Tỉnh Đắk Lắk đang triển khai nhiều cách làm để đưa chuyển đổi số đi vào đời sống, từng bước thu hẹp khoảng cách, giúp người dân, nhất là đồng bào dân tộc thiểu số, vùng sâu, vùng xa tiếp cận và thụ hưởng các tiện ích công nghệ.
Đây là cách cụ thể hóa tinh thần Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, bảo đảm người dân có điều kiện tiếp cận các tiện ích số ngay tại cộng đồng.
*Đưa chuyển đổi số đến tận thôn, buôn
Thay vì phải đi gần hàng chục km đến trung tâm xã giải quyết giấy tờ, người dân thôn Thanh Xuân, xã Phú Xuân được cán bộ Trung tâm Phục vụ hành chính công xã đến tận nơi hướng dẫn, hỗ trợ thực hiện thủ tục hành chính và tiếp cận dịch vụ công trực tuyến. Mang theo máy tính, máy in, máy quét cùng các thiết bị cần thiết, cán bộ Trung tâm trực tiếp tiếp nhận, hướng dẫn người dân hoàn thiện hồ sơ ngay tại nơi cư trú.
Thôn Thanh Xuân có hơn 440 hộ với gần 2.100 nhân khẩu, chủ yếu là đồng bào dân tộc Thái, Tày, Nùng và Kinh. Địa bàn cách xa trung tâm, một số tuyến đường đi lại khó khăn vào mùa mưa. Không ít người cao tuổi, người khuyết tật còn hạn chế về khả năng sử dụng điện thoại thông minh, chưa biết cách thực hiện các thủ tục trực tuyến.
Bà Nguyễn Văn Thư, người dân thôn Thanh Xuân cho biết, mô hình “Thực hiện thủ tục hành chính lưu động” rất thiết thực, giúp người dân, đặc biệt là người lớn tuổi, thuận tiện hơn trong việc tiếp cận các dịch vụ công. Việc cán bộ đến tận thôn hướng dẫn sẽ giúp những người chưa thành thạo công nghệ dễ dàng thực hiện thủ tục và tiếp cận các chính sách của Nhà nước. Không chỉ hướng dẫn quy trình, cán bộ còn trực tiếp hỗ trợ người dân hoàn thiện hồ sơ liên quan đến chính sách an sinh xã hội.
Bà Lò Thị Toán, người cao tuổi ở thôn Thanh Xuân chia sẻ, bà tuổi đã cao, đi lại khó khăn, bà không biết cách làm giấy tờ nên khi được cán bộ đến tận nơi hướng dẫn làm thủ tục hưởng chế độ, bà rất vui mừng vì có thêm nguồn hỗ trợ trang trải cuộc sống.
Ông Đinh Ánh Tuân, Giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Phú Xuân thông tin, từ ngày 9/9 đến ngày 31/12, xã triển khai mô hình “Thực hiện thủ tục hành chính lưu động” tại 18 thôn vào chiều thứ Tư và thứ Năm hằng tuần. Cán bộ đến hội trường các thôn hướng dẫn, tiếp nhận hồ sơ; đối với người bệnh nặng, người khuyết tật hoặc không có khả năng đi lại, tổ công tác sẽ đến tận nhà hỗ trợ. Các thủ tục tập trung vào lĩnh vực đất đai, chứng thực, hộ tịch và những giấy tờ phát sinh trong quá trình giải quyết công việc của người dân. Người dân được hướng dẫn kích hoạt VNeID mức độ 2 và thực hiện hồ sơ trên Cổng Dịch vụ công.
Còn tại buôn Yao, xã Ea Tul, mô hình “Nhà cộng đồng số” đi vào hoạt động từ giữa tháng 8/2026 đã tạo không gian để người dân chủ động tìm hiểu, thực hành và sử dụng các tiện ích công nghệ. Máy tính, máy in, màn hình trình chiếu, wifi cùng các thiết bị cần thiết được bố trí, phục vụ nhu cầu sử dụng dịch vụ công và tiếp cận thông tin.
Ông Y Đức Ayun, người dân buôn Yao chia sẻ, từ khi có Nhà cộng đồng số, người lớn tuổi chưa thành thạo điện thoại thông minh có thể đến đây hỏi và được cán bộ buôn, đoàn viên, thanh niên hướng dẫn tận tình. Những việc trước đây nhiều người dân còn lúng túng nay đã thuận lợi hơn.
Theo anh Y Miêu Ayun, Trưởng buôn Yao, thông qua mô hình "Nhà cộng đồng số", người dân có điều kiện tiếp cận thông tin nhanh hơn, được hỗ trợ thực hiện các thủ tục hành chính và làm quen với những tiện ích công nghệ ngay tại địa bàn. Các cán bộ cũng hướng dẫn, hỗ trợ để bà con sử dụng công nghệ thành thạo, từng bước ứng dụng vào đời sống và sản xuất. Người dân mong muốn, mô hình tiếp tục được duy trì, phát huy hiệu quả, giúp người dân tiếp cận công nghệ và các dịch vụ số thuận lợi hơn.
