Việc đầu tư Khu phức hợp Y tế - Chăm sóc sức khỏe người cao tuổi - Đại học Y Hà Nội tại Hoàng Mai và tổ chức lại Bệnh viện Nam Thăng Long thành Bệnh viện Lão khoa Hà Nội cho thấy một hướng phát triển mới của hạ tầng y tế Thủ đô.
Khi nhu cầu điều trị bệnh mạn tính, phục hồi chức năng và chăm sóc dài hạn ngày càng lớn, thành phố đang chuẩn bị những cơ sở chuyên biệt, đồng thời đưa lĩnh vực chăm sóc người cao tuổi vào định hướng phát triển kinh tế bạc.
Ở nhiều gia đình Hà Nội, việc chăm sóc cha mẹ già đã trở thành một phần đáng kể trong sinh hoạt hằng ngày. Người cao tuổi mắc bệnh tim mạch, đái tháo đường, thoái hóa khớp hoặc suy giảm trí nhớ thường phải tái khám, sử dụng thuốc và theo dõi sức khỏe trong thời gian dài. Sau mỗi đợt điều trị, nhu cầu phục hồi chức năng, hỗ trợ vận động và chăm sóc tại nhà tiếp tục đặt ra.
Những thay đổi ấy đang tác động đến cách tổ chức dịch vụ y tế. Bên cạnh nhu cầu tăng giường bệnh, Hà Nội cần thêm các cơ sở lão khoa, phục hồi chức năng, chăm sóc dài hạn và đội ngũ nhân lực được đào tạo chuyên sâu. Việc đầu tư hạ tầng vì thế gắn với cả tổ chức khám chữa bệnh, đào tạo và quản lý sức khỏe người dân.
Những công trình dành cho nhu cầu chăm sóc mới
Ngày 17/1/2026, Dự án Khu phức hợp Y tế - Chăm sóc sức khỏe người cao tuổi - Đại học Y Hà Nội được khởi công tại phường Hoàng Mai. Đến ngày 10/8, HĐND thành phố Hà Nội khóa XVII thông qua nghị quyết phê duyệt chủ trương đầu tư dự án, với sơ bộ tổng mức đầu tư khoảng 14.229 tỷ đồng.
Theo phương án được thông qua, dự án thực hiện trên diện tích khoảng 9,26 ha tại phường Hoàng Mai, gồm hai khu đất và ba dự án thành phần. Khu đất D1 rộng khoảng 8,56 ha được bố trí các công trình y tế, đào tạo và nghiên cứu. Trong đó có Bệnh viện Đại học Y Hà Nội quy mô 1.600 giường, cơ sở đào tạo khoảng 3.000 sinh viên, ký túc xá phục vụ khoảng 2.000 sinh viên và chuyên gia cùng không gian thực hành y khoa.
Khu đất B3 rộng khoảng 0,7 ha được định hướng xây dựng tổ hợp khám, điều trị và chăm sóc sức khỏe người cao tuổi. Tại đây, phương án đầu tư còn bố trí khu căn hộ gắn với dịch vụ chăm sóc sức khỏe, quy mô khoảng 720 căn, phục vụ khoảng 1.680 người.
Tổng thể dự án được tổ chức thành ba thành phần. Thành phần thứ nhất đầu tư công trình y tế, giáo dục theo phương thức đối tác công tư, dự kiến áp dụng hợp đồng xây dựng - chuyển giao, thanh toán bằng quỹ đất. Thành phần thứ hai đầu tư trang thiết bị y tế, giáo dục bằng vốn ngân sách hoặc các nguồn vốn công hợp pháp. Thành phần thứ ba phát triển khu căn hộ gắn với chăm sóc người cao tuổi, sử dụng vốn ngoài ngân sách.
Theo phương án được trình tại kỳ họp HĐND thành phố tháng 8/2026, hai thành phần đầu dự kiến hoàn thành vào quý IV/2028, thành phần căn hộ vào quý IV/2029. Đây là các mốc kế hoạch để tổ chức đầu tư, còn tiến độ thực hiện phải được cập nhật theo hồ sơ và tình hình triển khai thực tế.
