Công đoàn cơ sở cần đồng hành để người lao động thấy rõ lợi ích của việc nâng cao kỹ năng, đồng thời bảo đảm những thay đổi về công nghệ đi cùng với cải thiện điều kiện làm việc và quyền lợi của người lao động.
Hiện các công đoàn cơ sở tại Hải Phòng có nhiều hoạt động tiêu biểu bảo vệ quyền lợi, lợi ích chính đáng của người lao động bằng những việc làm có thể đo đếm được.
Ông Nguyễn Quốc Việt, Chủ tịch Công đoàn Công ty TNHH Yazaki Hải Phòng Việt Nam cho biết, Công ty có 100% vốn đầu tư của Nhật Bản, với khoảng 5.000 lao động đang làm việc. Công đoàn công ty đang trở thành cầu nối giữa người lao động và chủ doanh nghiệp để cùng tạo dựng môi trường làm việc ổn định, hợp tác và phát triển giúp doanh nghiệp vận hành hiệu quả.
Theo ông Nguyễn Quốc Việt, để tổ chức công đoàn hoạt động hiệu quả trong giai đoạn hiện nay, nhất là trong việc thương lượng với chủ doanh nghiệp nhằm bảo vệ tốt quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao động, công đoàn cơ sở phải có dữ liệu đầy đủ, căn cứ chính sách rõ ràng và lập luận logic, thuyết phục.
Trước hết, dữ liệu phải phong phú và được cập nhật thường xuyên. Chẳng hạn, khi thương lượng về tiền lương, công đoàn không thể chỉ đưa ra một con số mong muốn mà phải có dữ liệu chứng minh mức đề xuất đó là chính đáng, phù hợp và cần thiết. Các chỉ số về giá tiêu dùng, lạm phát, tốc độ tăng trưởng, tình hình sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp và thu nhập của người lao động đều cần được cập nhật để làm cơ sở cho thương lượng. Dữ liệu càng chính xác, lập luận của công đoàn càng có sức thuyết phục.
Thứ hai, mọi đề xuất cần dựa trên căn cứ chính sách, pháp luật. Quyền đại diện, tham gia ý kiến và thương lượng của tổ chức đại diện người lao động tại cơ sở đã được pháp luật quy định. Vì vậy, công đoàn phải chủ động thực hiện đầy đủ quyền của mình, từ việc yêu cầu được tham gia thương lượng đến việc chuẩn bị nội dung, đưa ra đề xuất và bảo vệ những lợi ích chính đáng của người lao động. Nếu công đoàn không thực hiện quyền thương lượng của mình thì vai trò đại diện sẽ khó được phát huy đầy đủ.
Thứ ba, thương lượng phải có lý lẽ logic và hướng tới hài hòa lợi ích. Công đoàn không chỉ nói về những gì người lao động được hưởng mà phải chỉ ra doanh nghiệp nhận được gì từ chính sách đó. Một đề xuất về tiền lương, phúc lợi hay điều kiện làm việc nếu giúp người lao động ổn định cuộc sống, yên tâm làm việc, đồng thời giúp doanh nghiệp giữ chân lao động, ổn định sản xuất và nâng cao năng suất thì đó là lợi ích của cả hai bên.
Thực tế tại doanh nghiệp cho thấy, nhiều nội dung phúc lợi dành cho lao động nữ ban đầu không dễ được chấp thuận. Tuy nhiên, bằng việc đưa ra dữ liệu về tỷ lệ lao động nữ, phân tích tác động của chính sách đối với việc giữ chân người lao động và ổn định nhân lực, công đoàn có thể từng bước thuyết phục doanh nghiệp. Từ những thương lượng đó, doanh nghiệp có thể nâng mức hỗ trợ thời gian nghỉ dành cho lao động nữ cao hơn quy định, đồng thời có chính sách phù hợp hơn đối với lao động mang thai và người lao động cần chăm sóc sức khỏe. Những kết quả này cho thấy công đoàn không chỉ bảo vệ quyền lợi người lao động bằng kiến nghị, mà còn bằng dữ liệu, căn cứ và lập luận thuyết phục.
Công ty TNHH LG Electronics Việt Nam Hải Phòng (LG Electronics) là một trong những doanh nghiệp thuộc Tập đoàn LG, Hàn Quốc, chuyên sản xuất các sản phẩm điện tử, điện gia dụng, thiết bị ô tô. Hiện, LG Electronics có 3.200 lao động (trong đó gần 2.800 là đoàn viên công đoàn), thu nhập bình quân của lao động đạt 6,8 triệu đồng/người/tháng.
Bà Lương Thị Minh Thu, Chủ tịch Công đoàn Công ty LG Electronics Việt Nam Hải Phòng cho biết, trong bối cảnh khoa học, công nghệ liên tục thay đổi, công đoàn cơ sở có vai trò quan trọng trong việc khuyến khích người lao động chủ động học tập, nâng cao kỹ năng và tham gia sáng kiến, cải tiến kỹ thuật. Đây không chỉ là hoạt động góp phần nâng cao năng suất doanh nghiệp mà còn tạo cơ hội để người lao động nâng cao giá trị công việc và thu nhập.
