Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Ninh Bình đã triển khai nhiều giải pháp nhằm giữ vững ổn định hệ thống, tối ưu hóa hạ tầng trường lớp và bảo đảm quyền lợi học tập tốt nhất cho học sinh.
Năm học 2026 - 2027 là năm đầu tiên thực hiện tuyển sinh đầu cấp theo sự thay đổi về địa giới hành chính và vận hành chính quyền địa phương hai cấp. Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Ninh Bình đã triển khai nhiều giải pháp nhằm giữ vững ổn định hệ thống, tối ưu hóa hạ tầng trường lớp và bảo đảm quyền lợi học tập tốt nhất cho học sinh với phương châm bảo đảm sự công bằng trong tiếp cận giáo dục, đảm bảo 100% học sinh được phổ cập giáo dục.
Tối ưu hóa lộ trình di chuyển và bảo đảm an toàn cho học sinh
Phường Hoa Lư được thành lập trên cơ sở hợp nhất 11 đơn vị hành chính cấp xã cũ với quy mô dân số mới lên tới trên 148.000 người, công tác dự báo số lượng học sinh trong tuyển sinh đầu cấp được phường đặt lên hàng đầu. Hiện UBND phường đang phối hợp cùng các đơn vị liên quan để thống kê chính xác số lượng trẻ sinh năm 2020 chuẩn bị bước vào lớp 1. Phường phối hợp chặt chẽ với các trường tiểu học để quản lý danh sách học sinh hoàn thành chương trình tiểu học theo nơi cư trú thực tế, chuẩn bị sẵn lộ trình phân tuyến chuyển tiếp lên lớp 6 bậc trung học cơ sở. Từ dữ liệu điều tra, phường sẽ xác định sớm các trường có thể biến động tăng cơ học để chủ động phương án sắp xếp, bố trí phòng học phụ trợ từ trước khi mùa tuyển sinh bắt đầu.
Tại Trường Tiểu học Lê Hồng Phong, phường Hoa Lư, không khí chuẩn bị cho việc chuyển cấp của học sinh lớp 5 và tiếp nhận học sinh lớp 1 đang diễn ra khẩn trương với tinh thần trách nhiệm cao. Ban Giám hiệu cùng đội ngũ giáo viên đang tích cực phối hợp với các đơn vị liên quan để rà soát, đối chiếu từng bộ hồ sơ học sinh. Mục tiêu là phát hiện và sửa đổi kịp thời các sai sót về thông tin cá nhân, đặc biệt là địa chỉ cư trú sau sáp nhập để học sinh được phân tuyến xét tuyển thuận lợi nhất.
Cô giáo Trần Thúy Nga, Hiệu trưởng trường Tiểu học Lê Hồng Phong chia sẻ, công tác tuyên truyền cho phụ huynh học sinh cuối cấp về rà soát dữ liệu học sinh phục vụ tuyển sinh đầu cấp năm học 2026-2027 được nhà trường thực hiện thường xuyên, liên tục, nhằm đảm bảo quyền lợi cho học sinh. Nhà trường tổng hợp những thông tin sai sót về địa chỉ để phối hợp với Công an địa phương hỗ trợ phụ huynh chỉnh sửa. Các cán bộ, giáo viên cốt cán của nhà trường đã được qua tập huấn nhằm bảo đảm vận hành thành thạo hệ thống phần mềm dữ liệu tuyển sinh liên thông giữa hai cấp học. Hệ thống loa phát thanh, bảng tin nhà trường và các hội nhóm liên lạc trực tuyến được khai thác để hướng dẫn phụ huynh quy trình nhập hồ sơ xét tuyển trực tuyến.
Đảm bảo công bằng, công khai, minh bạch
Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Ninh Bình đặt ra nguyên tắc tuyển sinh đầu cấp phải bảo đảm sự công bằng trong tiếp cận giáo dục và tạo thuận lợi nhất cho học sinh đến trường. Do đó, việc phân tuyến tuyển sinh không chỉ dựa vào sự phân chia ranh giới hành chính mà còn có sự tính toán tổng thể, linh hoạt dựa trên các yếu tố như cơ sở vật chất và đội ngũ giáo viên (căn cứ tỷ lệ giáo viên/lớp và số phòng học hiện có); dữ liệu dân cư (thống kê chính xác số trẻ trong độ tuổi cư trú thực tế tại địa phương thông qua mã định danh cá nhân và ứng dụng VNeID); khoảng cách địa lý, địa bàn giáp ranh và ưu tiên nguyện vọng đăng ký địa bàn xét tuyển đối với từng trường hợp, hoàn cảnh cụ thể của học sinh.
