Trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, công nghệ sinh học, năng lượng, robot và công nghệ xanh đang trở thành những lĩnh vực ưu tiên trong hợp tác quốc tế của Đại học Quốc gia Hà Nội.

Đại học Quốc gia Hà Nội làm việc với các đối tác quốc tế. 

Ảnh: PV

Nhằm triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, Đại học Quốc gia Hà Nội đang đẩy mạnh kết nối với các đối tác quốc tế, hướng tới hình thành những chương trình nghiên cứu, đào tạo và chuyển giao công nghệ cụ thể, đồng thời phát huy Hòa Lạc thành không gian nghiên cứu, thử nghiệm và ứng dụng các công nghệ mới.

*Hợp tác có trọng tâm, hướng tới sản phẩm cụ thể

Đại học Quốc gia Hà Nội và Đại học Adelaide (Australia) vừa ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác, tiếp tục phát triển quan hệ đối tác được thiết lập từ năm 2009, đồng thời thống nhất đưa hợp tác sang giai đoạn mới theo hướng tập trung vào những lĩnh vực công nghệ chiến lược.

Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội Bùi Thế Duy đánh giá cao quan hệ hợp tác giữa hai đại học trong gần hai thập kỷ qua, đặc biệt là những kết nối về đào tạo, nghiên cứu khoa học thông qua Trường Đại học Khoa học Tự nhiên.

Theo ông Bùi Thế Duy, giai đoạn hợp tác mới cần vượt ra khỏi các thỏa thuận, trao đổi định hướng để được cụ thể hóa bằng những chương trình, dự án có sản phẩm và kết quả rõ ràng. Hai bên cần lựa chọn một số lĩnh vực ưu tiên, phát huy thế mạnh bổ trợ lẫn nhau, đồng thời gắn nghiên cứu với nhu cầu phát triển của Việt Nam và các bài toán thực tiễn.

Công nghệ sinh học, trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, công nghệ số, năng lượng và phát triển bền vững được xác định là những lĩnh vực có nhiều dư địa hợp tác.

Một trong những đề xuất đáng chú ý là Đại học Adelaide tham gia Mạng lưới Trung tâm Đào tạo và Nghiên cứu Xuất sắc về Công nghệ sinh học phục vụ ứng dụng công nghiệp mà Đại học Quốc gia Hà Nội đang triển khai.

Hai bên cũng trao đổi khả năng phối hợp nghiên cứu công nghệ chế biến, nâng cao giá trị nông sản xuất khẩu; quản lý tài nguyên nước và thích ứng với biến đổi khí hậu, đặc biệt tại Đồng bằng sông Cửu Long.

Trong lĩnh vực công nghệ cao, Đại học Quốc gia Hà Nội đề xuất tăng cường kết nối các nhóm nghiên cứu về thiết kế vi mạch, vật liệu, công nghệ lượng tử, trí tuệ nhân tạo và robot. Sự tham gia của Viện Học máy Úc được kỳ vọng tạo thêm cơ hội nghiên cứu chung, đồng hướng dẫn nghiên cứu sinh và phát triển các ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong những lĩnh vực ưu tiên như y tế, tự động hóa.

Đáng chú ý, Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội đề xuất phát triển khuôn viên Hòa Lạc thành một “phòng thí nghiệm sống” (Living Lab), nơi nhà khoa học, sinh viên và doanh nghiệp hai bên có thể cùng nghiên cứu, thử nghiệm các giải pháp về năng lượng sạch, giao thông thông minh, xử lý nước và quản lý đô thị.

Định hướng này nhằm khai thác không gian, hạ tầng của khu đô thị đại học Hòa Lạc để đưa kết quả nghiên cứu ra thử nghiệm trong môi trường thực tế, qua đó rút ngắn khoảng cách từ nghiên cứu đến ứng dụng.

Giáo sư Nicola Phillips đánh giá cao tiềm năng, năng lực nghiên cứu của Đại học Quốc gia Hà Nội và khẳng định Đại học Adelaide coi trọng quan hệ đối tác với Đại học Quốc gia Hà Nội trong chiến lược hợp tác quốc tế. Bà đồng thuận với định hướng hợp tác có trọng tâm, chú trọng hiệu quả triển khai và chuyển các nội dung trao đổi thành hoạt động cụ thể.

Biên bản ghi nhớ được ký kết giữa hai bên tạo khuôn khổ cho trao đổi sinh viên, giảng viên; nghiên cứu chung; phát triển chương trình đào tạo đại học và sau đại học; phối hợp tìm kiếm nguồn tài trợ nghiên cứu; bảo đảm chất lượng và phát triển đội ngũ.

*Đưa công nghệ mới đến Hòa Lạc để nghiên cứu, thử nghiệm

Cùng với Australia, hợp tác với các đối tác Hàn Quốc cũng được Đại học Quốc gia Hà Nội thúc đẩy theo hướng tập trung vào công nghệ mới và tăng kết nối nghiên cứu với doanh nghiệp.

Tại buổi làm việc giữa Phó Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội Phạm Bảo Sơn và Giám đốc Đại học Quốc gia Jeonbuk (Hàn Quốc) Yang Oh-Bong, hai bên thống nhất ưu tiên những lĩnh vực có thế mạnh bổ trợ, hướng tới xây dựng quan hệ hợp tác thực chất, có chiều sâu và tạo ra kết quả cụ thể.