Điểm đáng chú ý là khu phức hợp được thiết kế để kết nối nhiều hoạt động có quan hệ trực tiếp với nhau. Bệnh viện cung cấp dịch vụ khám chữa bệnh; cơ sở đào tạo chuẩn bị nhân lực; hoạt động nghiên cứu hỗ trợ ứng dụng kỹ thuật mới; khu chăm sóc dài hạn đáp ứng nhu cầu của những người cần được theo dõi, hỗ trợ thường xuyên.
Từ bệnh viện chuyên khoa đến mạng lưới chăm sóc
Cùng với dự án tại Hoàng Mai, Hà Nội đã thực hiện một bước điều chỉnh quan trọng trong hệ thống y tế công lập.
Ngày 25/3/2026, UBND thành phố ban hành Quyết định số 1317/QĐ-UBND về việc tổ chức lại Bệnh viện Nam Thăng Long thành Bệnh viện Lão khoa Hà Nội, trực thuộc Sở Y tế. Bệnh viện là cơ sở chuyên khoa hạng II, quy mô 350 giường, trong đó trụ sở chính tại phường Tây Tựu có 250 giường và cơ sở tại phường Đông Ngạc có 100 giường.
Cùng ngày, Quyết định số 1318/QĐ-UBND quy định chức năng, nhiệm vụ và cơ cấu tổ chức của bệnh viện. Theo đó, đơn vị có 5 phòng chức năng, 20 khoa lâm sàng và 4 khoa cận lâm sàng, thực hiện khám chữa bệnh chuyên ngành lão khoa cho người dân Hà Nội và các vùng lân cận.
Bệnh viện còn được giao nhiệm vụ chỉ đạo, tổ chức thực hiện các hoạt động chuyên môn, kỹ thuật về lão khoa trên địa bàn thành phố. Đây là chức năng quan trọng khi nhu cầu chăm sóc người cao tuổi đang hiện diện ở nhiều cấp cơ sở, từ bệnh viện đến trạm y tế xã, phường.
Việc tổ chức lại một bệnh viện hiện có giúp Hà Nội bổ sung đầu mối chuyên khoa trong hệ thống công lập. Tuy nhiên, quy mô giường bệnh và cơ cấu tổ chức mới là những điều kiện ban đầu. Để phát huy hiệu quả, bệnh viện cần hoàn thiện nhân lực, trang thiết bị, quy trình khám chữa bệnh và cơ chế phối hợp chuyên môn với các cơ sở y tế khác.
Đối với người cao tuổi, nhu cầu chăm sóc thường kéo dài sau khi kết thúc điều trị nội trú. Nhiều trường hợp cần tập vận động, theo dõi huyết áp, kiểm soát đường huyết hoặc đánh giá lại việc sử dụng thuốc. Những công việc này đòi hỏi mạng lưới y tế cơ sở tham gia thường xuyên.
Trong định hướng thực hiện Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị về bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân, Hà Nội đặt mục tiêu tăng cường năng lực y tế ban đầu, quản lý sức khỏe theo vòng đời và phát triển các dịch vụ phù hợp nhóm dân số có nhu cầu chăm sóc đặc thù.
Thành phố cũng nghiên cứu mô hình chăm sóc ban ngày tại xã, phường, kết hợp tư vấn dinh dưỡng, phục hồi chức năng, theo dõi sức khỏe và các hoạt động cộng đồng. Đây là hướng tổ chức dịch vụ phù hợp với những người cao tuổi vẫn sinh sống cùng gia đình nhưng cần được hỗ trợ trong một phần thời gian hằng ngày.
Một hệ thống chăm sóc hiệu quả cần xác định rõ vai trò của từng cơ sở. Bệnh viện chuyên khoa đảm nhiệm chẩn đoán, điều trị những trường hợp phức tạp; y tế cơ sở theo dõi sức khỏe thường xuyên; các trung tâm chăm sóc và phục hồi chức năng cung cấp dịch vụ hỗ trợ dài hạn. Sự liên thông về thông tin sức khỏe và quy trình chuyển tuyến sẽ giúp người bệnh được theo dõi liên tục.
Hạ tầng y tế trong định hướng phát triển “kinh tế bạc”
Trong các chương trình phát triển của Hà Nội năm 2026, chăm sóc sức khỏe người cao tuổi còn được đặt trong định hướng xây dựng mô hình kinh tế bạc.
