Song song với việc trang bị kiến thức, việc rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh ngày càng được các cơ sở giáo dục tại Ninh Bình quan tâm.
Hoạt động này được triển khai tại những buổi sinh hoạt dưới cờ với nội dung và hình thức phù hợp lứa tuổi, lồng ghép trong hoạt động học tập, giúp học sinh tự tin và thích ứng tốt hơn với cuộc sống.
* Tạo môi trường an toàn cho học sinh
Tại Trường Mầm non Chu Văn An, (phường Kim Bảng), tiết học ngoại khóa về “Nhận biết tín hiệu đèn giao thông” của các em lớp A5 được các cô giáo lồng ghép vào buổi sinh hoạt trải nghiệm thực tế. Thông qua mô hình trực quan và các trò chơi tình huống, trẻ được làm quen với màu sắc và thực hành luật giao thông. Các cô giáo thông qua trò chơi, lồng ghép vào đó là tiểu phẩm tình huống thực tế giúp các em rút ra bài học kinh nghiệm.
Cô giáo Nguyễn Thị Thu Huyền - Trường Mầm non Chu Văn An cho biết, thông qua chương trình, các cô giáo giúp trẻ hình thành thói quen, phản xạ phù hợp trong các tình huống quen thuộc hằng ngày. Với hình thức tiếp cận sinh động, học sinh cuốn hút vào nội dung buổi nói chuyện và dễ dàng ghi nhớ các nội dung quy định liên quan
Ở mỗi cấp học, việc rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh được xây dựng phù hợp với lứa tuổi. Ở bậc mầm non tập trung vào kỹ năng tự phục vụ, nhận biết an toàn; còn ở bậc học cao hơn, học sinh được phát triển kỹ năng giao tiếp, làm việc nhóm và sử dụng công nghệ. Các em cũng được trang bị kỹ năng sử dụng mạng an toàn, biết bảo vệ thông tin cá nhân và phòng tránh những rủi ro trên không gian mạng.
Tại Trường Tiểu học Nguyễn Thị Minh Khai, phường Phủ Lý tổ chức sinh hoạt ngoại khóa với chủ đề “Kỹ năng giao tiếp ứng xử xây dựng tình bạn đẹp, sử dụng mạng internet an toàn”. Trong không khí sôi nổi, học sinh tự tin thể hiện suy nghĩ của bản thân, cùng tìm hiểu kiến thức, trả lời câu hỏi, chơi trò chơi, lồng ghép vào đó là tiểu phẩm tình huống thực tế. Các nhà trường còn tổ chức tham quan, ngoại khóa, sinh hoạt tập thể, thông qua các trò chơi, tình huống thực tế để học sinh rèn luyện khả năng xử lý vấn đề, giao tiếp và hợp tác, giúp ghi nhớ, hình thành thói quen, vận dụng hiệu quả vào cuộc sống hằng ngày.
Em Vũ Hà Vân, lớp 5B, Trường Tiểu học Nguyễn Thị Minh Khai hào hứng chia sẻ: Em thấy buổi học ngoại khóa rất bổ ích, chúng em được vui chơi, tìm hiểu kiến thức, tự tin giao tiếp, nhất là cách ứng xử, xử lý những tình huống với bạn bè để giữ tình bạn. Chúng em được thầy cô hướng dẫn cách dùng mạng internet an toàn.
Cô Lê Thị An Bình, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Nguyễn Thị Minh Khai nêu rõ, Ban giám hiệu nhà trường đã tổ chức nhiều chuyên đề kỹ năng cần thiết cho học sinh, qua đó lựa chọn các kỹ năng thiết thực, phù hợp lứa tuổi, xuất phát từ những tình huống thực tế mà học sinh thường gặp trong đời sống hằng ngày. Các hoạt động được triển khai linh hoạt, tích hợp trong giờ học chính khóa, sinh hoạt dưới cờ, hoạt động trải nghiệm, câu lạc bộ và các buổi ngoại khóa với hình thức sân khấu hóa, trò chơi, tình huống thực hành. Việc giáo dục thường xuyên giúp các em có kỹ năng tự bảo vệ, có nhiều hình thức tuyên truyền, phối hợp với cha mẹ học sinh giáo dục con em bằng việc làm cụ thể.
* Xây dựng môi trường học đường an toàn, thân thiện
Theo Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Ninh Bình, kỹ năng sống được giáo dục cho trẻ từ rất sớm ngay từ môi trường gia đình, tiếp tục ở nhà trường thông qua các môn học, hoạt động giáo dục, trải nghiệm, trong môi trường xã hội với các nội dung, hình thức phong phú. Sở đã tạo điều kiện, khuyến khích các trường học lồng ghép chương trình học về kỹ năng sống vào môn học đạo đức, giáo dục công dân nhằm giúp trẻ xây dựng hành vi lành mạnh, thay đổi thói quen tiêu cực, giúp các em có thái độ, kiến thức, kỹ năng thích hợp với thực tế xã hội.
Cô Nguyễn Thúy Hường, Trưởng phòng Tiểu học, Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Ninh Bình thông tin, việc giáo dục kỹ năng sống an toàn không chỉ dừng lại ở việc trang bị kiến thức phòng ngừa rủi ro mà còn là giải pháp trọng tâm để rèn cho học sinh thói quen ứng xử tích cực trong mọi tình huống. Khi được hướng dẫn thường xuyên, các em biết cách tự bảo vệ mình, biết chia sẻ và hỗ trợ bạn bè khi cần. Những hành vi đúng đắn ấy dần trở thành lối sống, góp phần lan tỏa tinh thần sống lành mạnh, văn minh trong cộng đồng học đường và cả xã hội.
Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Ninh Bình đã tham mưu UBND trình HĐND tỉnh phê duyệt và ban hành quy định về nội dung chi, định mức chi đối với dịch vụ hoạt động giáo dục kỹ năng sống, hoạt động giáo dục ngoài giờ chính khóa; tham mưu UBND cấp tỉnh chỉ đạo các đơn vị liên quan trong việc quản lý hoạt động giáo dục kỹ năng sống và hoạt động giáo dục ngoài giờ chính khóa theo đúng quy định...
Bà Nguyễn Thị Minh Nguyệt, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Ninh Bình cho rằng, để nâng cao năng lực tổ chức hoạt động và trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cho giáo viên, báo cáo viên, huấn luyện viên khi tham gia hoạt động giáo dục kỹ năng sống, Sở chỉ đạo tăng cường giảng dạy bổ trợ, nâng cao cho học sinh các kỹ năng đã được quy định tại Chương trình giáo dục phổ thông 2018, chú trọng giảng dạy lý thuyết gắn với thực hành, rèn luyện kỹ năng sống. Các bên liên quan có giải pháp phù hợp để nâng cao năng lực tổ chức hoạt động và trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cho giáo viên, báo cáo viên, huấn luyện viên khi tham gia hoạt động giáo dục kỹ năng sống, hoạt động giáo dục ngoài giờ chính khoá ở trong trường học.
Việc trang bị kỹ năng sống an toàn cho học sinh đã và đang trở thành một nhiệm vụ trọng tâm của ngành giáo dục. Từ những bài học nhỏ trong lớp học, kỹ năng sống được hình thành và bồi đắp từng ngày. Các em dần biết cách ứng xử, tự bảo vệ bản thân và thích nghi với môi trường xung quanh, là hành trang quan trọng, giúp các em sống an toàn và tự tin trưởng thành./.
