Từ khu dân cư đến trung tâm phục vụ hành chính công cấp xã, chuyển đổi số đang từng bước làm thay đổi phương thức quản lý, phục vụ và cách người dân tiếp cận các dịch vụ công.
* Triển khai mô hình “Thôn chuyển đổi số”
Ninh Bình đang đẩy mạnh chuyển đổi số từ cơ sở, lấy người dân làm trung tâm, tạo nền tảng xây dựng chính quyền số hiệu quả, gần dân.
Với mục tiêu đưa công nghệ số đến gần người dân, nâng cao hiệu quả quản lý, điều hành ở cơ sở và thúc đẩy sử dụng dịch vụ công trực tuyến, xã Lý Nhân đã triển khai mô hình “Thôn chuyển đổi số” tại thôn 2. Mô hình triển khai đồng bộ từ đầu tư hạ tầng, trang thiết bị công nghệ thông tin tại nhà văn hóa thôn đến nâng cao kỹ năng số cho cán bộ thôn và thành viên tổ công nghệ số cộng đồng. Các thông báo của thôn cập nhật trên nhóm Zalo cộng đồng và bảng tin điện tử; dữ liệu dân cư của các hộ được cập nhật đầy đủ. Người dân được hướng dẫn nộp hồ sơ thủ tục hành chính trực tuyến và hỗ trợ thực hiện các thủ tục ngay tại nhà văn hóa thôn.
Bên cạnh đó, người dân còn được hướng dẫn sử dụng VNeID mức độ 2, tài khoản ngân hàng, ví điện tử và thanh toán không dùng tiền mặt đối với các khoản thiết yếu như tiền điện, tiền nước, học phí… Wifi miễn phí lắp đặt tại nhà văn hóa thôn và một số điểm trên địa bàn. Tổ công nghệ số cộng đồng thường xuyên tuyên truyền, hướng dẫn kỹ năng sử dụng công nghệ và phòng, chống lừa đảo trên không gian mạng. Các hộ kinh doanh được vận động sử dụng mã QR trong thanh toán, từng bước đưa công nghệ vào hoạt động sản xuất, kinh doanh và xây dựng mô hình kinh tế số tiêu biểu.
Bà Trần Thị Hạnh (người dân thôn 2) cho biết, bà rất phấn khởi khi xã Lý Nhân triển khai mô hình “Thôn chuyển đổi số”. Qua các buổi tập huấn, hướng dẫn của cán bộ xã, bà được làm quen với cách sử dụng những ứng dụng, tiện ích số trên điện thoại; đồng thời hiểu thêm về cách thực hiện thủ tục hành chính và sử dụng các dịch vụ trực tuyến.
Theo ông Phạm Văn Quý, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy xã Lý Nhân, việc thí điểm mô hình “Thôn chuyển đổi số” tại thôn 2 là nội dung cụ thể, thiết thực, góp phần đưa chủ trương về chuyển đổi số đi vào thực tiễn đời sống, nhất là tại khu dân cư; đồng thời tạo tiền đề đổi mới phương thức quản lý, điều hành ở cơ sở, nâng cao chất lượng phục vụ nhân dân. Qua quá trình thực hiện tại thôn 2, xã sẽ theo dõi, đánh giá hiệu quả, kịp thời nhận diện những khó khăn, vướng mắc để hoàn thiện cách thức tổ chức và nhân rộng trên địa bàn toàn xã.
Tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Bắc Lý, người dân đến thực hiện nhiều thủ tục, từ đăng ký hộ tịch, chứng thực đến các thủ tục về an sinh xã hội. Các qui trình đều được tiếp nhận, xử lý theo hướng số hóa. Bên cạnh việc tiếp nhận và giải quyết hồ sơ, đội ngũ cán bộ tại đây còn dành thời gian để trực tiếp hướng dẫn người dân sử dụng các nền tảng số, giải thích rõ những tiện ích. Anh Lê Anh Cương, cán bộ Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Bắc Lý cho biết, thay vì làm hộ, cán bộ hướng dẫn để người dân trực tiếp thao tác trên điện thoại của mình, giúp họ ghi nhớ các bước và có thể chủ động thực hiện trong những lần giao dịch sau.
Với sự vào cuộc tích cực của chính quyền các địa phương, công tác chuyển đổi số của tỉnh Ninh Bình đã đạt được nhiều kết quả tích cực, phong trào “Bình dân học vụ số”, hoạt động của các tổ công nghệ số cộng đồng được triển khai sâu rộng, từng bước nâng cao nhận thức, kỹ năng số của cán bộ, công chức, viên chức và người dân; qua đó tạo sự lan tỏa, huy động sự tham gia của toàn xã hội vào quá trình chuyển đổi số.
Theo thống kê của UBND tỉnh Ninh Bình, từ ngày 1/7/2025 đến ngày 1/7/2026, toàn tỉnh tiếp nhận hơn 1,44 triệu hồ sơ thủ tục hành chính; trong đó hơn 1,35 triệu hồ sơ được nộp trực tuyến (đạt 93,5%). Tỷ lệ số hóa hồ sơ và trả kết quả điện tử cùng đạt 94%; thanh toán trực tuyến đạt 89,3%.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Ninh Bình Đặng Thanh Sơn nêu rõ, tỉnh đang triển khai mô hình chuyển đổi số cấp xã theo hướng dẫn của Bộ Khoa học và Công nghệ, bảo đảm đồng bộ với Khung kiến trúc tổng thể quốc gia số và Khung kiến trúc số tỉnh. Các địa phương ưu tiên khai thác hạ tầng, nền tảng và cơ sở dữ liệu dùng chung, tránh đầu tư trùng lặp, lãng phí; đồng thời quản trị dữ liệu theo nguyên tắc “đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, dùng chung”, gắn với bảo đảm an toàn thông tin, an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân.
