Giáo dục

Tuyển sinh 2026: Chọn ngành phù hợp quan trọng hơn chạy theo ngành “hot”

Liên quan đến xu hướng chọn ngành của thí sinh, nhiều ý kiến băn khoăn việc học sinh có xu hướng lựa chọn các tổ hợp thuộc khối khoa học xã hội để dễ đạt điểm cao hơn.

Ngày hội tư vấn tuyển sinh - hướng nghiệp năm 2026 do Bộ Giáo dục và Đào tạo cùng Báo Tuổi Trẻ tổ chức tại Trường Đại học Bách khoa, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh ngày 8/3 đã thu hút đông đảo học sinh và phụ huynh tham dự.

Chuyên gia trao đổi với thí sinh về định hướng chọn ngành. 
Ảnh: Thu Hoài - TTXVN

Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Văn Phúc nhấn mạnh ý nghĩa của chương trình như một hoạt động đồng hành quan trọng với học sinh trong nhiều năm qua, giúp các em có thêm thông tin và định hướng trước khi bước vào ngưỡng cửa đại học. Trong bối cảnh quy chế tuyển sinh đại học  năm 2026 có nhiều điểm mới, việc cung cấp thông tin đầy đủ, chính xác và kịp thời cho học sinh là rất quan trọng, góp phần giảm áp và giúp các em có cơ sở đưa ra quyết định đúng đắn.

Theo Thứ trưởng Nguyễn Văn Phúc, việc chọn ngành, chọn trường là bước ngoặt quan trọng có thể ảnh hưởng lâu dài đến tương lai mỗi học sinh. Điều quan trọng nhất không phải là chọn ngành nào cho đúng, mà là chọn con đường phù hợp với bản thân. Bởi, thành công không chỉ đến từ những ngành “hot” hay những trường đại học danh tiếng, mà còn đến từ đam mê, sự kiên trì và tinh thần học hỏi không ngừng. Vì vậy, một quyết định đúng không nhất thiết phải là quyết định hoàn hảo nhất, mà là quyết định phù hợp nhất với chính mình.

Thí sinh tìm hiểu thông tin về chương trình, ngành học trực tiếp tại các gian hàng của các trường. 
Ảnh: Thu Hoài - TTXVN

Thầy Nguyễn Phúc Viễn, Hiệu trưởng Trường Trung học phổ thông Chợ Gạo (tỉnh Đồng Tháp) cho biết, nhà trường đã tổ chức hơn 20 xe đưa đón học sinh, giáo viên và phụ huynh đến tham gia chương trình. Theo thầy, đây là cơ hội để học sinh tiếp cận thông tin tuyển sinh đầy đủ, đồng thời được gặp gỡ, trao đổi trực tiếp với đại diện các trường đại học và các chuyên gia tư vấn. Nhà trường cũng đặc biệt quan tâm đến một số điểm mới trong quy chế tuyển sinh năm nay như giới hạn số lượng nguyện vọng, quy định về điểm cộng và việc quy đổi điểm các chứng chỉ ngoại ngữ, từ đó có cơ sở tư vấn và định hướng cho học sinh lựa chọn phương án xét tuyển phù hợp.

Tại chương trình, nhiều học sinh đã đặt câu hỏi trực tiếp cho ban tư vấn tuyển sinh về những vấn đề đang quan tâm trong kỳ tuyển sinh năm nay. Em Thế Kiệt, học sinh Trường Trung học phổ thông Nguyễn Hiền (Thành phố Hồ Chí Minh) băn khoăn về những thay đổi trong quy chế tuyển sinh, đặc biệt là việc điều chỉnh cách quy đổi chứng chỉ ngoại ngữ và liệu sự thay đổi này có ảnh hưởng đến xu hướng điểm chuẩn của các trường đại học trong năm nay. Trong khi đó, em Thành Nhân, học sinh Trường Trung học phổ thông Hùng Vương (Thành phố Hồ Chí Minh), đặt câu hỏi về cách sắp xếp các nguyện vọng xét tuyển sao cho phù hợp với năng lực, đồng thời tăng cơ hội trúng tuyển vào ngành học mong muốn, khi số lượng nguyện vọng đăng ký năm nay có giới hạn.

Thí sinh tìm hiểu thông tin về chương trình, ngành học trực tiếp tại các gian hàng của các trường. 
Ảnh: Thu Hoài - TTXVN

Chia sẻ tại chương trình, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Anh Dũng, Phó Vụ trưởng Vụ Giáo dục Đại học, Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết, quy chế tuyển sinh năm nay có nhiều điểm đổi mới quan trọng nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho thí sinh và nâng cao chất lượng đầu vào của các cơ sở đào tạo. Trong đó, đáng chú ý là quy chế quy định nguồn tuyển sinh đại học ở tất cả các ngành, các phương thức tuyển sinh là những thí sinh đạt điểm tổng điểm ba môn thi tốt nghiệp Trung học phổ thông tương ứng tổ hợp xét tuyển từ 15 điểm trở lên. Bên cạnh đó, năm 2026 tiếp tục thực hiện quy định không chia tỷ lệ chỉ tiêu cho từng phương thức xét tuyển nhằm tránh tình trạng dồn chỉ tiêu cho xét tuyển học bạ.

Liên quan đến xu hướng chọn ngành của thí sinh, nhiều ý kiến băn khoăn việc học sinh có xu hướng lựa chọn các tổ hợp thuộc khối khoa học xã hội để dễ đạt điểm cao hơn. Tuy nhiên, theo ông Dũng, số liệu năm 2025 cho thấy tỷ lệ thí sinh lựa chọn và trúng tuyển vào các ngành thuộc lĩnh vực STEM đã tăng hơn 10% so với năm 2024.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Bùi Hoài Thắng, Trưởng phòng Đào tạo Trường Đại học Bách khoa, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh cho rằng, điểm chuẩn phụ thuộc vào phổ điểm thi và số lượng thí sinh đăng ký, do đó khó có thể dự báo xu hướng điểm chuẩn từ sớm. Về băn khoăn của thí sinh về điều chỉnh mức quy đổi chứng chỉ tiếng Anh của trường, ông Thắng cho biết, trước đây việc quy đổi chứng chỉ tiếng Anh nhằm khuyến khích thí sinh có năng lực ngoại ngữ tốt theo học các chương trình giảng dạy bằng tiếng Anh (hơn 60% chương trình đào tạo của trường). Tuy nhiên, khi chứng chỉ tiếng Anh quốc tế ngày càng phổ biến và mức IELTS 6.0 được xem là khá phổ biến, nhà trường đã điều chỉnh quy đổi điểm theo 5 mức, tính từ IELTS 6.0 trở lên thay vì từ 5.0 như trước.

Về cách thức sắp xếp nguyện vọng khi số lượng nguyện vọng bị giới hạn, Thạc sĩ Phùng Quán, chuyên gia tư vấn tuyển sinh Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, lưu ý thí sinh cần có chiến lược hợp lý khi đăng ký xét tuyển. Mặc dù thí sinh có thể đăng ký tối đa 15 nguyện vọng, nhưng theo kinh nghiệm của ông, khoảng 10 nguyện vọng là con số phù hợp. Quan trọng nhất là thí sinh cần xác định rõ sở thích và định hướng ngành học, đồng thời tìm hiểu kỹ môi trường đào tạo của từng trường, từng khoa cũng như cơ hội việc làm sau khi tốt nghiệp để đưa ra lựa chọn phù hợp./.

Lý Thu Hoài

Tin liên quan

Xem thêm