Lấy dữ liệu làm nền tảng, công nghệ số làm động lực phát triển báo chí Công an nhân dân
Hội thảo chuyên đề “Dữ liệu và công nghệ số: Nền tảng an toàn cho báo chí Công an nhân dân” hướng tới xây dựng nền báo chí Công an nhân dân hiện đại, chuyên nghiệp.
Ngày 23/10, Cục Truyền thông Công an nhân dân tổ chức Hội thảo chuyên đề “Dữ liệu và công nghệ số: Nền tảng an toàn cho báo chí Công an nhân dân”. Đây là sự kiện nằm trong khuôn khổ Liên hoan Truyền hình, Phát thanh, Điện ảnh Công an nhân dân lần thứ XV - năm 2026.
Với thông điệp “Lấy dữ liệu làm nền tảng, công nghệ số làm động lực, an toàn làm điều kiện tiên quyết và chất lượng thông tin, niềm tin của nhân dân làm thước đo hiệu quả”, hội thảo góp phần thúc đẩy trao đổi tri thức, kết nối nguồn lực công nghệ và lan tỏa những định hướng đổi mới, hướng tới xây dựng nền báo chí Công an nhân dân hiện đại, chuyên nghiệp, nhân văn, làm chủ công nghệ và bảo đảm an toàn trong mọi hoạt động.
Phát biểu khai mạc hội thảo, Trung tướng Đỗ Triệu Phong, Cục trưởng Cục Truyền thông Công an nhân dân, Trưởng Ban Tổ chức Liên hoan Truyền hình, Phát thanh, Điện ảnh Công an nhân dân lần thứ XV nhấn mạnh, hội thảo là hoạt động chuyên môn có ý nghĩa thiết thực, tạo diễn đàn trao đổi giữa các cơ quan báo chí, nhà khoa học, chuyên gia công nghệ và đội ngũ những người làm công tác truyền thông trong lực lượng Công an nhân dân về những cơ hội, thách thức đặt ra trong quá trình chuyển đổi số báo chí. Đồng thời tại hội thảo, các đại biểu đề xuất giải pháp khai thác hiệu quả nguồn lực dữ liệu, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), bảo đảm an toàn thông tin và nâng cao năng lực phòng ngừa, ứng phó với các nguy cơ trên không gian mạng.
Trong bối cảnh các cơ quan báo chí ngày càng tích lũy khối lượng lớn dữ liệu hình ảnh, âm thanh, video và tư liệu nghiệp vụ, yêu cầu đặt ra không chỉ là số hóa, lưu trữ mà còn phải tổ chức, quản trị và khai thác hiệu quả nguồn tài nguyên này. Dữ liệu đã trở thành nguồn lực chiến lược, công nghệ số đang thay đổi cách sản xuất, phân phối và tiếp nhận thông tin và trí tuệ nhân tạo mở ra nhiều cơ hội mới cho báo chí, truyền thông. Công nghệ giúp thông tin đến với công chúng nhanh hơn, hỗ trợ phân tích dữ liệu và nâng cao chất lượng tác phẩm. Tuy nhiên tin giả, hình ảnh giả mạo, dữ liệu bị đánh cắp hay hệ thống bị tấn công cũng có thể gây hậu quả nghiêm trọng, ảnh hưởng đến uy tín cơ quan báo chí, quyền lợi của tổ chức, cá nhân, thậm chí tác động đến an ninh quốc gia và trật tự an toàn xã hội.
Báo chí hôm nay không chỉ cạnh tranh về tốc độ mà còn phải khẳng định độ tin cậy, năng lực phân tích và trách nhiệm xã hội. Với báo chí Công an nhân dân, mỗi thông tin còn góp phần định hướng nhận thức, củng cố niềm tin của nhân dân, lan tỏa hình ảnh người chiến sĩ công an và phục vụ nhiệm vụ bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự an toàn xã hội. Thông điệp cốt lõi mà hội thảo cần hướng tới là: Muốn báo chí Công an nhân dân phát triển hiện đại, phải lấy dữ liệu làm nền tảng, công nghệ số làm động lực, an toàn làm điều kiện tiên quyết và chất lượng thông tin, niềm tin của nhân dân làm thước đo hiệu quả.
