Xét xử “nữ đại gia” Chu Thị Thành: Kiến nghị sửa đổi phương thức kiểm tra, giám sát sử dụng Quỹ Bình ổn giá xăng dầu
Viện Kiểm sát nhân dân Tối cao sẽ kiến nghị các cơ quan hữu quan sửa đổi phương thức kiểm tra, giám sát thực hiện trích lập, chi sử dụng Quỹ BOG để khắc phục, phòng ngừa vi phạm, tội phạm.
Sáng 2/11, Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội đã mở phiên tòa xét xử sơ thẩm Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty Cổ phần Tập đoàn Thiên Minh Đức (Công ty Thiên Minh Đức) Chu Thị Thành cùng 22 bị cáo trong vụ án “Tham ô tài sản; In phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ nộp ngân sách nhà nước và Trốn thuế” xảy ra tại Công ty Cổ phần Tập đoàn Thiên Minh Đức và các đơn vị có liên quan.
Hội đồng xét xử gồm 5 người: 2 thẩm phán và 3 hội thẩm nhân dân. Năm kiểm sát viên của Viện Kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội và Viện Kiểm sát nhân dân Tối cao (biệt phái về Viện Kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội) được phân công thực hành quyền công tố và kiểm sát xét xử tại phiên tòa.
*Hai bị cáo xin xử vắng mặt
Trong số 23 bị cáo, có 12 bị cáo thuộc Công ty Thiên Minh Đức gồm: Chu Thị Thành (sinh năm 1960, Chủ tịch Hội đồng quản trị), Nguyễn Thị Bích Liên (sinh năm 1979, Kế toán trưởng), Lê Thanh An (sinh năm 1968, Phó Tổng Giám đốc), Mai Anh Tuyên (sinh năm 1974, Phó Tổng Giám đốc), Chu Đức Mạnh (sinh năm 1980, Trưởng phòng Kinh doanh) bị Viện Kiểm sát nhân dân Tối cao truy tố về 2 tội: “Tham ô tài sản” (theo quy định tại Điều 353 - Bộ luật Hình sự), “Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước” (theo quy định tại Điều 203 - Bộ luật Hình sự).
Bị cáo Nguyễn Thị Thanh Hải (sinh năm 1989, nhân viên kế toán) bị truy tố về tội “Tham ô tài sản”.
Các bị cáo: Lê Thị Ngọc Lan (sinh năm 1980, Thủ quỹ); 2 nhân viên kế toán Phạm Thị Quỳnh Trang (sinh năm 1993), Dương Thị Thanh Hương (sinh năm 1983); 3 nhân viên Lê Khắc Duẩn (sinh năm 1992), Nguyễn Trường Sơn (sinh năm 1991) và Chu Việt Hùng (sinh năm 1986) bị truy tố về cùng tội “Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước”.
11 bị cáo còn lại gồm: Cao Bảo Ngọc (sinh năm 1983, Giám đốc Công ty Việt Trung) bị truy tố về 2 tội: “Tham ô tài sản” và “Trốn thuế” (theo quy định Điều 353 – Bộ luật Hình sự). Hà Ngọc Vinh (sinh năm 1986, nhân viên Công ty Cổ phần xăng dầu dầu khí Vũng Áng) bị truy tố về tội “Tham ô tài sản”. Chín bị cáo gồm Nguyễn Văn Công (sinh năm 1984, Giám đốc Công ty Hợp Mạnh), Mai Thị Kim (sinh năm 1980, Giám đốc Công ty Hoàng Kim), Trương Đình Hải (sinh năm 1977, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty Ngân Tín Chi nhánh Hà Nội), Phạm Đức Tiệp (sinh năm 1992, Giám đốc Công ty Ngân Tín Chi nhánh Hà Nội), Đỗ Thế Năng (sinh năm 1979, Giám đốc Công ty BMT), Lê Mai Tú (sinh năm 1988, Giám đốc Công ty Hải An Phát), Đào Đăng Khải (sinh năm 1969, Phó Giám đốc Công ty Hải Lộc), Lê Văn Đồng (sinh năm 1964, Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Giám đốc Hợp tác xã Bình Minh), Trần Quốc Lộc (sinh năm 1984, Giám đốc Công ty Duy Ngọc) cùng bị truy tố về tội “Trốn thuế”.
Tại phiên tòa, 2 bị cáo Trương Đình Hải (Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty Ngân Tín chi nhánh Hà Nội) và Đỗ Thế Năng (Giám đốc Công ty BMT) có đơn xin xét xử vắng mặt vì lý do sức khỏe. Đại diện theo ủy quyền của công ty này và luật sư của bị cáo Hải đều có mặt tại tòa.
Theo triệu tập của Tòa, đại diện Bộ Tài chính, Công ty cổ phần xăng dầu Vũng Áng có mặt. Còn Bộ Công Thương có văn bản xin xét xử vắng mặt.
Ông Chu Đức Hòa, chồng của bị cáo Chu Thị Thành cũng đến tòa theo triệu tập của Hội đồng xét xử. Trong khi đó, con trai bà Chu Thị Thành là Chu Đăng Khoa có đơn xin vắng mặt.