Phó Giám đốc Phạm Bảo Sơn cho biết, Đại học Quốc gia Hà Nội đang đẩy mạnh xây dựng cơ sở Hòa Lạc trở thành đô thị đại học thông minh, tập trung vào khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và kết nối doanh nghiệp. Đây được xác định là không gian quan trọng để triển khai hoạt động nghiên cứu, thử nghiệm và chuyển giao công nghệ.

Đại học Quốc gia Jeonbuk có thế mạnh trong những lĩnh vực công nghệ tương lai như AI Vật lý (Physical AI), robot, bán dẫn, năng lượng và công nghệ sinh học. Đại học này đang chủ trì dự án quốc gia về trình diễn công nghệ Physical AI của Hàn Quốc, xây dựng phòng thí nghiệm trình diễn công nghệ và phát triển mô hình “K-Dark Factory”, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, robot và công nghệ số nhằm tối ưu hóa quy trình sản xuất.

Trên cơ sở thế mạnh và nhu cầu phát triển của mỗi bên, hai đại học xác định ba hướng hợp tác ưu tiên gồm nghiên cứu, phát triển công nghệ cao; đào tạo, phát triển tài năng trẻ và tăng cường kết nối đại học - viện nghiên cứu - doanh nghiệp.

Trong nghiên cứu, hai bên hướng tới thúc đẩy các dự án chung về trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, năng lượng, công nghệ sinh học, kỹ thuật hóa học và công nghệ xanh. Một hướng được đặt ra là nghiên cứu xây dựng phòng thí nghiệm chung hoặc Trung tâm trình diễn công nghệ tại Hòa Lạc.

Không gian này được kỳ vọng trở thành nơi thử nghiệm các công nghệ của Đại học Quốc gia Jeonbuk, kết nối với các nhóm nghiên cứu của Đại học Quốc gia Hà Nội và giải quyết những bài toán thực tiễn của doanh nghiệp Việt Nam, Hàn Quốc đang hoạt động tại Việt Nam.

Trong đào tạo, hai bên dự kiến tăng trao đổi giảng viên, sinh viên, học bổng và chương trình đào tạo chung, tiến tới phát triển các chương trình song bằng, đồng cấp bằng. Đáng chú ý, hai đại học định hướng xây dựng chương trình hỗ trợ dài hạn dành cho học sinh xuất sắc tại các trường trung học phổ thông chuyên thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội, tạo cơ hội học tập, trải nghiệm phòng thí nghiệm, thực tập và phát triển nghề nghiệp tại Hàn Quốc.

Hai bên đồng thời thúc đẩy nghiên cứu ứng dụng, chuyển giao công nghệ, đổi mới sáng tạo và kết nối Đại học Quốc gia Hà Nội với mạng lưới doanh nghiệp, tập đoàn công nghệ, đối tác công nghiệp của Hàn Quốc.

*Xây dựng Hòa Lạc thành không gian kết nối nghiên cứu và ứng dụng

Điểm chung đáng chú ý trong các định hướng hợp tác với Đại học Adelaide và Đại học Quốc gia Jeonbuk là vai trò ngày càng rõ nét của Hòa Lạc trong chiến lược khoa học, công nghệ và hợp tác quốc tế của Đại học Quốc gia Hà Nội.

Với Đại học Adelaide, Hòa Lạc được định hướng trở thành “phòng thí nghiệm sống” để nghiên cứu, thử nghiệm các giải pháp về năng lượng, giao thông, nước và quản lý đô thị. Với Đại học Quốc gia Jeonbuk, đây có thể trở thành nơi đặt phòng thí nghiệm chung hoặc Trung tâm trình diễn công nghệ, kết nối công nghệ mới với các nhóm nghiên cứu và nhu cầu của doanh nghiệp.

Cách tiếp cận này cho thấy hợp tác quốc tế đang được định hướng từ trao đổi học thuật truyền thống sang cùng nghiên cứu, thử nghiệm, đào tạo nhân lực và chuyển giao công nghệ.

Thay vì triển khai dàn trải, Đại học Quốc gia Hà Nội tập trung lựa chọn các đối tác có thế mạnh phù hợp trong những lĩnh vực Việt Nam đang ưu tiên như trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, công nghệ sinh học, năng lượng và công nghệ xanh; đồng thời gắn hợp tác với doanh nghiệp, địa phương và các bài toán phát triển thực tế.

Việc đưa các nhóm nghiên cứu, đối tác quốc tế và doanh nghiệp cùng tham gia trong một không gian nghiên cứu - thử nghiệm cũng tạo điều kiện để sinh viên, học viên cao học và nghiên cứu sinh tiếp cận những công nghệ mới, tham gia các dự án thực tế và phát triển năng lực nghiên cứu trong môi trường quốc tế.

Từ những thỏa thuận hợp tác mới, yêu cầu đặt ra là chuyển các cam kết thành chương trình và dự án cụ thể, lấy sản phẩm nghiên cứu, chất lượng đào tạo, khả năng chuyển giao công nghệ và giá trị ứng dụng làm thước đo hiệu quả. Đây cũng là hướng để Đại học Quốc gia Hà Nội tăng cường kết nối nguồn lực quốc tế phục vụ phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao./.