Giáo dục

Đào tạo giáo viên phải tích hợp AI, tăng yêu cầu thực hành sư phạm

Sinh viên sư phạm phải được trang bị kỹ năng lựa chọn, sử dụng và kiểm chứng kết quả do AI tạo ra trong thiết kế học liệu, tổ chức dạy học và kiểm tra, đánh giá.

Việc ứng dụng công nghệ phải bảo đảm các nguyên tắc đạo đức, an toàn, tôn trọng quyền riêng tư và bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), bao gồm AI tạo sinh phải được tích hợp xuyên suốt chương trình đào tạo giáo viên, gắn với thực hành sư phạm số. Đồng thời, các chương trình đào tạo phải dành tối thiểu 12 tín chỉ cho hoạt động rèn luyện nghiệp vụ, thực hành và thực tập sư phạm, nhằm nâng cao năng lực nghề nghiệp của sinh viên trước khi tốt nghiệp.

Đây là những yêu cầu đáng chú ý tại Chuẩn chương trình đào tạo trình độ đại học nhóm ngành Đào tạo giáo viên, được Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành theo Quyết định số 3198/QĐ-BGDĐT ngày 4/11.

Theo Chuẩn mới, các cơ sở đào tạo giáo viên phải xác định rõ năng lực số sinh viên cần đạt đối với từng chương trình, trên cơ sở tham chiếu Khung năng lực số cho người học do Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành. Chuẩn đầu ra về năng lực số phải phù hợp với đặc thù ngành học, được cụ thể hóa bằng phương thức đánh giá và công khai trong chương trình đào tạo.

Đáng chú ý, sinh viên sư phạm phải được trang bị kỹ năng lựa chọn, sử dụng và kiểm chứng kết quả do AI tạo ra trong thiết kế học liệu, tổ chức dạy học và kiểm tra, đánh giá. Việc ứng dụng công nghệ phải bảo đảm các nguyên tắc đạo đức, an toàn, tôn trọng quyền riêng tư và bảo vệ dữ liệu cá nhân. Người dạy có trách nhiệm kiểm chứng kết quả do AI tạo ra trước khi sử dụng trong những quyết định giáo dục ảnh hưởng đến người học.

Cùng với năng lực số, Chuẩn mới quy định cụ thể yêu cầu về ngoại ngữ. Sinh viên sư phạm khi tốt nghiệp phải đạt tối thiểu bậc 3 theo Khung năng lực ngoại ngữ dùng cho Việt Nam, trừ trường hợp chương trình đào tạo có yêu cầu cao hơn. Riêng sinh viên ngành Sư phạm tiếng nước ngoài phải đạt tối thiểu bậc 5 đối với ngoại ngữ chính và bậc 3 đối với ngoại ngữ phụ.

Chuẩn đầu ra của chương trình cũng phải được cụ thể hóa thành những chỉ báo có thể quan sát, đo lường và đánh giá, bao gồm phẩm chất, năng lực chung, năng lực sư phạm và năng lực chuyên môn. Sinh viên sau khi tốt nghiệp phải có khả năng làm việc độc lập, sáng tạo, giải quyết các vấn đề thực tiễn, tiếp tục phát triển nghề nghiệp và học tập suốt đời.

Về cấu trúc chương trình, thời gian đào tạo chuẩn là 4 năm, với khối lượng tối thiểu 125 tín chỉ, chưa bao gồm các học phần giáo dục thể chất và giáo dục quốc phòng - an ninh. Trong đó, thành phần nghiệp vụ sư phạm phải có ít nhất 30 tín chỉ; tối thiểu 12 tín chỉ dành cho rèn luyện nghiệp vụ, thực hành và thực tập sư phạm. Riêng hoạt động thực hành, thực tập tại các cơ sở giáo dục phải chiếm ít nhất 8 tín chỉ.

Hoạt động rèn luyện nghề nghiệp được tổ chức theo lộ trình, bắt đầu bằng trải nghiệm môi trường giáo dục, tập dạy trong lớp học và môi trường số, tiếp đến là thực tập từng phần và thực tập toàn diện. Các cơ sở đào tạo phải có cơ sở thực hành sư phạm hoặc thỏa thuận hợp tác với các cơ sở giáo dục phù hợp, đồng thời phối hợp chặt chẽ giữa giảng viên sư phạm và giáo viên hướng dẫn tại nơi thực tập.

Bên cạnh yêu cầu đối với người học, Chuẩn mới cũng nâng yêu cầu về trình độ và năng lực chuyên môn của đội ngũ giảng viên. Theo đó, giảng viên toàn thời gian có trình độ tiến sĩ phải trực tiếp đảm nhiệm ít nhất 60% tổng khối lượng học tập thuộc khối kiến thức cơ sở ngành, kiến thức ngành và kiến thức chuyên sâu.

Đối với thành phần nghiệp vụ sư phạm, ít nhất 50% số giảng viên trực tiếp giảng dạy phải có trình độ tiến sĩ, chuyên môn phù hợp với học phần được phân công.

Mỗi chương trình đào tạo phải có ít nhất 5 giảng viên cơ hữu hoặc đồng cơ hữu trình độ tiến sĩ, chuyên môn phù hợp tham gia chủ trì giảng dạy, trong đó tối thiểu 2 người có chuyên môn về khoa học giáo dục. Sau 3 năm kể từ ngày ban hành Chuẩn, số giảng viên cơ hữu, đồng cơ hữu có trình độ tiến sĩ tham gia chủ trì giảng dạy phải đạt ít nhất 7 người.

Đồng thời, mỗi chương trình phải có ít nhất một giảng viên cơ hữu trình độ tiến sĩ thuộc ngành phù hợp, có tối thiểu 5 năm kinh nghiệm quản lý đào tạo hoặc giảng dạy đại học, chịu trách nhiệm chủ trì xây dựng và tổ chức thực hiện chương trình.

Bộ Giáo dục và Đào tạo quy định, các chương trình đào tạo được ban hành sau thời điểm Quyết định có hiệu lực phải đáp ứng đầy đủ các yêu cầu của Chuẩn. Đối với những chương trình đã ban hành trước đó, các cơ sở đào tạo giáo viên phải rà soát, cập nhật để đáp ứng các tiêu chí trong thời hạn 24 tháng kể từ ngày Quyết định có hiệu lực.

Việc ban hành Chuẩn nhằm cụ thể hóa yêu cầu chuẩn hóa chương trình, chuẩn đầu ra đào tạo giáo viên theo kết luận của Phó Thủ tướng Chính phủ tại Thông báo số 500/TB-VPCP ngày 25/9/2026; đồng thời triển khai định hướng nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo theo Nghị quyết số 71-NQ/TW và yêu cầu chuyển đổi số theo Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị./.

PV

Tin liên quan

Xem thêm