Khoa học - Sáng tạo

Chuyển tiềm lực khoa học, công nghệ thành động lực phát triển đại học tinh hoa

Đại học Quốc gia Hà Nội đang triển khai phát động Kế hoạch 120 ngày phát triển đột phá, từ ngày 01/11/2026 đến ngày 28/02/2027, với phương châm “đồng lòng- hành động - bứt phá - vươn tầm”.

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng và các đại biểu tham quan các sản phẩm UAV tại "Khu thử nghiệm UAV và chương trình thử nghiệm bay ngoài trời". 
Ảnh: Hoàng Hiếu - TTXVN

Xác định khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là động lực then chốt theo tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, Đại học Quốc gia Hà Nội đang tập trung nguồn lực xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo với sự tham gia của Nhà nước, nhà trường và doanh nghiệp. Trọng tâm của quá trình này là đưa nghiên cứu đến gần hơn với nhu cầu thực tiễn, tạo ra sản phẩm công nghệ, thúc đẩy chuyển giao, thương mại hóa và từng bước hình thành những năng lực nghiên cứu có khả năng cạnh tranh quốc tế.

* Từ nghiên cứu đến sản phẩm và giá trị thực tiễn

Ba công trình gồm Phòng thí nghiệm đóng gói và đo kiểm chip bán dẫn, Khu thử nghiệm phương tiện bay không người lái (UAV) và Trung tâm thực hành tập trung của Trường Đại học Công nghệ vừa được đưa vào hoạt động tại Đại học Quốc gia Hà Nội.

Không chỉ bổ sung hạ tầng phục vụ đào tạo và nghiên cứu, các công trình này được định hướng trở thành những mắt xích kết nối quá trình đào tạo, nghiên cứu, thử nghiệm, phát triển sản phẩm và chuyển giao công nghệ, qua đó từng bước hoàn thiện hệ sinh thái đổi mới sáng tạo tại đô thị đại học Hòa Lạc.

Trong đó, Phòng thí nghiệm đóng gói và đo kiểm chip bán dẫn tại Công viên Công nghệ cao và Đổi mới sáng tạo (VNU-TIP) là công trình góp phần tăng cường năng lực nghiên cứu, đào tạo thực hành và phát triển nguồn nhân lực trong lĩnh vực bán dẫn, một trong những ngành công nghiệp chiến lược của Việt Nam.

Các chương trình hợp tác tập trung vào ba hướng: đào tạo nguồn nhân lực công nghiệp bán dẫn gắn với thực hành trên thiết bị công nghiệp; nghiên cứu, phát triển và thương mại hóa sản phẩm chip bán dẫn; ươm tạo, tăng tốc và phát triển doanh nghiệp khởi nguồn công nghệ (spin-off), doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo (startup) từ kết quả nghiên cứu và tài sản trí tuệ của Đại học Quốc gia Hà Nội.

Đây là hướng đi nhằm kết nối nghiên cứu khoa học với nguồn vốn, thị trường và hoạt động khởi nghiệp, từng bước chuyển hóa tiềm lực khoa học công nghệ thành giá trị kinh tế và xã hội.

Đại học Quốc gia Hà Nội đang triển khai phát động Kế hoạch 120 ngày phát triển đột phá, từ ngày 01/11/2026 đến ngày 28/02/2027, với phương châm “đồng lòng- hành động - bứt phá - vươn tầm”.

Kế hoạch được xây dựng trên bốn trụ cột chiến lược: quản trị và hạ tầng đô thị đại học thông minh; khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; hợp tác ba nhà và thu hút nguồn lực xã hội; phát triển đội ngũ tinh hoa và ngoại giao học thuật.

Điểm đáng chú ý của Kế hoạch 120 ngày là các mục tiêu chiến lược được cụ thể hóa thành nhiệm vụ, chỉ tiêu, công trình và sản phẩm đầu ra, gắn với tiến độ thực hiện và trách nhiệm của từng đơn vị, người đứng đầu.

Trong lĩnh vực khoa học công nghệ, Đại học Quốc gia Hà Nội đặt mục tiêu hình thành 5 nhóm nghiên cứu hoạt động thường xuyên tại Hòa Lạc; phát triển các phòng thí nghiệm dùng chung, Trung tâm An ninh mạng, Trung tâm Nghiên cứu robot và Khu thực hành khoa học, công nghệ 4.0. Đồng thời, đẩy mạnh ươm tạo các dự án khởi nghiệp, phát triển sản phẩm có khả năng thương mại hóa và ký kết các hợp đồng chuyển giao công nghệ.

Thông qua mở rộng hợp tác với các doanh nghiệp, Đại học Quốc gia Hà Nội hướng tới huy động khoảng 150 tỷ đồng hợp tác đầu tư, phát triển hệ thống phòng thí nghiệm, khu nghiên cứu, thử nghiệm và trải nghiệm khoa học công nghệ. Doanh nghiệp không chỉ tham gia đầu tư cơ sở vật chất mà còn trực tiếp phối hợp đào tạo, đặt hàng nghiên cứu, phát triển và ứng dụng sản phẩm.

