉnh ủy Bắc Ninh Trần Huy Phương cho rằng, việc sắp xếp đã giúp Công đoàn nhanh chóng ổn định bộ máy, phát huy tinh thần đoàn kết và hoàn thành tốt nhiệm vụ trên địa bàn rộng hơn với số lượng đoàn viên lớn hơn. Trong bối cảnh Bắc Ninh hướng tới mục tiêu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, đồng chí đề nghị các cấp công đoàn tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức hoạt động theo hướng lấy đoàn viên, người lao động làm trung tâm; nâng cao chất lượng đối thoại, thương lượng tập thể; đẩy mạnh chuyển đổi số; xây dựng đội ngũ cán bộ công đoàn có bản lĩnh, trình độ, kỹ năng, đáp ứng yêu cầu phát triển của tỉnh.
Theo Chủ tịch Liên đoàn Lao động tỉnh Bắc Ninh Thạch Văn Chung, sau một năm hợp nhất, Liên đoàn Lao động tỉnh hiện quản lý hơn 2.090 công đoàn cơ sở với trên 661.000 đoàn viên, thuộc nhóm địa phương có số lượng đoàn viên lớn nhất cả nước. Quy mô quản lý tăng mạnh nhưng bộ máy được sắp xếp theo hướng tinh gọn, giảm đầu mối trung gian và số lượng cán bộ chuyên trách. Việc sắp xếp không làm gián đoạn hoạt động mà tạo điều kiện để Liên đoàn Lao động tỉnh trực tiếp chỉ đạo, hỗ trợ công đoàn cơ sở, rút ngắn thời gian xử lý công việc, nâng cao hiệu quả đại diện, chăm lo và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người lao động.
Là địa phương có gần 700.000 công nhân lao động, Bắc Ninh đặt ra yêu cầu tổ chức Công đoàn không chỉ thực hiện tốt chức năng đại diện mà còn là cầu nối giữa cấp ủy, chính quyền với người lao động, góp phần xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định, tạo môi trường thuận lợi thu hút đầu tư và phát triển kinh tế. Vì vậy, đổi mới tổ chức phải gắn với đổi mới phương thức hoạt động, hướng mạnh về cơ sở và lấy người lao động làm trung tâm phục vụ.
* Hướng mạnh về cơ sở, chăm lo tốt hơn cho người lao động
Sau sáp nhập, các cấp công đoàn thành lập mới 231 công đoàn cơ sở, kết nạp 67.390 đoàn viên, trong đó có 1.200 đoàn viên là người lao động nước ngoài. Đồng thời, 75 cuộc đối thoại, diễn đàn với hơn 20.000 đoàn viên, người lao động được tổ chức, tiếp nhận 975 ý kiến, kiến nghị để phản ánh tới doanh nghiệp và cơ quan chức năng xem xét, giải quyết. Các chương trình chăm lo tiếp tục được duy trì với hơn 16.400 suất quà, hơn 22.800 vé xe hỗ trợ công nhân về quê đón Tết; các chương trình "Tết Sum vầy", "Chợ Tết Công đoàn", "Chuyến xe Công đoàn", "Bữa cơm Công đoàn" được triển khai đồng bộ.
Riêng Tháng Công nhân năm 2026, chương trình "Gian hàng dành cho công nhân lao động" thu hút hơn 10.000 lượt đoàn viên tham gia; chương trình "Trao sức khỏe công nhân - Vì một Việt Nam khỏe mạnh" khám sức khỏe miễn phí cho 3.000 công nhân và lan tỏa để các doanh nghiệp tổ chức khám sức khỏe cho hơn 150.000 đoàn viên, người lao động.
Những kết quả này cho thấy việc tinh gọn đầu mối không chỉ nâng cao hiệu quả quản lý mà còn giúp các hoạt động chăm lo đến với người lao động nhanh hơn, thiết thực hơn.
Thực tế tại Công đoàn cơ sở Công ty Trách nhiệm hữu hạn New Wing Interconnect Technology (Bắc Giang) cho thấy hiệu quả của mô hình mới. Công đoàn cơ sở là một trong những công đoàn cơ sở lớn với gần 29.300 đoàn viên. Theo Chủ tịch Công đoàn Công ty Trần Thị Chi, sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp và sắp xếp tổ chức công đoàn, các chủ trương, hướng dẫn của Liên đoàn Lao động tỉnh được triển khai trực tiếp tới cơ sở, giúp rút ngắn thời gian xử lý công việc, giảm thủ tục trung gian và nâng cao tính chủ động của công đoàn doanh nghiệp.
Mô hình mới cũng tạo điều kiện kết nạp những đoàn viên là người lao động nước ngoài đầu tiên, mở rộng phạm vi đại diện của tổ chức Công đoàn. Cùng với đó, các nguồn lực hỗ trợ đoàn viên được chuyển đến cơ sở nhanh hơn; nhiều trường hợp công nhân gặp khó khăn, tai nạn lao động hoặc mắc bệnh hiểm nghèo được giải quyết kịp thời; kiến nghị của người lao động được tiếp nhận, xử lý nhanh hơn, góp phần củng cố niềm tin của đoàn viên đối với tổ chức Công đoàn.
Tuy nhiên, quá trình vận hành mô hình mới cũng đặt ra những yêu cầu mới khi số lượng công đoàn cơ sở tăng, phạm vi quản lý rộng hơn trong khi đội ngũ cán bộ chuyên trách giảm. Một số công đoàn cơ sở còn gặp khó khăn trong giai đoạn đầu thích nghi với đầu mối chỉ đạo mới; các đơn vị ở xa trung tâm cần thêm cơ chế hỗ trợ để tham gia hiệu quả các hoạt động chung.
Theo các đại biểu, tiếp tục hoàn thiện mô hình tổ chức, tăng cường tập huấn, đẩy mạnh chuyển đổi số và nâng cao năng lực cán bộ công đoàn cơ sở sẽ là những giải pháp quan trọng để phát huy hơn nữa hiệu quả của tổ chức Công đoàn trong mô hình chính quyền địa phương hai cấp, đáp ứng yêu cầu phát triển của Bắc Ninh trong giai đoạn mới./.