Kế hoạch số 71/KH-UBND về thực hiện Chương trình hành động của Thành ủy triển khai Nghị quyết số 72-NQ/TW giao Sở Y tế chủ trì phát triển mô hình kinh tế bạc dựa trên nhu cầu và tiềm năng của xã hội già hóa. Các lĩnh vực trọng tâm gồm y tế lão khoa, chăm sóc dài hạn, phục hồi chức năng, công nghệ hỗ trợ sức khỏe, dịch vụ an sinh và bảo hiểm.
Định hướng này tiếp tục được cụ thể hóa trong Kế hoạch số 183/KH-UBND, với nhiệm vụ phát triển các mô hình chăm sóc và nâng cao chất lượng dịch vụ y tế. Thành phố cũng đặt vấn đề chuẩn hóa hệ thống chăm sóc người cao tuổi, hình thành các tổ hợp chăm sóc, trị liệu và phục hồi chức năng.
Kinh tế bạc có phạm vi rộng hơn hoạt động khám chữa bệnh. Khi số lượng người cao tuổi tăng, nhu cầu về nhà ở phù hợp, thiết bị hỗ trợ vận động, chăm sóc tại nhà, dinh dưỡng, bảo hiểm và công nghệ theo dõi sức khỏe cũng gia tăng. Những lĩnh vực này tạo ra nhu cầu đầu tư, đào tạo lao động và phát triển các dịch vụ chuyên nghiệp.
Với Hà Nội, các bệnh viện lão khoa và khu phức hợp y tế là một phần hạ tầng quan trọng để phát triển hệ sinh thái ấy. Sự tham gia của các cơ sở đào tạo, doanh nghiệp công nghệ, đơn vị bảo hiểm và tổ chức cung cấp dịch vụ chăm sóc có thể tạo thêm những hình thức hỗ trợ phù hợp với từng nhóm người cao tuổi.
Tuy vậy, khả năng tiếp cận dịch vụ cần được tính đến từ giai đoạn xây dựng mô hình. Nhu cầu và điều kiện kinh tế của người cao tuổi rất khác nhau. Những người có thu nhập ổn định có thể lựa chọn dịch vụ chăm sóc chuyên biệt, trong khi nhiều trường hợp vẫn phụ thuộc vào bảo hiểm y tế, gia đình và hệ thống an sinh xã hội.
Bởi vậy, việc mở rộng các cơ sở chăm sóc dài hạn cần đi cùng chính sách phát triển nhân lực, tiêu chuẩn chất lượng dịch vụ và cơ chế quản lý phù hợp. Những nội dung về chi phí, quyền lợi của người sử dụng, trách nhiệm chuyên môn và điều kiện vận hành cần được xác định rõ khi triển khai từng mô hình.
Đối với khu phức hợp tại Hoàng Mai, các bước chuẩn bị tiếp theo còn liên quan đến hạ tầng giao thông tiếp cận, cấp điện, cấp nước, xử lý chất thải y tế và tổ chức không gian giữa bệnh viện, cơ sở đào tạo với khu chăm sóc người cao tuổi. Những yêu cầu này phải được tính toán trong thiết kế và phương án vận hành để các công trình có thể khai thác đồng bộ.
Trong bức tranh đầu tư hạ tầng Hà Nội năm 2026, y tế đang có thêm những dự án hướng tới nhu cầu lâu dài của xã hội. Từ một bệnh viện chuyên khoa lão khoa của thành phố đến khu phức hợp kết hợp điều trị, đào tạo và chăm sóc dài hạn, các công trình được chuẩn bị với những chức năng khác nhau, cùng phục vụ một nhóm dân cư ngày càng đông.
Quá trình già hóa dân số sẽ tiếp tục đặt ra yêu cầu đối với quy hoạch, đầu tư và tổ chức dịch vụ y tế của Thủ đô. Những cơ sở đang được hình thành trong năm 2026 là bước chuẩn bị quan trọng, còn chất lượng chăm sóc người cao tuổi trong những năm tới sẽ phụ thuộc vào khả năng kết nối giữa bệnh viện, y tế cơ sở, dịch vụ cộng đồng và các nguồn lực xã hội./.
- Từ khóa:
- Hà Nội
- hạ tầng y tế
- già hóa dân số


