Hà Nội rút ngắn tiến độ 7 công trình chống ngập, tiết kiệm hơn 2.000 tỷ đồng
Việc sớm đưa 7 công trình vào vận hành không chỉ nâng cao khả năng ứng phó với mưa lớn trước mắt mà còn góp phần từng bước hoàn thiện mạng lưới hồ điều hòa, kênh dẫn và công trình đầu mối của Hà Nội.
Thành phố Hà Nội đã hoàn thành các hạng mục chính, đưa vào vận hành phục vụ mùa mưa 7 công trình chống ngập trọng điểm, gồm 5 hồ điều hòa và 2 tuyến kênh tiêu thoát nước. Việc tổ chức thi công theo cơ chế khẩn cấp đã rút ngắn thời gian thực hiện dự kiến từ 1,5–2 năm xuống còn khoảng 5 tháng, đồng thời tiết kiệm hơn 2.000 tỷ đồng.
Các công trình được triển khai nhằm xử lý những “điểm nghẽn” của hệ thống thoát nước, nâng cao khả năng trữ, điều tiết và dẫn nước tại nhiều khu vực thường xuyên xảy ra úng ngập. Năm hồ điều hòa có tổng dung tích gần 2,93 triệu m³, gồm hồ đầu mối Mễ Trì (hồ Đồng Bông 2), hồ Phú Đô, hồ Thụy Phương 2, hồ Yên Nghĩa 1 và hồ Yên Nghĩa 2. Hai tuyến kênh gồm kênh hạ lưu sông Kim Ngưu và kênh Thụy Phương.
Một trong những công trình hoàn thành các hạng mục chính vượt tiến độ là hồ đầu mối Mễ Trì, còn gọi là hồ Đồng Bông 2. Công trình có nhiệm vụ trữ, điều tiết nước, góp phần giảm nguy cơ úng ngập tại các khu vực Mễ Trì, Mỹ Đình, Trung Văn và Đại Mỗ, phía Tây Hà Nội.
Dự án hồ Đồng Bông 2 có tổng mức đầu tư gần 400 tỷ đồng, được triển khai trên diện tích khoảng 17,2 ha, trong đó diện tích mặt nước khoảng 12 ha; tổng chiều dài kè hồ gần 1.950 m. Theo thiết kế, hồ có dung tích chứa lớn nhất khoảng 600.000 m³, trong đó dung tích điều tiết nước mưa khoảng 500.000 m³.
Khi được kết nối, vận hành đồng bộ với mạng lưới thoát nước trong khu vực, hồ Đồng Bông 2 đóng vai trò là công trình trữ và điều tiết nước quan trọng, góp phần giảm tải cho hệ thống tiêu thoát nước phía Tây thành phố. Dự án được kỳ vọng hỗ trợ xử lý 6 điểm úng ngập trong khu vực.
Ông Nguyễn Thanh Quang, cán bộ phụ trách quản lý Dự án hồ Đồng Bông 2, cho biết công trình được khởi công ngày 29/1/2026. Ngay sau khi có lệnh khởi công, chủ đầu tư đã chỉ đạo nhà thầu cùng các đơn vị liên quan tập trung nhân lực, máy móc và thiết bị, phấn đấu hoàn thành những hạng mục phục vụ chống ngập trước ngày 30/4 và hoàn thiện các phần việc còn lại trước ngày 30/6.
Đến nay, các hạng mục cơ bản của dự án đã hoàn thành, được bàn giao và đưa vào sử dụng, đáp ứng tiến độ thành phố đề ra.
Theo ông Đào Văn Thắng, Trưởng phòng Quản lý dự án đê điều, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình hạ tầng kỹ thuật và nông nghiệp thành phố Hà Nội, các dự án phải triển khai trong thời gian ngắn, trong khi khối lượng công việc rất lớn.
Tuy nhiên, nhờ sự chỉ đạo quyết liệt của UBND thành phố, sự phối hợp của các sở, ngành và chính quyền cơ sở trong giải phóng mặt bằng, cùng nỗ lực của nhà thầu, đơn vị tư vấn, nhiều hạng mục đã được hoàn thành vượt tiến độ, kịp đưa công trình vào vận hành phục vụ mùa mưa năm 2026.
Cũng tại khu vực phía Tây Hà Nội, hồ điều hòa Phú Đô là một trong những công trình có quy mô lớn, được kỳ vọng tăng khả năng tiêu thoát nước và giảm nguy cơ úng ngập cho các tuyến đường, khu dân cư quanh sân vận động quốc gia Mỹ Đình.
Hồ có tổng diện tích khoảng 36,76 ha, trong đó diện tích mặt nước khoảng 31,5 ha; tổng mức đầu tư khoảng 1.166 tỷ đồng. Khi hoàn thành đồng bộ, công trình dự kiến hỗ trợ xử lý khoảng 8 điểm úng ngập trên các tuyến đường Trần Bình, Nguyễn Hoàng, Hàm Nghi, Lê Đức Thọ và khu vực lân cận sân vận động quốc gia Mỹ Đình.