Thực tế tại doanh nghiệp cho thấy, khi công nghệ thay đổi, người lao động có thể chuyển từ những công việc thủ công sang vận hành, giám sát và điều khiển hệ thống tự động. Công đoàn cơ sở cần đồng hành để người lao động thấy rõ lợi ích của việc nâng cao kỹ năng, đồng thời bảo đảm những thay đổi về công nghệ đi cùng với cải thiện điều kiện làm việc và quyền lợi của người lao động.
Đáng chú ý, công đoàn cơ sở có thể trực tiếp tổ chức các chương trình khuyến khích sáng kiến, cải tiến kỹ thuật. Tại doanh nghiệp, chương trình “Tháng sáng kiến” được triển khai với yêu cầu mỗi người lao động có ít nhất một sáng kiến. Các sáng kiến được tập hợp từ tổ công đoàn, qua các bước sàng lọc, đánh giá. Công đoàn cơ sở tham gia lựa chọn, hỗ trợ kinh phí đối với những sáng kiến được đưa vào vòng tiếp theo và phối hợp với doanh nghiệp trong đánh giá, khen thưởng. Cùng với đó, công đoàn tổ chức các cuộc thi kỹ năng nghề, tạo môi trường để người lao động rèn luyện và khẳng định tay nghề. Qua những hoạt động cụ thể này, công đoàn không chỉ tuyên truyền, vận động mà còn trực tiếp tạo cơ chế để sáng kiến của người lao động được phát hiện, hỗ trợ, đánh giá và ghi nhận, góp phần xây dựng quan hệ lao động hài hòa và thúc đẩy doanh nghiệp phát triển.
Cách làm của hai doanh nghiệp trên cũng là phương pháp công đoàn cơ sở tại Hải Phòng đang triển khai để bảo vệ quyền, lợi ích chính đáng của người lao động và hài hòa lợi ích giữa người lao động với chủ doanh nghiệp.
Theo ông Nguyễn Văn Quyết, Phó Chủ tịch Liên đoàn Lao động Hải Phòng, Hải Phòng đang phát triển mạnh về công nghiệp, cảng biển, logistics và thu hút đầu tư. Cùng với quá trình đó, đội ngũ công nhân ngày càng đông, đa dạng và giữ vai trò rất quan trọng đối với sự phát triển của thành phố. Đến giữa tháng 9/2026, Liên đoàn Lao động thành phố quản lý 3.218 công đoàn cơ sở với khoảng 652.000 đoàn viên. Quy mô đó đặt ra yêu cầu hoạt động chăm lo của tổ chức Công đoàn phải tiếp tục đổi mới. Tổ chức công đoàn không chỉ hỗ trợ khi đoàn viên đã gặp khó khăn, mà phải chủ động hơn, đi trước một bước, hướng vào những nhu cầu thiết thân và lâu dài của người lao động.
Thời gian qua, Công đoàn Hải Phòng đã từng bước triển khai theo hướng này. Trong 9 tháng của năm 2026, tổng kinh phí chăm lo cho đoàn viên, người lao động đạt trên 496 tỷ đồng. Riêng trong lĩnh vực sức khỏe và nâng cao chất lượng cuộc sống, các cấp công đoàn đã tổ chức khám mắt miễn phí cho trên 3.000 đoàn viên, người lao động; hỗ trợ 510 trường hợp phẫu thuật thay thủy tinh thể miễn phí với tổng giá trị 5,1 tỷ đồng; phát 7.500 thẻ bơi miễn phí cho đoàn viên, người lao động và con đoàn viên. Điều Liên đoàn Lao động Hải Phòng hướng tới không phải là có thêm thật nhiều hoạt động riêng lẻ, mà là từng bước hình thành một hệ thống phúc lợi ngày càng gần người lao động hơn, thuận tiện hơn và sát nhu cầu hơn.
Ông Nguyễn Văn Quyết cho biết, thời gian tới, Liên đoàn Lao động Hải Phòng tiếp tục là chỗ dựa vững chắc để hoạt động của công đoàn cơ sở hiệu quả, đồng thời triển khai một số nội dung trọng tâm, trong đó tập trung chuẩn hóa những mô hình hiệu quả, nhất là công cụ nắm bắt nhu cầu người lao động, quy trình tiếp nhận và phản hồi ý kiến, dữ liệu phục vụ đối thoại, thương lượng và tài liệu hướng dẫn ứng dụng công nghệ.
Công đoàn cơ sở cần chủ động lựa chọn những việc cụ thể để đổi mới, từ cách phân công trong Ban chấp hành, thiết lập kênh phản hồi nhanh, nâng cao chất lượng đối thoại, thương lượng đến số hóa các khâu còn thủ công. Liên đoàn Lao động thành phố tiếp tục hỗ trợ cơ sở về dữ liệu, pháp luật, kỹ năng đối thoại, đào tạo cán bộ và ứng dụng công nghệ, tạo điều kiện để cán bộ công đoàn mạnh dạn đổi mới, đáp ứng tốt hơn nhu cầu và bảo vệ quyền lợi thiết thực của đoàn viên, người lao động./.
