Nhiều mô hình về chuyển đổi số đã phát huy hiệu quả trong thực tiễn, góp phần nâng cao chất lượng công việc, tăng cường sự tương tác giữa Mặt trận với Nhân dân.
Từ rút ngắn thời gian xử lý công việc, minh bạch nguồn lực an sinh xã hội đến mở rộng các kênh tiếp nhận ý kiến, phản ánh của người dân, chuyển đổi số đang từng bước đổi mới phương thức hoạt động của hệ thống Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Nghệ An. Với 157 ý tưởng sáng kiến và 29 nhiệm vụ, giải pháp chuyển đổi số được tiếp nhận, nhiều mô hình đã phát huy hiệu quả trong thực tiễn, góp phần nâng cao chất lượng công việc, tăng cường sự tương tác giữa Mặt trận với Nhân dân.
Từ số hóa nghiệp vụ đến nâng cao hiệu quả công việc
Thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị và Kế hoạch số 31-KH/TU của Tỉnh ủy, hệ thống Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Nghệ An triển khai chuyển đổi số theo hướng thiết thực, lấy yêu cầu công việc và hiệu quả thực tế làm thước đo.
Thay vì đầu tư dàn trải, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Nghệ An chú trọng nhận diện những khâu còn thủ công, mất nhiều thời gian hoặc dễ phát sinh sai sót để ưu tiên số hóa. Các nền tảng do Trung ương xây dựng được sử dụng thống nhất nhằm tránh trùng lặp, bảo đảm tính đồng bộ dữ liệu; đồng thời, địa phương phát triển những công cụ phục vụ nghiệp vụ đặc thù, từng bước hình thành hệ sinh thái “Mặt trận số Nghệ An”.
Đáng chú ý, nhiều sáng kiến xuất phát từ chính cán bộ trực tiếp thực hiện nhiệm vụ. Với lợi thế am hiểu quy trình nghiệp vụ và có kiến thức tin học, họ có thể nhận diện những bất cập trong công việc hằng ngày, từ đó xây dựng công cụ phù hợp với nhu cầu thực tế, có khả năng áp dụng ngay.
Để bảo đảm các sáng kiến không dừng ở ý tưởng, Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh giao nhiệm vụ theo nguyên tắc “6 rõ”, xác định cụ thể sản phẩm đầu ra, yêu cầu minh chứng và theo dõi thông qua Bộ chỉ số đánh giá hiệu quả công việc. Kết quả chuyển đổi số được đưa vào tiêu chí đánh giá, xếp loại thi đua, khen thưởng, gắn với trách nhiệm của người đứng đầu.
Các sáng kiến được thẩm định về tính mới, tính khả thi, thử nghiệm và đánh giá hiệu quả trước khi chuẩn hóa, nhân rộng. Cùng với đó, mặt trận tỉnh chú trọng bố trí kinh phí, huy động nguồn lực xã hội hóa, tổ chức tập huấn về ứng dụng trí tuệ nhân tạo, an toàn thông tin và vận hành phần mềm. Hoạt động hỗ trợ kỹ thuật trực tuyến qua Zalo và đường dây nóng cũng được duy trì để kịp thời tháo gỡ khó khăn cho cơ sở.
Hiệu quả của chuyển đổi số thể hiện rõ trong những công việc vốn đòi hỏi nhiều thời gian và nhân lực. Tiêu biểu là phần mềm quản lý tập trung kho cứu trợ do Ban Tuyên giáo, Công tác xã hội xây dựng. Phần mềm liên thông dữ liệu từ tỉnh đến xã, số hóa quy trình tiếp nhận, điều phối và phân phối hàng cứu trợ. Nhờ đó, thời gian tổng hợp báo cáo giảm 90%, sai sót dữ liệu giảm 100%, góp phần nâng cao tính minh bạch và bảo đảm hàng cứu trợ được phân phối đúng đối tượng.
Trong công tác thi đua, hệ thống tổng hợp, chấm điểm dành cho 130 xã, phường thuộc 8 cụm thi đua đã rút ngắn thời gian tổng hợp từ 3 - 5 ngày xuống dưới 10 phút. Mô hình “Hội nghị không giấy”, quản lý đại biểu bằng mã QR giúp giảm 70 - 90% chi phí in ấn. Việc số hóa dữ liệu an sinh xã hội cấp xã cũng giúp giảm 70% thời gian xét duyệt hồ sơ, góp phần hạn chế nguy cơ trục lợi chính sách.
Trong lĩnh vực an sinh xã hội, các giải pháp số hóa dữ liệu hộ nghèo, hộ cận nghèo và đối tượng yếu thế góp phần nâng cao độ chính xác, rút ngắn thời gian xét duyệt. Trang thông tin số hóa nhà Đại đoàn kết công khai tiến độ, vị trí và kinh phí xây dựng từng căn nhà thông qua mã QR, tạo điều kiện để nhà hảo tâm theo dõi, giám sát việc sử dụng nguồn lực hỗ trợ...
Cũng trong quý III/2026, tỷ lệ văn bản phát hành điện tử trên Hệ thống điều hành tác nghiệp Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đạt 96%; chữ ký số công vụ được cấp cho 100% tổ chức và 95% cá nhân.
