Văn hóa

Đưa văn hóa trở thành động lực phát triển bền vững

Điện Biên

Sam Mứn đặt mục tiêu từng bước đưa các giá trị văn hóa truyền thống trở thành nguồn lực nội sinh, đóng góp thiết thực vào phát triển kinh tế - xã hội.

Xã Sam Mứn duy trì các hoạt động biểu diễn, giới thiệu văn hóa truyền thống gắn với những sự kiện chính trị và sinh hoạt cộng đồng. 
Ảnh: TTXVN phát

Thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, xã Sam Mứn (tỉnh Điện Biên) xác định bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc gắn với xây dựng đời sống văn hóa cơ sở, phát triển du lịch và nâng cao chất lượng cuộc sống của nhân dân là những nhiệm vụ trọng tâm. Địa phương đặt mục tiêu từng bước đưa các giá trị văn hóa truyền thống trở thành nguồn lực nội sinh, đóng góp thiết thực vào phát triển kinh tế - xã hội.

Gìn giữ bản sắc văn hóa từ cộng đồng

Để triển khai thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW, chính quyền xã Sam Mứn hướng tới tạo chuyển biến rõ nét trong nhận thức và hành động của cấp ủy, chính quyền, cán bộ, đảng viên và nhân dân về vị trí, vai trò của văn hóa đối với sự phát triển bền vững. Trong đó, chú trọng xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh tại cơ quan, đơn vị và cộng đồng dân cư; bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc; xây dựng con người Sam Mứn phát triển toàn diện, có đạo đức, lối sống văn minh, tinh thần trách nhiệm và ý thức chấp hành pháp luật.

Đến năm 2030, xã phấn đấu 100% chi bộ trực thuộc tổ chức quán triệt, tuyên truyền và cụ thể hóa những nội dung phù hợp của Nghị quyết số 80-NQ/TW vào chương trình, kế hoạch công tác. Cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức và người lao động được tuyên truyền, nâng cao nhận thức về vai trò của văn hóa trong đời sống xã hội.

Theo Chủ tịch UBND xã Sam Mứn Phạm Thiết Chùy, một trong những mục tiêu đặt ra là xã phấn đấu 100% thôn, bản có địa điểm sinh hoạt văn hóa cộng đồng phù hợp với điều kiện thực tế; từng bước sửa chữa, nâng cấp, bổ sung trang thiết bị và nâng cao hiệu quả sử dụng các nhà văn hóa hiện có. Xã đặt mục tiêu trên 80% hộ gia đình đạt danh hiệu gia đình văn hóa, từ 75% thôn, bản trở lên đạt danh hiệu thôn, bản văn hóa; các cơ quan, đơn vị thực hiện tốt tiêu chuẩn xây dựng môi trường văn hóa.

Cùng với đó, địa phương phấn đấu mỗi năm tổ chức hoặc phối hợp tổ chức ít nhất một hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục, thể thao phù hợp với điều kiện; khuyến khích các thôn, bản duy trì hoạt động giao lưu văn hóa, văn nghệ, thể thao tại cộng đồng. Việc phát triển các câu lạc bộ văn hóa, văn nghệ, thể thao cũng được xác định là giải pháp nhằm tạo không gian sinh hoạt thường xuyên, thu hút người dân tham gia.

Sam Mứn là địa bàn có nhiều giá trị văn hóa truyền thống cần được bảo tồn, phát huy. Trong kế hoạch triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW, địa phương xác định việc gìn giữ bản sắc văn hóa các dân tộc không chỉ là nhiệm vụ của cơ quan quản lý mà cần có sự tham gia trực tiếp của cộng đồng, đặc biệt là những người am hiểu phong tục, tập quán, nghệ nhân và người có uy tín tại thôn, bản. Trong đó, nghệ thuật Xòe Thái, các làn điệu dân ca, dân vũ, nghề thủ công truyền thống, trang phục, ẩm thực và những phong tục, tập quán tốt đẹp được xác định là những giá trị cần ưu tiên bảo tồn, truyền dạy và phát huy. Địa phương khuyến khích duy trì các hoạt động biểu diễn, giao lưu, giới thiệu văn hóa truyền thống gắn với những sự kiện chính trị, ngày lễ, ngày hội và sinh hoạt cộng đồng.

Cùng với việc xây dựng nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang, lễ hội thì việc giữ gìn vệ sinh môi trường, cảnh quan khu dân cư; xây dựng gia đình no ấm, tiến bộ, hạnh phúc cũng là một trong những nhiệm vụ cần thực hiện thường xuyên. Song song với đó là tuyên truyền, vận động người dân xóa bỏ hủ tục, tập quán lạc hậu, mê tín dị đoan, những hành vi ảnh hưởng đến môi trường văn hóa lành mạnh.