Là đơn vị được xây dựng mô hình trường điển hình, Trường Trung học cơ sở Lê Hồng Phong, phường Hoa Lư đã hoàn tất công tác chuẩn bị về cơ sở vật chất và đội ngũ giáo viên từ rất sớm để đón đầu mùa tuyển sinh mới. Bên cạnh việc tiếp nhận 100% học sinh đúng tuyến theo phân cấp của chính quyền địa phương hai cấp, trường được UBND phường giao tuyển 25% chỉ tiêu đối với học sinh ngoài địa bàn.
Cô giáo Nguyễn Thị Nhung, Hiệu trưởng trường Trung học cơ sở Lê Hồng Phong cho biết, Sở đã ban hành văn bản số 1526/SGDĐT-GDTrH ngày 8/5/2026 về việc hướng dẫn huy động trẻ vào mầm non, lớp 1 và tuyển sinh vào lớp 6 Trung học cơ sở năm học 2026-2027. Đối với cấp trung học cơ sở, tất cả các trường trên địa bàn tỉnh đều thực hiện tuyển sinh vào lớp 6 theo phương thức xét tuyển. Căn cứ để xét tuyển vào lớp 6 là kết quả rèn luyện và học tập các năm ở cấp tiểu học. Có hai hình thức xét tuyển đó là xét tuyển thẳng và xét tuyển sau tuyển thẳng. Từ những quy định rõ ràng, cụ thể đối với từng tiêu chí do Sở hướng dẫn, các nhà trường đã tổ chức hướng dẫn, tập huấn cho giáo viên, cán bộ nhằm đảm bảo công bằng, minh bạch cho kết quả xét tuyển của từng học sinh.
Ông Bùi Văn Khiết, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Ninh Bình thông tin, việc xét tuyển đối với học sinh lớp 6 đặc biệt đối với những trường được xây dựng mô hình trường điển hình đang được nhiều phụ huynh quan tâm. Sở đã có công văn gửi các trường hướng dẫn cụ thể. Trong mỗi hình thức xét tuyển đã nêu rõ các tiêu chí cụ thể. Trong các trường hợp sau khi đã xét các tiêu chí mà học sinh vẫn bằng điểm nhau, nhà trường có thể tổ chức khảo sát xét tuyển tuy nhiên phải đảm bảo công tác ra đề, coi, chấm phải đảm bảo tính bảo mật, khách quan, công bằng, nhẹ nhàng, không gây áp lực cho học sinh. Việc xây dựng phương án tuyển sinh năm nay được ngành giáo dục nghiên cứu rất kỹ, bám sát các văn bản quy phạm pháp luật như Thông tư 30/2024/TT-BGDĐT của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo, mục tiêu đổi mới giáo dục theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh và chủ trương giảm áp lực thi cử của Trung ương, qua đó giảm tình trạng dạy thêm học thêm, đặc biệt dạy thêm học thêm không đúng quy định, giảm chi phí học thêm cho các gia đình và giúp các em học sinh có một tuổi thơ đúng nghĩa.
Sở Giáo dục và Đào tạo luôn lấy phương châm đảm bảo công khai, minh bạch, chính xác, khách quan, thuận lợi cho học sinh và cha mẹ học sinh. Việc phân tuyến và giao chỉ tiêu tuyển sinh phải phù hợp với điều kiện cơ sở vật chất, đội ngũ của từng trường, không để xảy ra tình trạng quá tải hoặc không đủ chỗ học cho học sinh; không nhất thiết theo giới hạn địa giới hành chính cấp xã. Các trường tuyệt đối không được vận động, quyên góp và thu các khoản ngoài quy định khi tuyển sinh.
Đặc biệt, năm nay trong công tác tuyển sinh có nhiều điểm mới, Sở đã tăng cường tuyên truyền, chỉ đạo các đơn vị, địa phương tổ chức khảo sát số lượng trẻ vào mầm non, lớp 1 và học sinh vào lớp 6 để phân tuyến tuyển sinh cho phù hợp. Nếu số lượng trẻ, học sinh của đơn vị vượt quá khả năng đáp ứng của các cơ sở giáo dục thì Chủ tịch UBND xã, phường chủ động phối hợp với các xã, phường lân cận thiết lập vùng tuyển sinh mở rộng (liên xã, phường) để điều chuyển học sinh vượt quá khả năng tiếp nhận sang học tại các trường thuộc xã, phường lân cận. Sở cũng chỉ đạo các đơn vị chú trọng vận động trẻ khuyết tật học hòa nhập và hỗ trợ học sinh khó khăn được đi học, đảm bảo không có học sinh bỏ học vì hoàn cảnh khó khăn.
Hành trình tuyển sinh đầu cấp không chỉ là bài toán về con số mà là lời giải cho niềm tin của nhân dân. Khi quyền lợi của học sinh và sự thuận tiện của phụ huynh được đặt ở trung tâm, mọi áp lực địa giới đều được hóa giải, mở ra một năm học mới an toàn và vững chắc./.