Những kết quả này cho thấy công nghệ có thể giải quyết trực tiếp các khâu tốn thời gian, đồng thời nâng cao chất lượng quản lý. Khi việc tổng hợp, thống kê và xử lý hồ sơ được thực hiện thuận lợi hơn, cán bộ có thêm điều kiện tập trung vào công tác vận động đi về cơ sở, nắm bắt tình hình và giải quyết những vấn đề phát sinh tại địa bàn.
Mở rộng kênh tương tác, lắng nghe tiếng nói Nhân dân
Một trong những hướng đi quan trọng của chuyển đổi số trong hệ thống Mặt trận Nghệ An là mở rộng các kênh tương tác với Nhân dân. Đến ngày 30/9/2026, toàn bộ 130/130 Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam xã, phường đã có trang thông tin trên Facebook và tài khoản Zalo Official Account phục vụ tuyên truyền, trao đổi thông tin. Thực hiện Công văn số 1028/MTTQ-BTT ngày 20/7/2026, đã có 1.868/2.026 Ban Công tác Mặt trận ở thôn, bản, tổ dân phố xây dựng trang thông tin theo bộ nhận diện thống nhất.
Kết hợp với Mini App “Mặt trận số Nghệ An” phục vụ điều hành trong hệ thống, các kênh thông tin này góp phần đưa hoạt động của Mặt trận đến gần khu dân cư hơn, đồng thời tạo điều kiện để người dân gửi phản ánh, kiến nghị thuận tiện. Việc tiếp nhận thông tin qua môi trường số cũng mở rộng khả năng tương tác đối với những người đi làm ăn xa, không có điều kiện tham gia thường xuyên các cuộc họp tại địa phương.
Theo ông Nguyễn Đình Hùng, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Nghệ An: Phong trào chuyển đổi số không chỉ tập trung ở khu vực đô thị mà còn lan tỏa đến nhiều địa bàn nông thôn, miền núi. Mỗi địa phương lựa chọn cách làm phù hợp với đặc điểm địa bàn và nhu cầu của người dân. Các sáng kiến tại cơ sở tập trung vào ba nhóm chính: công khai, minh bạch nguồn lực an sinh xã hội; mở rộng kênh tiếp nhận, xử lý và phản hồi ý kiến của người dân; phổ cập kỹ năng số để hỗ trợ người dân tiếp cận dịch vụ công trực tuyến, nhận diện và phòng tránh lừa đảo trên không gian mạng.
Tại xã Anh Sơn, chị Nguyễn Thị Thắm, chuyên viên cơ quan Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam xã, xây dựng Trang thông tin số hóa nhà “Đại đoàn kết” nhằm theo dõi, cập nhật và công khai toàn bộ quá trình vận động, hỗ trợ, xây dựng, bàn giao nhà ở cho các hộ gia đình có hoàn cảnh khó khăn.
Theo chị Nguyễn Thị Thắm, thông qua trang thông tin, các tổ chức, cá nhân và người dân có thể theo dõi tiến độ từng công trình từ khi khảo sát, khởi công đến khi hoàn thành; đồng thời cập nhật các khoản tiền hỗ trợ. Đây cũng là kênh để Nhân dân trực tiếp giám sát quá trình triển khai, góp phần bảo đảm nguồn lực được sử dụng đúng mục đích, công khai và hiệu quả.
Trong khi đó, tại xã Mậu Thạch, sáng kiến “Lắng nghe để hành động - hành động để phục vụ - số hóa đến người dân” thiết lập kênh tương tác trực tuyến 24/7. Quy trình xử lý thông tin được chuẩn hóa thành bốn bước: tiếp nhận, phân loại, chuyển cơ quan có thẩm quyền và phản hồi công khai. Cách làm này giúp duy trì việc tiếp nhận ý kiến liên tục, thay vì chủ yếu dựa vào các cuộc họp định kỳ; người dân đi làm ăn xa vẫn có thể gửi phản ánh mà không bị giới hạn bởi khoảng cách.
Thời gian tới, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Nghệ An tập trung thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm như hoàn thành Kế hoạch hành động 100 ngày xử lý các điểm nghẽn chuyển đổi số trước ngày 30/11/2026; hoàn thiện Hệ thống thông tin báo cáo, cập nhật dữ liệu của 130 xã, phường và 2.026 Ban Công tác Mặt trận lên Cổng Mặt trận số 24/7. Mặt trận tỉnh cũng xây dựng cẩm nang, nhân rộng các sáng kiến chuyển đổi số hiệu quả trong lĩnh vực an sinh xã hội, tiếp nhận ý kiến người dân, quản lý cứu trợ và đánh giá thi đua. Đồng thời, chú trọng nâng cao năng lực công nghệ cho cán bộ Mặt trận, đẩy mạnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo, bảo đảm an toàn thông tin và triển khai phong trào “Bình dân học vụ số”, ưu tiên người dân vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Bên cạnh đó, mặt trận tăng cường ứng dụng công nghệ trong giám sát, phản biện xã hội, khảo sát mức độ hài lòng của người dân và theo dõi việc giải quyết thủ tục hành chính, kiến nghị của Nhân dân./.