Trong lĩnh vực giáo dục, xã chú trọng phối hợp với các cơ sở giáo dục xây dựng môi trường văn hóa học đường; tăng cường giáo dục đạo đức, lối sống, kỹ năng sống, ý thức chấp hành pháp luật và hiểu biết về lịch sử, văn hóa địa phương cho học sinh. Các hoạt động trải nghiệm, giao lưu văn hóa, văn nghệ, thể thao và tìm hiểu di sản văn hóa dân tộc được khuyến khích tổ chức phù hợp với lứa tuổi, điều kiện của nhà trường.

Gắn bảo tồn văn hóa với phát triển du lịch

Xã Sam Mứn tập trung nguồn lực xây dựng nhà văn hóa bản Na Vai khang trang, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt của nhân dân. 
Ảnh: TTXVN phát

Theo kế hoạch, xã tập trung gìn giữ, giới thiệu nghệ thuật Xòe Thái, các làn điệu dân ca, dân vũ, trang phục truyền thống, ẩm thực, nghề thủ công và những phong tục, tập quán tốt đẹp của đồng bào các dân tộc. Các hoạt động giao lưu, trình diễn, giới thiệu văn hóa truyền thống sẽ được khuyến khích tổ chức gắn với sự kiện chính trị, ngày lễ, ngày hội và hoạt động cộng đồng. Để làm được điều này, địa phương định hướng phối hợp với các cơ quan chuyên môn cấp trên nghiên cứu, giới thiệu những sản phẩm, hình ảnh và câu chuyện văn hóa đặc trưng trên các kênh thông tin phù hợp; từng bước xây dựng hình ảnh, con người Sam Mứn gắn với bản sắc các dân tộc, cảnh quan và đời sống cộng đồng. Đây cũng là hướng tiếp cận nhằm tạo thêm sinh kế từ những giá trị sẵn có tại địa phương, đồng thời nâng cao ý thức của cộng đồng trong bảo tồn và phát huy di sản. Việc phát triển các sản phẩm văn hóa gắn với du lịch không chỉ hướng tới quảng bá hình ảnh địa phương mà còn góp phần tạo điều kiện để người dân trực tiếp tham gia, hưởng lợi từ các hoạt động bảo tồn văn hóa.

Cùng với phát triển du lịch, xã chú trọng nâng cao tỷ lệ người dân tham gia luyện tập thể dục, thể thao thường xuyên; khuyến khích hình thành các câu lạc bộ phù hợp với đặc điểm từng địa bàn dân cư. Những môn thể thao như bóng chuyền hơi, cầu lông, pickleball và các trò chơi dân gian được xác định là hoạt động phù hợp để thúc đẩy phong trào rèn luyện sức khỏe, tăng cường giao lưu, đoàn kết trong cộng đồng.

Để các mục tiêu phát triển văn hóa đi vào thực chất, xã Sam Mứn xác định việc huy động, sử dụng hiệu quả các nguồn lực và từng bước hoàn thiện hệ thống thiết chế văn hóa là nhiệm vụ quan trọng. Theo đó, xã sẽ rà soát hiện trạng nhà văn hóa, sân thể thao và các điểm sinh hoạt cộng đồng trên địa bàn; xác định nhu cầu đầu tư, sửa chữa, nâng cấp, ưu tiên những thôn, bản còn thiếu hoặc có cơ sở vật chất xuống cấp, chưa đáp ứng nhu cầu sinh hoạt của nhân dân.

Bên cạnh cơ sở vật chất, địa phương cũng quan tâm bồi dưỡng nghiệp vụ, kỹ năng tổ chức hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể thao, tuyên truyền và ứng dụng công nghệ thông tin cho đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, người làm công tác văn hóa ở cơ sở. Việc nâng cao năng lực cho lực lượng này được xem là điều kiện để duy trì các hoạt động văn hóa thường xuyên, phù hợp với nhu cầu của người dân.

Về lâu dài, Sam Mứn hướng tới xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, văn minh, hiện đại, giàu bản sắc; đưa các giá trị văn hóa tốt đẹp thấm sâu vào đời sống xã hội, trở thành nền tảng tinh thần, nguồn lực nội sinh và động lực phát triển bền vững. Trong đó, con người vừa là trung tâm, chủ thể, mục tiêu, vừa là động lực của phát triển văn hóa; các giá trị truyền thống được bảo tồn, phát huy gắn với tiếp thu có chọn lọc tinh hoa văn hóa nhân loại. Đây là cơ sở để địa phương từng bước phát huy những giá trị văn hóa đặc trưng, tạo nền tảng tinh thần và nguồn lực cho quá trình phát triển trong giai đoạn mới./.

 

 

 

PV

Tin liên quan

Xem thêm