* Đẩy mạnh chuyển đổi số phục vụ người dân
Nhờ đổi mới phương thức vận hành, đẩy mạnh chuyển đổi số và lấy sự hài lòng của nhân dân làm thước đo phục vụ, Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Bình Phước (thành phố Đồng Nai) đã tạo nên bước chuyển biến rõ nét trong công tác cải cách hành chính, khẳng định hiệu quả của mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.
Để hỗ trợ người dân tiếp cận dịch vụ công thuận tiện, trung tâm đã triển khai hướng dẫn qua mã QR. Với những trường hợp người lớn tuổi hoặc chưa thạo công nghệ, phường chủ động bố trí thêm nhân sự hỗ trợ trực tiếp và thiết lập đường dây nóng riêng. Quy trình tiếp nhận được kiểm soát chặt chẽ 2 bước ngay từ đầu vào nên hạn chế tối đa sai sót. Đối với hồ sơ công dân tự nộp chưa đúng hoặc thiếu sót, cán bộ sẽ chủ động gọi điện hướng dẫn bổ sung, đồng thời gửi tin nhắn thông báo trạng thái để người dân dễ dàng theo dõi tiến độ giải quyết.
Theo chị Văn Thị Thủy, Bộ phận tiếp nhận lĩnh vực Xây dựng tại Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Bình Phước, mỗi ngày, đơn vị tiếp nhận khoảng 500 hồ sơ, tập trung nhiều ở các lĩnh vực tư pháp - hộ tịch, đất đai, xây dựng và kinh doanh. Toàn bộ hồ sơ đều được nộp, thanh toán trực tuyến và thực hiện số hóa 100%. Trung tâm luôn đặt tiêu chí nhanh chóng, chính xác và phục vụ nhân dân lên hàng đầu.
Để người dân dễ dàng tiếp cận thông tin, trung tâm đã chủ động tuyên truyền số điện thoại đường dây nóng, hotline lãnh đạo và lịch làm việc qua hệ thống loa truyền thanh, trang Facebook và các nhóm Zalo khu phố. Nhờ đó từ đầu năm 2026 đến nay, đơn vị đã hướng dẫn trên 42.000 lượt tổ chức, cá nhân đến liên hệ; tiếp nhận hơn 23.000 hồ sơ. Đáng chú ý, tỷ lệ tiếp nhận và xử lý hồ sơ trực tuyến đạt 100% trên nhiều lĩnh vực trọng điểm như: Tư pháp - Hộ tịch, Đất đai - Môi trường, Xây dựng và Kinh doanh.
Trong công tác chuyển đổi số, qui trình hóa hồ sơ và kết quả giải quyết thủ tục hành chính đều đạt 100%. Việc thanh toán trực tuyến qua Cổng dịch vụ công quốc gia và ngân hàng thương mại được triển khai đồng bộ, giúp giao dịch minh bạch, an toàn và giảm thiểu việc sử dụng tiền mặt. Đến ngày 31/5/2026, phường Bình Phước xếp thứ 2 toàn thành phố về Bộ chỉ số chỉ đạo, điều hành và đánh giá chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ.
Bà Hoàng Thúy Vũ, Phó Chủ tịch UBND phường Bình Phước cho biết: “Chúng tôi xác định công nghệ và con người phải luôn song hành, hỗ trợ nhau. Trong đó, công nghệ giúp qui trình công khai, minh bạch; còn con người đóng vai trò quyết định. Vì vậy, bên cạnh việc ứng dụng chuyển đổi số, phường đặc biệt chú trọng bồi dưỡng kỹ năng nghiệp vụ và nâng cao tinh thần phục vụ của đội ngũ công chức. Thời gian tới, phường Bình Phước tập trung cải thiện trải nghiệm của người dân bằng việc đẩy mạnh đào tạo “công dân số”, thành lập các tổ công nghệ số cộng đồng hỗ trợ trực tiếp tại khu dân cư, nhà văn hóa và sản xuất video hướng dẫn từng thao tác thực hiện dịch vụ công”, bà Hoàng Thúy Vũ nhấn mạnh.
Hiện tại, trung tâm đã bố trí máy tính cùng lực lượng túc trực hướng dẫn người tự thao tác, đảm bảo tất cả hồ sơ được đưa lên hệ thống trực tuyến và số hóa 100% ngay từ đầu vào. Đồng thời, phường duy trì theo dõi chặt chẽ từng khâu tác nghiệp để không phát sinh hồ sơ trễ hạn; liên tục lắng nghe ý kiến phản ánh từ nhân dân để kịp thời điều chỉnh, hướng tới mục tiêu phục vụ ngày càng tốt hơn, nhanh hơn và hiệu quả hơn. Thời gian tới, Trung tâm Phục vụ Hành chính công phường Bình Phước tiếp tục đẩy mạnh các giải pháp tuyên truyền và hỗ trợ, quyết tâm đồng hành cùng địa phương trong tiến trình xây dựng chính quyền số, công dân số và xã hội số./.