Những công trình và chương trình hợp tác này thể hiện sự chuyển dịch trong cách tiếp cận của Đại học Quốc gia Hà Nội, từ phát triển năng lực nghiên cứu sáng tạo ra sản phẩm công nghệ; từ hợp tác đào tạo, nghiên cứu sang đồng phát triển, chuyển giao và thương mại hóa; từ huy động nguồn lực sang xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo có khả năng tạo ra giá trị thực tiễn.

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng và các đại biểu tham quan robot tại Trung tâm thực hành tập trung của Trường Đại học Công nghệ. 
Ảnh: Hoàng Hiếu - TTXVN

*Đổi mới mô hình quản trị, thu hút nhân tài

Quá trình chuyển dịch mô hình khoa học, công nghệ còn gắn với một thay đổi lớn khác của Đại học Quốc gia Hà Nội: tập trung các nguồn lực đào tạo, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo tại Hòa Lạc.

Trong năm học 2026 - 2027, Đại học Quốc gia Hà Nội tổ chức đưa gần 17.000 sinh viên thuộc 11 đơn vị đào tạo đến học tập tập trung tại Hòa Lạc. Quy mô sinh viên tăng nhanh đặt ra yêu cầu phát triển đồng bộ hạ tầng đào tạo, nghiên cứu, ký túc xá, dịch vụ và các không gian sinh hoạt cộng đồng.

Quá trình phát triển Hòa Lạc không chỉ được đo bằng số lượng công trình hay quy mô sinh viên mà còn bằng chất lượng môi trường học tập, khả năng kết nối các nguồn lực và những cơ hội mới được tạo ra cho giảng viên, nhà khoa học và người học.

Từ một không gian đào tạo tập trung, Hòa Lạc đang từng bước hình thành hệ sinh thái đại học với các hoạt động đào tạo, nghiên cứu, đổi mới sáng tạo, chuyển giao công nghệ, văn hóa, thể thao và dịch vụ được tổ chức ngày càng đồng bộ. Đây cũng là cơ sở để Đại học Quốc gia Hà Nội mở rộng các mô hình hợp tác giữa nhà trường với doanh nghiệp, địa phương và đối tác quốc tế, phát huy lợi thế đa ngành, đa lĩnh vực, thúc đẩy nghiên cứu liên ngành và giải quyết những vấn đề thực tiễn của đất nước.

Theo Quyết định số 1512/QĐ-TTg ngày 08/8/2026 của Thủ tướng Chính phủ, Đại học Quốc gia Hà Nội được định hướng phát triển trở thành đại học tinh hoa, lấy nghiên cứu và đổi mới sáng tạo làm trọng tâm; phấn đấu đến năm 2030 thuộc nhóm 100 đại học hàng đầu châu Á, nhóm 500 đại học hàng đầu thế giới và có ít nhất một lĩnh vực thuộc nhóm 100 thế giới.

Trong khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, Đại học Quốc gia Hà Nội đặt mục tiêu tăng trưởng công bố quốc tế thuộc nhóm Q1, Q2 đạt 15% mỗi năm; đạt 100 đơn đăng ký sở hữu trí tuệ được chấp nhận mỗi năm; đầu tư và vận hành 5 trung tâm nghiên cứu xuất sắc đạt chuẩn quốc tế; hỗ trợ thành lập mới 50 doanh nghiệp spin-off/startup mỗi năm và nâng tỷ trọng nguồn thu từ khoa học công nghệ, chuyển giao lên tối thiểu 35%.

Để hiện thực hóa các mục tiêu này, Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội Bùi Thế Duy cho biết: Đại học sẽ tiếp tục đổi mới mô hình quản trị, phát triển đội ngũ nhà khoa học xuất sắc, thu hút nhân tài trong nước và quốc tế; đầu tư có trọng tâm vào khoa học cơ bản, khoa học xã hội và nhân văn, các lĩnh vực công nghệ chiến lược và nghiên cứu liên ngành.

Tính đến tháng 9/2026, Đại học Quốc gia Hà Nội ghi nhận hơn 2.200 công bố quốc tế thuộc danh mục ISI/Scopus, 158 hồ sơ đăng ký bằng sáng chế được chấp nhận; doanh thu từ chuyển giao tri thức, thương mại hóa kết quả nghiên cứu và hợp tác doanh nghiệp đạt khoảng 128 tỷ đồng. Cùng với đó, Đại học Quốc gia Hà Nội đã thực hiện 26 báo cáo tư vấn chính sách phục vụ các cơ quan Đảng, bộ, ngành và địa phương.

Đây là một trong những điều kiện quan trọng để tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW được cụ thể hóa trong môi trường đại học bằng những công trình, sản phẩm và kết quả có thể đo lường; đồng thời tạo nền tảng để Đại học Quốc gia Hà Nội từng bước hiện thực hóa mục tiêu trở thành đại học nghiên cứu tinh hoa, có vị thế hàng đầu châu Á và đóng góp thiết thực hơn cho sự phát triển khoa học, công nghệ, kinh tế - xã hội của đất nước./.

PV

Tin liên quan

Xem thêm