Trước sự vắng mặt của 2 bị cáo và người bị hại cùng nhiều người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan, đại diện Viện Kiểm sát cho rằng trước ngày diễn ra phiên tòa, bị cáo Hải và Năng đều có đơn xin được xét xử vắng mặt. Trong đơn, cả hai đều nêu lý do sức khỏe không đảm bảo, có xác nhận của cơ quan chức năng. Việc 2 bị cáo xin xét xử đều có lý do chính đáng. Quá trình điều tra, cơ quan công an đã lấy lời khai của các bị cáo này.
Đối với việc vắng mặt của phía Bộ Công Thương và những người liên quan, theo đại diện Viện Kiểm sát, do phiên tòa kéo dài trong nhiều ngày nên nếu cần, Hội đồng xét xử có thể tiếp tục triệu tập. Do vậy, Viện Kiểm sát đề nghị Hội đồng xét xử tiếp tục phiên tòa.
Sau khi hội ý, Hội đồng xét xử quyết định tiếp tục phiên tòa do xét thấy sự vắng mặt của các bị cáo, bị hại và người có quyền lợi liên quan không gây cản trở đối với việc xét xử, không ảnh hưởng đến quyền lợi của các bị cáo.
* Thiếu sót trong trích lập, chi sử dụng Quỹ Bình ổn giá
Theo cáo trạng của Viện Kiểm sát nhân dân Tối cao công bố tại phiên tòa, trong thời gian từ năm 2020 đến năm 2022, theo chỉ đạo của Chu Thị Thành, 3 bị cáo: Nguyễn Thị Bích Liên, Lê Thanh An, Nguyễn Thị Thanh Hải đã thực hiện hành vi giúp Chu Thị Thành tham ô chiếm đoạt từ Quỹ Bình ổn giá (Quỹ BOG) của Công ty Thiên Minh Đức số tiền gần 80 tỷ đồng. Ngoài ra, cũng theo chỉ đạo của Chu Thị Thành, bị cáo Liên, An và Lê Thị Ngọc Lan còn thực hiện hành vi xuất khống 153 hóa đơn giá trị gia tăng bán xăng dầu của Công ty Thiên Minh Đức để thu lợi bất chính hơn 20 tỷ đồng.
Liên quan đến vụ án này, Chu Đức Mạnh, Lê Khắc Duẩn, Dương Thị Thanh Hương bán xăng dầu tại kho Nghi Thiết không xuất hóa đơn, sau đó xuất khống 105 hóa đơn giá trị gia tăng để cân đối số liệu tồn sổ sách và giúp Chu Thị Thành thu lợi bất chính 6,2 tỷ đồng.
Còn Mai Anh Tuyên, Chu Việt Hùng, Nguyễn Trường Sơn, Phạm Thị Quỳnh Trang bị Viện Kiểm sát xác định đã bán xăng dầu tại kho Hoàng Huy không xuất hóa đơn, sau đó xuất khống 48 hóa đơn giá trị gia tăng để cân đối số liệu tồn sổ sách và giúp Chu Thị Thành thu lợi bất chính 14,3 tỷ đồng.
Hai bị cáo: Chu Đức Mạnh và Mai Anh Tuyên biết rõ việc bán hàng không xuất hóa đơn và bán hóa đơn khống tại kho Nghi Thiết, kho Hoàng Huy để chiếm đoạt tiền từ Quỹ BOG của Công ty Thiên Minh Đức nhưng Chu Đức Mạnh vẫn thực hiện hành vi giúp Chu Thị Thành và các đồng phạm khác chiếm đoạt hơn 17 tỷ đồng. Riêng Tuyên còn thực hiện hành vi giúp Chu Thị Thành và các đồng phạm khác chiếm đoạt số tiền gần 50 tỷ đồng.
Bản cáo trạng nêu rõ: Quá trình điều tra, truy tố vụ án, Viện Kiểm sát nhân dân Tối cao nhận thấy còn có sơ hở, thiếu sót trong một số văn bản quy phạm pháp luật, trong công tác quản lý Nhà nước về việc kiểm tra, giám sát việc trích lập, chi sử dụng Quỹ BOG của doanh nghiệp đầu mối kinh doanh xăng dầu. Đây là nguyên nhân, điều kiện dẫn đến hành vi phạm tội của các bị cáo thuộc Công ty Thiên Minh Đức. Trên cơ sở đó, Viện Kiểm sát nhân dân Tối cao sẽ kiến nghị các cơ quan hữu quan sửa đổi phương thức kiểm tra, giám sát thực hiện trích lập, chi sử dụng Quỹ BOG để khắc phục, phòng ngừa vi phạm, tội phạm; đảm bảo nguồn trích lập, chi sử dụng Quỹ cho mục tiêu tham gia điều tiết, hỗ trợ bình ổn giá bán xăng dầu trong nước.
Dự kiến, phiên tòa diễn ra trong 4 ngày./.