Báo chí Công an nhân dân có sứ mệnh đặc thù, gắn chặt với nhiệm vụ chính trị của lực lượng Công an, công tác bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự an toàn xã hội và xây dựng lực lượng Công an nhân dân trong sạch, vững mạnh, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại. Trong không gian số, vai trò ấy càng cần được phát huy mạnh mẽ. Khi thông tin sai lệch, tin giả, nội dung xuyên tạc và các sản phẩm giả mạo bằng công nghệ có thể lan truyền với tốc độ lớn, báo chí Công an nhân dân phải chủ động hơn trong cung cấp thông tin xác thực, phản ứng kịp thời trước những vấn đề dư luận quan tâm; góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng, củng cố niềm tin xã hội và giữ vững ổn định về an ninh trật tự. Dù ở định dạng nào, trên nền tảng nào, điều không thể thay đổi là tính chính xác, nhân văn, chiến đấu và trách nhiệm chính trị của báo chí Công an nhân dân.
Tại hội thảo, các đại biểu, chuyên gia với góc nhìn chuyên sâu về trí tuệ nhân tạo, an ninh mạng và phòng, chống lừa đảo trực tuyến đã làm rõ những vấn đề cấp thiết trong tiến trình xây dựng nền báo chí số hiện đại, chuyên nghiệp và an toàn.
Thạc sĩ Đặng Tuấn Tiến, Viện trưởng Viện Khoa học Quản trị nhân lực và Ứng dụng trí tuệ nhân tạo (IHRAI) đã trình bày tham luận về ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quản trị, bóc tách và tìm kiếm ngữ nghĩa kho tư liệu truyền hình Công an nhân dân. Những giải pháp như chuyển lời nói thành văn bản, làm giàu thông tin mô tả (metadata), xây dựng bộ từ điển ngữ nghĩa và tìm kiếm theo nội dung được kỳ vọng sẽ hỗ trợ phóng viên, biên tập viên rút ngắn thời gian tìm kiếm, khai thác sâu hơn giá trị của tư liệu, nâng cao hiệu quả sản xuất các tác phẩm báo chí. Tuy nhiên, ứng dụng AI trong môi trường báo chí, đặc biệt là báo chí Công an nhân dân cần được đặt trong khuôn khổ quản trị dữ liệu chặt chẽ, có cơ chế kiểm soát và xác thực. Công nghệ có thể hỗ trợ xử lý nhanh nhưng không thể thay thế tư liệu gốc, quy trình nghiệp vụ và trách nhiệm của người làm báo đối với tính chính xác của thông tin.
Phân tích chủ đề “Báo động tin giả và giải pháp chống deepfake mạo danh”, ông Ngô Minh Hiếu (người sáng lập và Giám đốc điều hành Công ty Trách nhiệm hữu hạn doanh nghiệp xã hội Chống Lừa Đảo) đã cung cấp góc nhìn về sự tiến hóa của các hình thức lừa đảo trực tuyến, dấu hiệu nhận biết nội dung giả mạo và phương pháp xác minh tư liệu. Trong đó, quy trình xác minh được tiếp cận qua ba bước: Kiểm tra siêu dữ liệu của tệp, phân tích các dấu hiệu bất thường do AI tạo ra và truy vết nguồn gốc hình ảnh, video. Các công cụ kỹ thuật có thể hỗ trợ nhận diện nguy cơ nhưng không phải lúc nào cũng đưa ra kết luận tuyệt đối. Việc kiểm chứng chéo, tìm kiếm nguồn gốc, đối chiếu thông tin từ các nguồn độc lập và xác minh trực tiếp vẫn giữ vai trò quan trọng trong quy trình tác nghiệp báo chí.
Từ góc nhìn chuyên gia an toàn thông tin, ông Nguyễn Minh Đức, người sáng lập và Giám đốc điều hành Công ty Cổ phần An toàn thông tin CyRadar tập trung phân tích những thách thức và giải pháp bảo đảm an ninh mạng cho hạ tầng truyền hình số. Theo đó, các nguy cơ có thể diễn ra trên toàn bộ chuỗi tác nghiệp, từ thiết bị ghi hình tại hiện trường, kho lưu trữ tư liệu, hệ thống dựng phim đến nền tảng xuất bản, truyền dẫn và phân phối nội dung trên môi trường số.
Các giải pháp được đề cập hướng tới phòng thủ chủ động, phân vùng và kiểm soát truy cập mạng, bảo vệ tài khoản, giám sát phát hiện sớm nguy cơ, sao lưu dữ liệu an toàn và xây dựng phương án dự phòng khi xảy ra sự cố; qua đó, góp phần nâng cao khả năng bảo vệ tài sản số, duy trì hoạt động liên tục và bảo đảm an toàn cho hệ thống thông tin của các cơ quan báo chí./.