Ông Nguyễn Chương Dương, cán bộ phụ trách quản lý Dự án hồ điều hòa Phú Đô, cho biết trong giai đoạn thi công cao điểm, công trường huy động hàng trăm lượt xe mỗi ngày, vận chuyển khoảng 25.000 m³ đất. Các hạng mục được tổ chức thi công cuốn chiếu, bố trí chặt chẽ theo từng ca nhằm rút ngắn thời gian nhưng vẫn bảo đảm yêu cầu kỹ thuật và chất lượng công trình.
Nhà thầu tổ chức thi công theo chế độ “3 ca, 4 kíp”, duy trì làm việc xuyên ngày đêm, kể cả dịp lễ, Tết. Hàng trăm cán bộ, kỹ sư và công nhân được huy động để đưa công trình về đích theo kế hoạch. Từ ngày 30/4 đến nay, hồ đã tham gia điều tiết tổng cộng hơn 1 triệu m³ nước qua các đợt mưa, từng bước phát huy hiệu quả giảm úng ngập cho khu vực phía Tây thành phố.
Theo ông Nguyễn Trọng Vương, Phó Chỉ huy trưởng công trường hồ điều hòa Phú Đô, quá trình triển khai dự án đã mang lại nhiều kinh nghiệm trong tổ chức thi công các công trình chống ngập. Trong điều kiện thời gian gấp, khối lượng công việc lớn và phát sinh nhiều khó khăn, sự thống nhất, quyết tâm của đội ngũ cán bộ, kỹ sư và người lao động là yếu tố quan trọng giúp dự án bảo đảm kế hoạch.
Cùng với hồ Đồng Bông 2 và hồ Phú Đô, hồ điều hòa Thụy Phương 2 tại phường Đông Ngạc có dung tích khoảng 500.000 m³, trong đó dung tích điều hòa khoảng 400.000 m³. Công trình được kết nối với hệ thống cống ngầm, cống thu gom và trạm bơm ven sông Nhuệ, hỗ trợ tiêu thoát nước cho trục đường Tây Thăng Long, khu vực Đông Ngạc và các khu đô thị lân cận.
Ở phía Tây Nam thành phố, hồ điều hòa Yên Nghĩa 1 và Yên Nghĩa 2 kết nối với trạm bơm Yên Nghĩa, kênh La Khê và kênh Đông La. Hai hồ góp phần tăng khả năng tiêu úng cho Quốc lộ 6, đường Quang Trung, Nguyễn Trác, Quyết Thắng cùng các khu dân cư thuộc Dương Nội, Hà Đông, An Khánh và Yên Nghĩa.
Bên cạnh hệ thống hồ điều hòa, tuyến kênh hạ lưu sông Kim Ngưu được xây dựng nhằm tăng khả năng dẫn nước về trạm bơm Yên Sở, giảm áp lực tiêu úng cho Hoàng Mai, Thanh Trì và một phần khu vực nội thành. Tuyến kênh Thụy Phương hỗ trợ tiêu thoát nước cho các khu đô thị Resco, Tây Hồ Tây, Ciputra, Ecohome và Khu Ngoại giao đoàn, đồng thời góp phần bổ cập nước cho sông Tô Lịch.
Trong đợt thi công cao điểm kéo dài hơn 80 ngày đêm, hàng nghìn lượt kỹ sư, công nhân đã được huy động trên các công trường. Các đơn vị duy trì thi công 24/24 giờ, tổ chức “3 ca, 4 kíp” để hoàn thành khối lượng công việc lớn trong thời gian ngắn.
Sau khi các hạng mục chính hoàn thành, UBND thành phố Hà Nội đã tạm giao các đơn vị chuyên môn quản lý, vận hành 7 công trình trong mùa mưa. Trung tâm Quản lý hạ tầng kỹ thuật thuộc Sở Xây dựng Hà Nội tiếp nhận 5 công trình; Công ty Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Đầu tư phát triển thủy lợi Sông Nhuệ quản lý hồ điều hòa Yên Nghĩa 1 và Yên Nghĩa 2.
Việc sớm đưa 7 công trình vào vận hành không chỉ nâng cao khả năng ứng phó với mưa lớn trước mắt mà còn góp phần từng bước hoàn thiện mạng lưới hồ điều hòa, kênh dẫn và công trình đầu mối của Hà Nội. Đây là nền tảng để thành phố tiếp tục nâng cao năng lực chống ngập, xây dựng hệ thống hạ tầng đô thị thích ứng với biến đổi khí hậu, bảo đảm đời sống người dân và phục vụ phát triển bền vững Thủ đô./.