*Sức trẻ lan tỏa kỹ năng số trong cộng đồng
Lực lượng đoàn viên, thanh niên đang trở thành nhân tố quan trọng trong hỗ trợ người dân tiếp cận công nghệ, từng bước hình thành thói quen sử dụng các tiện ích số trong đời sống.
Từ ngày 17/8 đến ngày 29/9, Tỉnh đoàn Đắk Lắk triển khai Chiến dịch 44 ngày đêm “Thanh niên Đắk Lắk tiên phong chuyển đổi số” tại 102 xã, phường. Chiến dịch tập trung hỗ trợ người dân tiếp cận kỹ năng số, sử dụng VNeID, dịch vụ công trực tuyến, thanh toán không dùng tiền mặt, ứng dụng trí tuệ nhân tạo và quảng bá sản phẩm địa phương trên các nền tảng số. Qua 44 ngày đêm triển khai, toàn tỉnh đã hỗ trợ hơn 145.000 lượt người dân tiếp cận kỹ năng số; hơn 102.000 lượt người được hỗ trợ VNeID mức độ 2 và các tiện ích số, đạt 204,3% chỉ tiêu. Toàn tỉnh thành lập 2.406 đội hình “Thanh niên số”, xây dựng 692 mô hình điểm chuyển đổi số và 488 công trình, phần việc thanh niên về chuyển đổi số.
Anh Lương Minh Tùng, Bí thư Tỉnh đoàn Đắk Lắk cho biết, Ban Thường vụ Tỉnh đoàn xác định việc tổ chức chiến dịch phải bảo đảm đồng bộ, thực chất, hiệu quả, với phương châm “rõ địa bàn, rõ lực lượng, rõ chỉ tiêu, rõ sản phẩm, rõ minh chứng, rõ trách nhiệm”. Kết quả không chỉ được đánh giá qua số lượng lượt người được hỗ trợ mà còn gắn với sản phẩm đầu ra và hiệu quả thực tế tại cộng đồng. Các đội hình thanh niên tập trung vào 5 nhóm nhiệm vụ: Bình dân học vụ số; VNeID và dịch vụ công trực tuyến; chợ số, tiểu thương số và thanh toán QR; sản phẩm địa phương số; an toàn số cộng đồng. Sau chiến dịch, Tỉnh đoàn tiếp tục duy trì các đội hình “Thanh niên số”, phát huy lực lượng đoàn viên, thanh niên nòng cốt hỗ trợ người dân tại địa bàn dân cư, đồng thời nhân rộng những mô hình, công trình chuyển đổi số hiệu quả.
UBND tỉnh Đắk Lắk ban hành kế hoạch triển khai thí điểm 4 mô hình mẫu “Bình dân học vụ số”, gồm: “Công dân số tiêu biểu”, “Thôn/buôn/khu phố số tiêu biểu”, “Nông thôn số - Làm giàu từ công nghệ” và “Thôn/buôn số - vùng đồng bào dân tộc thiểu số”. Các mô hình được thực hiện từ ngày 22/9 đến ngày 22/12, tại những địa phương đại diện cho khu vực đô thị, đồng bằng, vùng sâu, vùng xa, làm cơ sở đánh giá, xem xét nhân rộng từ năm 2027. Mục tiêu đưa là công nghệ số và kỹ năng số đến tận từng tầng lớp nhân dân, hộ gia đình, thôn, buôn, khu phố, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội và giúp người dân thực sự “làm giàu từ công nghệ”. Kế hoạch chú trọng khắc phục vùng lõm sóng, nâng cao chất lượng Internet, bố trí wifi và thiết bị tại nhà văn hóa, nhà sinh hoạt cộng đồng; tập huấn các tổ công nghệ số cộng đồng theo phương châm “đi từng ngõ, gõ từng nhà, hướng dẫn từng người”; hỗ trợ nông dân, hợp tác xã, hộ kinh doanh livestream, bán hàng trên sàn thương mại điện tử, sử dụng mã QR truy xuất nguồn gốc, đưa sản phẩm lên Bản đồ số nông sản Đắk Lắk và ứng dụng công nghệ trong sản xuất.
Chuyển đổi số ở Đắk Lắk đang từng bước đi vào đời sống bằng những việc làm cụ thể. Khi người dân có thể sử dụng dịch vụ công trực tuyến, tiếp cận thông tin và ứng dụng công nghệ trong sản xuất, kinh doanh, chuyển đổi số không còn xa lạ mà trở thành công cụ phục vụ thiết thực đời sống, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương./.
